Vai trò của Rừng với biến đổi khí hậu và bảo vệ môi trường sống

Được sự hỗ trợ của Đại sứ quán Tây Ban Nha tại Việt Nam, từ ngày 21 đến 25 tháng 10, tại Hà Nội, Trường Đại học Khoa học Tự nhiên (ĐH Quốc gia Hà Nội) và Trường Đại học Valladolid (Tây Ban Nha), đã tổ chức Triển lãm "Rừng và Biến đổi khí hậu". Với rất nhiều hoạt động hội thảo khoa học và trưng bày các sản phẩm của rừng, Triển lãm hướng tới việc nâng cao sự hiểu biết của người dân về tầm quan trọng của rừng trong việc chống biến đổi khí hậu và bảo vệ môi trường sống.

Chuỗi hoạt động này là thành quả nghiên cứu khoa học do Đại sứ quán Tây Ban Nha tại Việt Nam, Đại học Valladolid, Đại học Khoa học Tự nhiên phối hợp thực hiện, với sự tham gia hỗ trợ của các trường đại học: Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn ĐHQG Hà Nội, Trường Đại học Lâm nghiệp, Trường Đại học Khoa học Thái Nguyên, Trường Đại học Nông lâm Thái Nguyên, Viện Điều tra Quy hoạch Rừng và Ban Quản lý các Dự án Lâm nghiệp, HTX Nông sản Võ Nhai...

Triển lãm Rừng và Biến đổi khí hậu tôn vinh những đóng góp vô giá của các nhà nghiên cứu Tây Ban Nha và Việt Nam trong lĩnh vực lâm nghiệp và biến đổi khí hậu; đi sâu vào nhiều chủ đề bao gồm đa dạng sinh học và tài nguyên rừng; nghiên cứu và phương pháp lâm nghiệp sáng tạo; mối quan hệ phức tạp giữa con người và rừng; chính sách và luật liên quan đến rừng; mối đe dọa cấp bách của cháy rừng và nạn phá rừng. Thông qua các tương tác hấp dẫn, khán giả sẽ hiểu sâu hơn về những thách thức mà rừng đang phải đối mặt, cùng sự cấp thiết của các giải pháp bền vững.

Bà Carmen Cano de Lasala, Đại sứ Tây Ban Nha tại Việt Nam nhấn mạnh, biến đổi khí hậu là mối đe dọa hệ thống toàn cầu, liên quan đến nền kinh tế toàn cầu, như Tổng thư ký Liên hợp quốc đã nói gần đây. Liên minh châu Âu cũng đặt cuộc chiến chống biến đổi khí hậu và bảo vệ đa dạng sinh học vào trọng tâm của mối quan hệ chiến lược với Việt Nam.

"Tây Ban Nha và Việt Nam đều đang phải đối diện những vấn đề giống nhau về biến đổi khí hậu và bảo vệ đa dạng sinh học. Vốn có vị trí địa lý gần biển, hai nước sẽ bị ảnh hưởng nếu mực nước biển dâng cao. Madrid có mục tiêu tham vọng giảm phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050 và đang bắt đầu quá trình chuyển đổi năng lượng giống Việt Nam", Bà Carmen Cano de Lasala nói.

Theo GS.TS. Felipe Bravo thuộc Đại học Valladolid (Tây Ban Nha), biến đổi khí hậu và khủng hoảng đa dạng sinh học là vấn đề môi trường cấp bách nhất mà nhân loại đang phải đối mặt. Rừng và các giải pháp công nghệ dựa vào thiên nhiên có thể giúp con người giảm thiểu tác động của biến đổi khí hậu, đồng thời thúc đẩy lối sống bền vững.

Tây Ban Nha là quốc gia có diện tích rừng lớn thứ ba châu Âu, chỉ sau Thụy Điển và Phần Lan. Diện tích rừng Tây Ban Nha gồm hơn 19 triệu ha, tương đương khoảng 75% diện tích quốc gia Việt Nam. Mặt khác, hai nước đã có lịch sử hợp tác lâu đời từ thế kỷ XVI, khi thường xuyên buôn bán qua tuyến đường liên lục địa Manila Galleon. Đáng chú ý, đây là quốc gia châu Âu đầu tiên thiết lập quan hệ Đối tác chiến lược với Việt Nam.

Đại học Valladolid, trong thập kỷ qua đã thiết lập mối quan hệ bền chặt và lâu dài với các trường đại học khác nhau ở miền Bắc Việt Nam. Kết quả của những nỗ lực đó hướng đến việc phát triển các dự án chung thành công, đặc biệt như triển lãm ngày hôm nay.

PGS.TS Bùi Quang Thành, Trưởng khoa Địa lý, Trường Đại học Khoa học Tự nhiên. ĐHQGHN cho rằng: Rừng có vai trò rất quan trọng trong công tác chống biến đổi khí hậu, đó là nơi tích lũy CO2. Khi mà chúng ta mất rừng thì một lượng CO2 sẽ phát thải ngược trở lại bầu khí quyển và gây ra những tác động tiêu cực đến cuộc sống của chúng ta, ví dụ như là nước biển dâng, hiện tượng nóng lên toàn cầu và những tác động đến hệ sinh thái.

Các mẫu vật trưng bày trong triển lãm Rừng và Biến đổi khí hậu do các đơn vị đưa ra ý tưởng và cùng đóng góp. Ban tổ chức trình bày các mẫu vật theo các chủ đề: chủ đề về đất, chủ đề về rừng, chủ đề về kinh tế sinh học, chủ đề về các sản phẩm từ rừng.

Không phải là nơi đào tạo các ngành liên quan đến Địa lý tự nhiên, địa chất, môi trường nhưng Trường ĐHKHXHNV ĐHQGHN lại là một thành viên của Triển lãm bởi sự tồn tại phát triển của Rừng luôn gắn với mỗi giai đoạn lịch sử trong đó có sự phát triển của nền văn hóa và sự sống của con người.

GS TS Hoàng Anh Tuấn, Hiệu trưởng Trường ĐH Khoa học Xã hội và nhân văn - ĐHQGHN cho rằng: Mối quan hệ tương hỗ giữa thiên nhiên hay con người với môi trường sống trong quá trình phát triển là mối quan hệ hữu cơ rất chặt chẽ. Và sự phụ thuộc của con người vào thiên nhiên là rất rõ rệt.

"Trong những năm gần đây sự biến đổi của thiên nhiên quá khủng khiếp. Và sự thay đổi đó dù lớn hay nhỏ thì đều tác động trực tiếp đến con người. Bão số 3 vừa qua để lại rất nhiều vấn đề đối với các hoạt động tạo ra sự hài hòa hóa giữa môi trường thiên nhiên, phát triển cộng đồng xã hội và con người. Trong bối cảnh như vậy, sự hợp tác giữa Đại học Valladolid (Tây Ban Nha) với Đại học Quốc gia Hà Nội mà nòng cốt là Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, trong đó có sự tham gia của trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, tại thời điểm này ý nghĩa đó lại tăng lên rất nhiều", GSTS Hoàng Anh Tuấn chia sẻ.

Trong quá trình hơn 400 năm sự tương tác giữa Tây Ban Nha và Việt Nam đã diễn ra rất tốt đẹp. Di sản văn hiến để lại trong hợp tác giao lưu 2 nước suốt 400 năm vừa qua là một hệ thống tư liệu văn hiến rất là đồ sộ. Hiện nay cái bộ tài liệu khoảng hơn 2000 trang của Tây Ban Nha liên quan đến lịch sử Việt Nam giai đoạn từ thế kỷ 16 đến thế kỷ 19 đã được sao lưu đưa về trọn vẹn ở trường ĐHKHXHVNV.

Từ những nghiên cứu của mình, TS Nguyễn Thị Hồng Gấm, Trường ĐH Lâm nghiệp đánh giá cao ý nghĩa của Hội thảo và triển lãm Rừng và biến đổi khí hậu. Hội thảo này là cơ hội để cho các nhà khoa học gặp nhau và giới thiệu cái thành tựu nghiên cứu của mình đến đông đảo các đồng nghiệp khác trong các trường đại học không chỉ trong nước mà cả các cơ quan nghiên cứu cũng như là các trường đại học và các cơ quan nghiên cứu ở quốc tế. "Đây cũng là cơ hội rất tốt để chúng tôi giới thiệu những nghiên cứu của chúng tôi đến với bạn bè nghiên cứu trên toàn quốc cũng như đối với quốc tế."

GSTSKH Vũ Hoàng Linh, Hiệu trưởng Trường ĐHKHTN, ĐHQGHN - đơn vị tổ chức Hội thảo và triển lãm cho rằng: Để có được sự phát triển bền vững thì các vấn đề như sự nóng dần lên của trái đất, hay là việc biến đổi khí hậu là những vấn đề rất quan trọng.

Triển lãm này mong muốn đưa các thông tin đến được với công chúng đặc biệt là các thế hệ trẻ, các bạn sinh viên về tầm quan trọng của việc bảo vệ và phát triển rừng, chống biến đổi khí hậu.

"Trong hành trình khám phá này, chúng ta có thể cùng nhau học hỏi từ những hiểu biết sâu sắc của các nhà khoa học và hướng tới một tương lai nơi rừng được bảo vệ, biến đổi khí hậu được giải quyết và hành tinh phát triển mạnh mẽ", GS.TSKH Vũ Hoàng Linh nhấn mạnh.

Triển lãm Rừng và biến đổi khí hậu sẽ diễn ra từ ngày 21/10 đến hết gày 25/10, tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên (19 Lê Thánh Tông, TP. Hà Nội).

Một số hình ảnh tại Triển lãm Rừng và biến đổi khí hậu