Kiểm soát chặt chẽ từ bếp ăn trường học đến thức ăn đường phố
Phường Kim Liên, TP Hà Nội có quy mô hơn 100.000 dân, là địa bàn tập trung nhiều trường học, chợ truyền thống và các khu tập thể cũ với số lượng cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống rất lớn.
Xác định công tác đảm bảo an toàn thực phẩm trên địa bàn là một trong những nhiệm vụ trọng tâm, ngay từ đầu năm 2026, UBND phường đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp quyết liệt nhằm tăng cường quản lý, kiểm soát chất lượng thực phẩm trên địa bàn.
Trong Tháng hành động vì An toàn thực phẩm năm nay, các đoàn kiểm tra liên ngành của phường đã tăng cường kiểm tra, giám sát đột xuất đối với các cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm, dịch vụ ăn uống và thức ăn đường phố, đặc biệt tại các khu vực có nguy cơ cao như quanh trường học, bệnh viện, khu dân cư đông người.
Bà Nguyễn Thị Vân Anh – trưởng Phòng Văn hóa-Xã hội, UBND phường Kim Liên cho biết, từ đầu năm đến nay, toàn phường đã kiểm tra gần 200 cơ sở, xử phạt vi phạm hành chính đối với 58 cơ sở.
“Quan điểm của UBND phường Kim Liên là xử lý nghiêm các vi phạm về an toàn thực phẩm, không có vùng cấm, đồng thời công khai minh bạch để nâng cao tính răn đe và ý thức chấp hành pháp luật của các cơ sở kinh doanh, nâng cao vai trò giám sát cộng đồng trong bảo đảm an toàn thực phẩm”, bà Nguyễn Thị Vân Anh nói.
Tham gia các đoàn kiểm tra liên ngành, BS Lại Đức Hà, Giám đốc Trạm Y tế phường Kim Liên nhận xét, đa số hộ kinh doanh thực phẩm đã có ý thức chấp hành quy định pháp luật về an toàn thực phẩm, tuy nhiên vẫn gặp nhiều khó khăn về hạ tầng. Đoàn kiểm tra không chỉ xử phạt mà còn hướng dẫn người dân cách cải tạo cống rãnh, phân khu thực phẩm "sống - chín" riêng biệt, vệ sinh dụng cụ chế biến và hoàn thiện sổ sách kiểm thực ba bước.
Anh Tạ Văn Phòng, chủ một cơ sở kinh doanh thức ăn đường phố chia sẻ, trước đây cơ sở còn hạn chế về phương pháp bảo quản lạnh. Sau khi tiếp thu ý kiến từ đoàn kiểm tra, cửa hàng đã chủ động nâng cấp hệ thống và mua sắm thêm các thiết bị hiện đại.
"Hiện nay, các nguyên liệu thực phẩm đều được chúng tôi bảo quản ở nhiệt độ tiêu chuẩn và kiểm soát hạn sử dụng chặt chẽ theo đúng nguyên tắc để đảm bảo chất lượng thực phẩm tốt nhất khi đến tay khách hàng", anh Phòng khẳng định.
Công tác đảm bảo an toàn thực phẩm tại các trường học trên địa bàn phường Kim Liên cũng luôn được ưu tiên, chú trọng. Từ đầu năm đến nay, đoàn kiểm tra y tế trường học của phường đã tiến hành kiểm tra 29 bếp ăn bán trú, căng tin tại các trường mầm non, tiểu học, THCS, THPT trên địa bàn. Nội dung kiểm tra không chỉ dừng ở hồ sơ, giấy tờ mà đi sâu vào điều kiện chế biến, bảo quản, quy trình bếp ăn một chiều, lưu mẫu thức ăn và truy xuất nguồn gốc thực phẩm.
Đặc biệt, trước thông tin thịt lợn nhiễm bệnh len lỏi vào bữa ăn của học sinh, phường đã tăng tần suất kiểm tra định kỳ và đột xuất một số bếp ăn trường học. Bà Nguyễn Thị Thanh Hà, Hiệu trưởng trường Tiểu học Trung Tự cho biết, cùng với việc phối hợp với chính quyền địa phương và các lực lượng chức năng, nhà trường còn chủ động giám sát, kiểm tra nguồn gốc thực phẩm để đảm bảo những bữa ăn đủ dinh dưỡng và an toàn cho hơn 1.400 học sinh ăn bán trú tại trường.
Xác định công tác bảo đảm an toàn thực phẩm là nhiệm vụ thường xuyên, liên tục chứ không chỉ thực hiện trong các đợt cao điểm, thời gian tới phường Kim Liên sẽ tiếp tục duy trì đồng bộ nhiều giải pháp nhằm kiểm soát hiệu quả các nguy cơ mất an toàn thực phẩm trên địa bàn.
Bà Nguyễn Thị Vân Anh cho biết, phường sẽ tăng cường kiểm tra đột xuất và hậu kiểm các điểm nóng về ATTP, đồng thời gắn trách nhiệm cụ thể cho từng địa bàn. Đáng chú ý, địa phương đang ứng dụng công nghệ qua "bản đồ điểm nóng" và hệ thống camera thông minh để giám sát. Thời gian tới, phường dự kiến ra mắt Tổng đài "Kim Liên khỏe" và hoàn thiện dữ liệu truy xuất nguồn gốc thực phẩm để bảo vệ sức khỏe người dân.
Với với cách làm bài bản, quyết liệt, phường Kim Liên đang từng bước tháo gỡ “điểm nghẽn” an toàn thực phẩm theo hướng thực chất, bền vững. Qua đó, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước và tạo chuyển biến rõ rệt trong nhận thức, hành động của người dân cũng như các cơ sở kinh doanh trên địa bàn về an toàn thực phẩm.
Tăng cường quản lý xuyên suốt từ sản xuất đến tiêu dùng
Ông Vũ Cao Cương, Phó Giám đốc Sở Y tế Hà Nội cho biết, trong đợt cao điểm Tháng hành động vì ATTP năm 2026, TP Hà Nội tập trung nâng cao năng lực quản lý ngay từ tuyến cơ sở với các nhiệm vụ trọng yếu như: kiểm soát nguồn gốc thực phẩm tại các bếp ăn tập thể; tăng cường quản lý các loại hình dịch vụ ăn uống và thức ăn đường phố; tăng cường công tác kiểm tra và hậu kiểm; đảm bảo ATTP tại các chợ dân sinh và chợ đầu mối trên địa bàn; đẩy mạnh truyền thông để hướng dẫn các cơ sở kinh doanh tuân thủ quy định và giúp người dân có kiến thức để lựa chọn thực phẩm an toàn; huy động chính quyền cơ sở và người dân cùng tham gia giám sát chuỗi cung ứng thực phẩm.
Tuy nhiên, ông Vũ Cao Cương cũng cho rằng, Hà Nội đang đứng trước những áp lực không nhỏ trong việc kiểm soát chất lượng thực phẩm. Ông Cương chỉ ra 4 "nút thắt" chính trong công tác quản lý hiện nay. Đó là: năng lực sản xuất tại chỗ của Hà Nội chỉ đáp ứng được khoảng 60% nhu cầu thực phẩm của người dân. 40% còn lại phải nhập khẩu hoặc khai thác từ các tỉnh thành khác. Chính điều này khiến công tác quản lý nguồn gốc trở nên khó khăn. Bên cạnh đó, chuỗi cung ứng thực phẩm hiện nay rất dài và phức tạp, trải qua nhiều mắt xích từ sản xuất, nuôi trồng đến vận chuyển, chế biến rồi mới tới tay người tiêu dùng.
Hệ thống kinh doanh thực phẩm trên địa bàn thành phố vẫn tồn tại số lượng lớn các cơ sở quy mô nhỏ lẻ. Trong khi đó, đội ngũ cán bộ phụ trách an toàn thực phẩm tại tuyến cơ sở (xã, phường, địa phương) còn rất mỏng, gây áp lực lớn cho công tác thanh tra, kiểm tra và hậu kiểm.
Sự xuất hiện của các hình thức kinh doanh trên sàn thương mại điện tử, ứng dụng giao thức ăn sẵn... trong những năm gần đây đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc xây dựng các cơ chế quản lý mới, phù hợp với sự thay đổi của công nghệ và thị trường.
Một bộ phận cơ sở kinh doanh vì mục tiêu lợi nhuận vẫn cố tình vi phạm các quy định về an toàn thực phẩm, bất chấp các nguy cơ về sức khỏe cộng đồng.
Trước thực trạng trên, thành phố Hà Nội đang tập trung giải quyết các "nút thắt" trong chuỗi cung ứng thực phẩm phức tạp mang tính xuyên suốt theo nguyên tắc "từ sản xuất tới tiêu dùng”.
"Cụ thể, thành phố sẽ siết chặt chuỗi cung ứng, trên cơ sở đó phân công trách nhiệm rõ ràng cho từng cấp, từng ngành để quản lý, kiểm soát tận gốc; từ khâu sản xuất, nuôi trồng, giết mổ cho đến vận chuyển, lưu thông, chế biến và tiêu dùng. Thứ hai là đẩy mạnh chuyển sang hậu kiểm có trọng tâm, trọng điểm, kết hợp với công tác thanh tra, kiểm tra và tăng cường xử phạt các hành vi vi phạm để nâng cao tính răn đe. Thành phố cũng sẽ ứng dụng mạnh mẽ công nghệ số trong truy xuất nguồn gốc để đảm bảo tính công khai, minh bạch đối với người tiêu dùng. Đồng thời, tăng cường phối hợp liên ngành thực chất giữa các sở: Y tế, Nông nghiệp, Công thương và Công an trong việc xử phạt, nhất là với những vụ việc có tính chất phức tạp", ông Vũ Cao Cương cho biết.
Sự chủ động vào cuộc của chính quyền cơ sở như ở phường xã Kim Liên kết hợp cùng chiến lược quản lý hiện đại và minh bạch từ cấp Thành phố đang tạo ra những chuyển biến thực chất trong công tác an toàn thực phẩm tại Thủ đô. Thắt chặt kỷ cương, đẩy mạnh hậu kiểm và công khai nguồn gốc không chỉ là lời giải cho những 'điểm nghẽn' hiện tại, mà còn là nền tảng để xây dựng một hệ sinh thái thực phẩm an toàn bền vững, bảo vệ quyền lợi và sức khỏe chính đáng của hơn 10 triệu người dân Hà Nội.
