Anh hùng La Văn Cầu - Một huyền thoại sống mãi với non sông

“Trái tim còn đập còn chiến đấu”, đó là câu nói nổi tiếng của Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân La Văn Cầu trong tình huống bị thương nặng sau khi đánh bộc phá tiêu diệt lô cốt của địch mở đường cho đồng đội xung phong trong trận Đông Khê năm 1950. Giờ đây, ở tuổi 94, trái tim của người anh hùng ấy đã ngừng đập do tuổi cao, bệnh trọng.

Dẫu biết “sinh-tử” là quy luật của tạo hóa, nhưng thông tin về sự ra đi của Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân La Văn Cầu vẫn để lại một khoảng trống không thể lấp đầy trong lòng nhiều thế hệ người Việt Nam, đặc biệt là người dân Thủ đô và quê hương Cao Bằng.

Đại tá, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân La Văn Cầu sinh năm 1932, là người dân tộc Tày, quê tại xã Phong Nặm, huyện Trùng Khánh, tỉnh Cao Bằng (nay là xã Đình Phong, tỉnh Cao Bằng). Ông được kết nạp vào Đảng Cộng sản Việt Nam năm 1950.

Năm 1948, dù mới 16 tuổi nhưng với khát khao được cầm súng đánh giặc, giải phóng đất nước, nên chàng thanh niên La Văn Cầu đã khai tăng lên 18 tuổi để được vào bộ đội. Sau thời gian huấn luyện, ông được biên chế vào Đại đội 671, Tiểu đoàn 251, Trung đoàn 174. Với bản lĩnh, lòng dũng cảm và tinh thần trách nhiệm, ông nhanh chóng trở thành chiến sĩ gương mẫu, được đồng đội tin yêu, cấp trên tín nhiệm. Trong suốt quá trình chiến đấu, chiến sĩ La Văn Cầu luôn xác định ba quyết tâm: chiến đấu đến giọt máu cuối cùng, trái tim còn đập là còn chiến đấu; đoàn kết, giúp đỡ đồng đội hoàn thành nhiệm vụ; nghiêm chỉnh chấp hành kỷ luật chiến trường.

Đại tá, Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân La Văn Cầu đã tham gia 2 chiến dịch lớn với tổng cộng hơn 25 trận đánh. Trong đó trận đánh đồn Đông Khê trong Chiến dịch biên giới Thu - Đông từ ngày 16 đến 18.9.1950 là đáng nhớ nhất. Tham gia trận đánh ấy, chiến sĩ La Văn Cầu được phân công làm Tổ trưởng Tổ bộc phá với nhiệm vụ phá hàng rào lô cốt của đối phương để mở đường cho đồng đội tiến lên. Trong quá trình chiến đấu, cánh tay phải bị thương lủng lẳng, vướng víu, vậy là ông nhờ đồng đội chặt giúp cánh tay để có thể tiếp tục ôm quả bộc phá nặng 12kg bằng tay trái, leo dốc, áp vào lô cốt giặc để phát nổ…hoàn thành nhiệm vụ được giao.

Người chiến sĩ năm nào từng để lại một phần cơ thể nơi chiến trường Đông Khê nay thanh thản trở về với đất mẹ. Nhưng câu chuyện về người thanh niên ôm bộc phá bằng cánh tay còn lại lao vào lô cốt địch sẽ còn được nhắc mãi. Đó không chỉ là ký ức của một thời khói lửa. Đó còn là minh chứng cho ý chí và nghị lực của một thế hệ cầm súng chiến đấu bảo vệ Tổ quốc. Và ở nơi nào đó trong dòng chảy lịch sử dân tộc, hình ảnh người anh hùng với câu nói "Trái tim còn đập còn chiến đấu" vẫn tiếp tục soi sáng các thế hệ mai sau.

Ở quê hương Cao Bằng, nơi núi rừng biên cương đã chứng kiến bước chân người chiến sĩ trẻ năm nào lên đường đánh giặc, giờ đây người dân đón nhận tin buồn với niềm tiếc thương sâu sắc. Anh Hoàng Văn Thông, Trưởng phòng Văn hóa xã Đình Phong, quê hương của Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân La Văn Cầu chia sẻ: "Bác Cầu từ một cậu bé dân tộc Tày nghèo khó trở thành Anh hùng của dân tộc, đó là niềm tự hào của người dân Cao Bằng, đặc biệt là xã Đình Phong. Cuộc đời bác là minh chứng cho sức mạnh của lòng yêu nước và ý chí Việt Nam”.

Đình Phong giờ đây vẫn là một xã biên giới đặc biệt khó khăn nhưng chính hình ảnh và cuộc đời của Anh hùng La Văn Cầu sẽ là động lực, là niềm tự hào để các thế hệ hôm nay chung sức xây dựng quê hương, nâng cao đời sống người dân, tiếp nối xứng đáng với những hy sinh của các thế hệ đi trước như Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân La Văn Cầu.

Một con người sống gần trọn thế kỷ. Một cuộc đời gắn với những năm tháng bi tráng nhất của dân tộc. Một huyền thoại bước ra từ chiến tranh rồi lặng lẽ sống giản dị giữa đời thường bằng tất cả sự khiêm nhường của một người lính, giờ đã đi xa. Sự ra đi ấy không chỉ là mất mát của gia đình mà là sự chia xa của biết bao thế hệ người Việt Nam.

"Khi hay tin đồng chí La Văn Cầu ra đi, chúng tôi đều cảm thấy rất đột ngột và vô cùng xúc động. Là đồng đội, đồng chí của một Anh hùng trong thời kỳ kháng chiến chống thực dân Pháp, cán bộ, hội viên Hội Cựu chiến binh phường Kim Liên đều bày tỏ niềm tiếc thương sâu sắc và gửi lời chia buồn tới gia đình đồng chí”, ông Mạnh Hùng, Chủ tịch Hội Cựu chiến binh phường Kim Liên nghẹn ngào.

Cũng theo chia sẻ của ông Hùng, trong thời gian sinh hoạt tại địa phương, Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân La Văn Cầu luôn là một hội viên gương mẫu, sống nghĩa tình với đồng đội, luôn tích cực đồng hành cùng các hoạt động ở khu dân cư. Đặc biệt Đại tá La Văn Cầu còn tham gia thường xuyên các buổi nói chuyện truyền thống cho các thế hệ học sinh tại nhiều trường học trên địa bàn. Ở Đại tá La Văn Cầu hội tụ cả hai phẩm chất đáng quý: Bản lĩnh, khí phách của người lính Bộ đội Cụ Hồ và sự giản dị, gần gũi trong đời sống thường ngày.

Cùng chung một niềm xúc động trước sự ra đi của Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân La Văn Cầu, ông Nguyễn La Khánh, Chi hội trưởng Chi hội Cựu chiến binh 17, phường Kim Liên kể, ông đã lặng đi khi nghe tin buồn này. Với ông, hình ảnh chiến sĩ La Văn Cầu tự chặt cánh tay bị thương để tiếp tục chiến đấu mãi mãi là biểu tượng sáng ngời của tinh thần hy sinh vì Tổ quốc.

Trao đổi với PV VOV2, bà Lê Thị Kim Huệ, Chủ tịch Ủy ban nhân dân phường Kim Liên, thành phố Hà Nội cho biết, Anh hùng La Văn Cầu có hộ khẩu thường trú tại 167 phố Tây Sơn, thuộc địa bàn phường Kim Liên. Dù là anh hùng nhưng bác sống vô cùng giản dị và hòa đồng với bà con hàng xóm láng giềng.

Nghẹn ngào, xúc động, bà Huệ nhớ lại: Vào dịp cuối tháng 8 năm ngoái, nhân dịp kỷ niệm 80 năm ngày thành lập nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, phường Kim Liên tổ chức chương trình tri ân và gặp mặt các lão thành cách mạng, Anh hùng lao động, Mẹ Việt Nam anh hùng và những người có công với đất nước trên địa bàn phường Kim Liên. Mặc dù phải ngồi trên xe lăn nhưng Đại tá La Văn Cầu vẫn đến tham dự chương trình với một phong thái ân cần, gần gũi, ánh mắt trìu mến, giọng nói vô cùng là thân thiện.

“Hôm đó, được trao cho bác món quà kỷ niệm và cùng ôn lại chiến thắng của dân tộc Việt Nam trong 80 năm dựng nước và giữ nước, chúng tôi vô cùng trân trọng và luôn cảm thấy tự hào với những Anh hùng lao động, với những người có công với cách mạng trên địa bàn như bác Cầu”. Chia sẻ kỷ niệm này, bà Huệ muốn nhấn mạnh rằng, cuộc đời và sự nghiệp của Anh hùng La Văn Cầu sẽ luôn là nguồn tư liệu quý để giáo dục truyền thống cho thế hệ trẻ. Một con người có thể mất đi nhưng những giá trị mà họ để lại sẽ còn sống mãi. Tinh thần dám hy sinh vì Tổ quốc, ý chí vượt lên gian khổ và lối sống mẫu mực của Anh hùng La Văn Cầu là bài học sinh động để thế hệ trẻ hôm nay noi theo.

Bà Lê Thị Kim Huệ cũng cho biết, với vai trò trách nhiệm của chính quyền địa phương nơi bác thường trú, ngoài việc đến thăm hỏi, chia buồn cùng gia đình, các đơn vị chuyên môn cũng đã làm đầy đủ thủ tục và cơ chế chính sách của Đảng, nhà nước dành cho Anh hùng La Văn Cầu.

Đại tá La Văn Cầu đã về với đất mẹ, khép lại hành trình gần một thế kỷ gắn bó với cách mạng. Song câu chuyện về lòng yêu nước, về ý chí sắt đá của một người anh hùng sẽ vẫn luôn tỏa sáng như một biểu tượng bất diệt của ý chí kiên cường và tinh thần hy sinh vì Tổ quốc.

Xin vĩnh biệt ông - Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân La Văn Cầu, người chiến sĩ đã gửi lại một cánh tay nơi chiến trường để giữ trọn hình hài của tổ quốc…