Ngày 17 tháng 5 năm 2026, Tổng Giám đốc Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã tuyên bố tình trạng y tế công cộng khẩn cấp gây quan ngại quốc tế (PHEIC) đối với đợt bùng phát bệnh do vi rút Bundibugyo (BVD) tại Cộng hòa Dân chủ Congo (DRC) và Uganda, phản ánh mức độ nguy cơ nghiêm trọng và cần có sự phối hợp ứng phó quốc tế.

Theo WHO, Bundibugyo (BVD) là một chủng vi rút Ebola hiếm gặp hiện chưa có vắc xin hoặc thuốc, phương điều trị được cấp phép khiến việc kiểm soát khó khăn hơn so với các đợt bùng phát do chủng Zaire trước đây.

Thông tin mới nhất từ TS Angela Pratt, Trưởng Đại diện WHO tại Việt Nam, đến chiều 23/5 đã ghi nhận 85 ca bệnh xác định tại Congo và Uganda, trong đó có 10 ca tử vong.

“Quy mô thực sự của đợt bùng phát nhiều khả năng lớn hơn do việc phát hiện chậm trễ và các hoạt động điều tra dịch vẫn đang được tiến hành”, Tiến sỹ Angela Pratt, đại diện WHO tại VN nhấn mạnh.

TS Angela Pratt, Trưởng Đại diện WHO tại Việt Nam (Nguồn: WHO)
TS Angela Pratt, Trưởng Đại diện WHO tại Việt Nam (Nguồn: WHO)

Trước thực trạng này, WHO đánh giá nguy cơ lây lan của dịch bệnh ở mức độ rất cao ở cấp quốc gia (tại CHDC Congo và Uganda), ở mức cao ở khu vực châu Phi (do đã có các ca bệnh tại đô thị, mức độ di biến động dân cư, tình hình bất ổn và những hạn chế của hệ thống y tế) và ở mức thấp đối với toàn cầu, bao gồm cả Việt Nam và dịch bệnh không phải là một tình trạng khẩn cấp đại dịch.

Theo WHO, các quốc gia không nên áp dụng biện pháp hạn chế đi lại và thương mại ở thời điểm hiện nay, giải pháp hiệu quả nhất là phát hiện sớm, giám sát chặt và chuẩn bị sẵn năng lực điều trị.

Tại Việt Nam, WHO đang phối hợp với Bộ Y tế rà soát và cập nhật toàn bộ hướng dẫn kỹ thuật về Ebola đã được xây dựng từ năm 2014. Cung cấp cho Việt Nam các hướng dẫn mới nhất về giám sát, xét nghiệm, quản lý lâm sàng, kiểm soát nhiễm khuẩn, truyền thông nguy cơ và kiểm soát y tế tại cửa khẩu.

Để tăng sự chủ động và năng lực ứng phó với bệnh Ebola, chiều 24/5, Cục Quản lý Khám chữa bệnh, Bộ Y tế đã ban hành công văn đề nghị các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh tăng cường công tác phòng, chống dịch bệnh trong cơ sở khám bệnh, chữa bệnh, đặc biệt lưu ý các trường hợp mới đến nước đã hoặc đang có dịch trong vòng 21 ngày.

Thực hiện kiểm soát nhiễm khuẩn tại các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh, sàng lọc, phân loại để phát hiện sớm, cách ly nghiêm ngặt các trường hợp nghi ngờ hoặc xác định mắc vi rút Ebola tại cơ sở điều trị.

Rà soát, kiểm tra, chuẩn bị các phương tiện phòng hộ cá nhân cho nhân viên y tế, điều kiện cách ly, năng lực chẩn đoán, điều trị để sẵn sàng tiếp nhận người mắc bệnh do vi rút Ebola.