Bà Nguyễn Thị Minh Khuê - Phó Chủ tịch HĐQT Cty cổ phần công nghệ Sapo trao đổi các quy định về nghĩa vụ thuế của hộ kinh doanh online:
Từ ngày 01/01/2026, việc bãi bỏ cơ chế thuế khoán và chuyển sang quản lý thuế theo phương pháp kê khai chính thức được áp dụng đối với hộ kinh doanh. Với nhóm hộ kinh doanh online, bán hàng qua nhiều kênh, đây là thay đổi lớn, đòi hỏi người kinh doanh phải chủ động nắm bắt quy định để tránh rủi ro pháp lý trong quá trình thực hiện nghĩa vụ thuế.
Bán hàng online vẫn thuộc diện quản lý thuế
Theo quy định của Luật Quản lý thuế và các nghị định hướng dẫn, mọi hoạt động kinh doanh phát sinh thu nhập đều thuộc diện quản lý thuế, không phân biệt hình thức kinh doanh, có hay không địa điểm cố định.
Bà Nguyễn Thị Minh Khuê, Phó Chủ tịch HĐQT Công ty cổ phần Công nghệ Sapo, cho biết: trường hợp không thuộc diện miễn đăng ký kinh doanh theo Nghị định 168/2025/NĐ-CP, hộ kinh doanh phải thực hiện đăng ký kinh doanh; trường hợp không phải đăng ký kinh doanh thì vẫn phải đăng ký thuế nếu có hoạt động bán hàng phát sinh doanh thu
Theo các chuyên gia, đây là nội dung người bán hàng online cần lưu ý ngay từ đầu, bởi vi phạm về đăng ký thuế thường là nguyên nhân dẫn đến các rủi ro pháp lý về sau.
Khấu trừ thuế thay không đồng nghĩa hoàn thành nghĩa vụ thuế
Một vấn đề được nhiều hộ kinh doanh quan tâm là nghĩa vụ thuế khi bán hàng qua sàn thương mại điện tử có chức năng thanh toán.
Theo Nghị định 117/2025/NĐ-CP, sàn thương mại điện tử có trách nhiệm khấu trừ và nộp thay thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập cá nhân theo tỷ lệ trên doanh thu phát sinh trên sàn. Tuy nhiên, số thuế này được xác định là thuế tạm nộp.
Từ ngày 01/7/2026, theo Luật Thuế thu nhập cá nhân số 108/QH15, hộ kinh doanh có doanh thu lớn phải thực hiện quyết toán thuế theo thu nhập tính thuế, tức doanh thu trừ chi phí hợp lệ. Khi đó, người nộp thuế phải tổng hợp đầy đủ doanh thu, chi phí trong năm và đối chiếu với số thuế đã được khấu trừ để xác định nghĩa vụ thuế cuối cùng.
Theo quy định áp dụng từ năm 2026, doanh thu làm căn cứ tính thuế của hộ kinh doanh được xác định trên tổng doanh thu phát sinh trong năm, không phân biệt kênh bán hàng.
Trong đó, doanh thu bán trên sàn có chức năng thanh toán đã được sàn khấu trừ, nộp thay thuế; phần doanh thu bán ngoài sàn, hộ kinh doanh có trách nhiệm tự kê khai, nộp thuế theo quy định. Việc cộng gộp doanh thu đầy đủ, chính xác là cơ sở để xác định đúng nghĩa vụ thuế, tránh thiếu hoặc trùng doanh thu.
Công nghệ hỗ trợ hộ kinh doanh trong quá trình tuân thủ
Trong bối cảnh hộ kinh doanh phải tự theo dõi doanh thu, xuất hóa đơn và kê khai thuế theo phương pháp kê khai, việc ứng dụng công nghệ được xem là một trong những giải pháp giúp giảm rủi ro vi phạm.
Theo đại diện Sapo, các nền tảng quản lý bán hàng hợp kênh hiện nay có thể hỗ trợ hộ kinh doanh tổng hợp doanh thu từ nhiều nguồn, theo dõi trạng thái đơn hàng để xác định thời điểm xuất hóa đơn phù hợp, đồng thời lưu trữ dữ liệu phục vụ kê khai, quyết toán và giải trình khi cơ quan thuế kiểm tra. Việc số hóa quy trình giúp hộ kinh doanh hạn chế phụ thuộc vào thao tác thủ công, giảm sai sót trong quá trình thực hiện nghĩa vụ thuế.
Luật Quản lý thuế cho phép người nộp thuế tự phát hiện và điều chỉnh sai sót trong kê khai. Việc chủ động kê khai bổ sung, nộp đủ số thuế còn thiếu thể hiện ý thức tuân thủ và giúp giảm nguy cơ bị xử phạt so với trường hợp để cơ quan thuế phát hiện qua thanh tra, kiểm tra.
Theo các chuyên gia, trong giai đoạn chuyển đổi sang phương thức quản lý thuế mới, việc hiểu đúng quy định, thực hiện đúng ngay từ đầu và chủ động khắc phục sai sót là yếu tố quan trọng giúp hộ kinh doanh online ổn định hoạt động và hạn chế rủi ro pháp lý.
Những việc hộ kinh doanh online cần làm từ năm 2026:
* Đăng ký thuế đầy đủ: có mã số thuế, thông tin đăng ký khớp đúng trên hệ thống của cơ quan thuế, tra cứu thông tin tại https://tracuunnt.gdt.gov.vn.
* Xác định đúng doanh thu chịu thuế: cộng gộp toàn bộ doanh thu từ các kênh bán hàng trong năm.
* Xuất hóa đơn điện tử đúng thời điểm: khi giao hàng, chuyển giao quyền sở hữu cho người mua.
* Lập và lưu trữ sổ sách, chứng từ: theo đúng mẫu, đúng thời hạn quy định theo Thông tư 152/2025 của Bộ Tài chính.
* Chủ động rà soát, điều chỉnh sai sót: kê khai bổ sung, nộp đủ số thuế còn thiếu để giảm rủi ro pháp lý.
