Bộ Tài chính đang lấy ý kiến đối với Dự thảo Nghị định hướng dẫn thi hành Luật Thuế thu nhập cá nhân, trong đó tập trung cụ thể hóa các nội dung cốt lõi liên quan đến xác định thu nhập chịu thuế, miễn, giảm thuế và căn cứ tính thuế.

Theo dự thảo, cách tiếp cận được thiết kế theo hướng phân định rõ các nhóm thu nhập để thống nhất trong áp dụng, thay vì quy định rải rác, dễ gây cách hiểu khác nhau như trước.

Xác định rõ thu nhập chịu thuế theo từng nhóm

Dự thảo quy định thu nhập chịu thuế bao gồm các loại thu nhập theo Luật Thuế TNCN, như: thu nhập từ kinh doanh, tiền lương, tiền công, đầu tư vốn, chuyển nhượng vốn, bất động sản, trúng thưởng, bản quyền, nhượng quyền thương mại, thừa kế, quà tặng.

Đáng chú ý, dự thảo làm rõ hơn từng cấu phần trong thu nhập từ tiền lương, tiền công, bao gồm cả các khoản lợi ích bằng tiền hoặc không bằng tiền do người sử dụng lao động chi trả. Nội dung này được quy định chi tiết tại Điều 8 dự thảo.

Phân định khoản không tính thuế để tránh nhầm lẫn

Một số khoản thu nhập không tính vào thu nhập chịu thuế được liệt kê cụ thể, chủ yếu là các khoản mang tính an sinh hoặc hỗ trợ, như: trợ cấp, phụ cấp theo chế độ; khoản chi phục vụ công việc; một số khoản phúc lợi.

Việc tách bạch nhóm này nhằm tránh nhầm lẫn với thu nhập được miễn thuế - vốn là các khoản vẫn thuộc diện chịu thuế nhưng được ưu đãi.

Mở rộng, cụ thể hóa các trường hợp miễn thuế

Dự thảo dành một mục riêng quy định các trường hợp miễn thuế, bao gồm:

- Thu nhập từ chuyển nhượng bất động sản giữa người thân;

- Thu nhập từ thừa kế, quà tặng trong phạm vi gia đình;

- Lãi tiền gửi, hợp đồng bảo hiểm;

- Thu nhập từ sản xuất nông nghiệp đáp ứng điều kiện;

- Một số khoản thu nhập đặc thù như học bổng, bồi thường bảo hiểm, viện trợ…

Ngoài ra, dự thảo bổ sung chính sách miễn thuế có thời hạn đối với một số đối tượng như nhân lực công nghệ cao, công nghiệp công nghệ số nhằm thực hiện định hướng phát triển lĩnh vực ưu tiên.

Quy định rõ điều kiện và căn cứ giảm thuế

Đối với giảm thuế, dự thảo quy định cụ thể các trường hợp như người nộp thuế gặp khó khăn do thiên tai, hỏa hoạn, tai nạn, bệnh hiểm nghèo. Mức giảm căn cứ vào mức độ thiệt hại thực tế nhưng không vượt quá số thuế phải nộp.

Bên cạnh đó, các khoản giảm trừ như giảm trừ gia cảnh, đóng góp từ thiện, nhân đạo, bảo hiểm… cũng được quy định rõ về điều kiện, hồ sơ chứng minh.

Chuẩn hóa căn cứ tính thuế và cách tính theo từng loại thu nhập

Dự thảo tiếp tục cụ thể hóa căn cứ tính thuế, bao gồm: thu nhập tính thuế, thuế suất và phương pháp tính đối với từng loại thu nhập. Ví dụ:

- Thu nhập từ tiền lương, tiền công tính theo biểu thuế lũy tiến từng phần;

- Thu nhập từ chuyển nhượng bất động sản áp dụng thuế suất 2% trên giá chuyển nhượng;

- Thu nhập từ đầu tư vốn áp dụng thuế suất 5%...

Theo Bộ Tài chính, việc xây dựng Dự thảo Nghị định nhằm bảo đảm quy định rõ ràng, dễ hiểu, dễ thực hiện, đồng thời khắc phục các vướng mắc phát sinh trong quá trình áp dụng Luật Thuế TNCN thời gian qua.

Việc phân định rõ các nhóm thu nhập và điều kiện áp dụng miễn, giảm được kỳ vọng sẽ giảm tình trạng áp dụng không thống nhất giữa các cơ quan thuế và người nộp thuế./.