Ngày 19/3 Cục Quản lý khám, chữa bệnh (Bộ Y tế) và Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức công bố về các ca ghép tạng theo chuỗi domino đầu tiên ở Việt Nam.
Phó giáo sư Dương Đức Hùng - Giám đốc Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức cho biết, từ nguồn tạng hiến của một trường hợp bị chết não do tai nạn giao thông, các bác sĩ đã thực hiện ghép đồng thời tim và gan cho bệnh nhân nam 53 tuổi mắc amyloidosis di truyền – một bệnh lý hiếm gây lắng đọng protein bất thường, làm tổn thương đa cơ quan, đặc biệt là tim.
Theo các chuyên gia, amyloidosis là bệnh tiến triển, có thể gây tử vong sau 10-15 năm nếu không điều trị. Gan là nơi sản xuất phần lớn protein bất thường, vì vậy ghép gan giúp loại bỏ nguồn gây bệnh. Tuy nhiên, khi bệnh đã ảnh hưởng nặng đến tim thì ghép đồng thời tim - gan là lựa chọn tối ưu để ngăn tái phát trên cơ quan mới.
Đặc biệt, sau khi được thay thế, lá gan của bệnh nhân 53 tuổi, vốn vẫn đảm bảo chức năng - tiếp tục được ghép cho một bệnh nhân nam, 64 tuổi, mắc ung thư gan trên nền xơ gan và có huyết khối tĩnh mạch cửa, Nếu không được ghép kịp thời, sự sống của bệnh nhân này chỉ còn tính bằng tháng.
Trong trường hợp này, dù mang đột biến gen, lá gan của bệnh nhân 53 tuổi vẫn có cấu trúc và chức năng gần như bình thường. Nguy cơ xuất hiện lại bệnh ở người nhận mới có thể phải sau 20-30 năm, vì vậy hoàn toàn phù hợp để ghép cho bệnh nhân lớn tuổi, có tiên lượng sống ngắn hơn nếu không can thiệp.
Chính sự tính toán kỹ lưỡng này đã tạo nên “chuỗi sự sống” liên tiếp: từ một người hiến tạng, cứu sống hai bệnh nhân nặng. Đây cũng là giá trị cốt lõi của kỹ thuật ghép Domino - tối ưu hóa nguồn tạng hiến vốn rất khan hiếm.
Các ca phẫu thuật được thực hiện trong cùng ngày 13/3/2026. Ca ghép tim - gan kéo dài khoảng 7 giờ, trong khi ca ghép gan thứ hai khoảng 6 giờ. Đáng chú ý, thời gian phẫu thuật này ngắn hơn đáng kể so với trung bình thế giới (10-14 giờ), góp phần giảm chi phí và rút ngắn thời gian hồi phục.
Trên thế giới, ghép gan Domino được triển khai từ năm 1995 và đã có hơn 1.200 ca tại 66 trung tâm thuộc 21 quốc gia. Phương pháp này được đánh giá tương đối an toàn, với tỷ lệ sống sau 1 năm khoảng 86,7%. Tại khu vực Đông Nam Á, Việt Nam là quốc gia đầu tiên thực hiện thành công kỹ thuật ghép tim - gan kết hợp Domino, góp phần nâng tầm vị thế trên bản đồ ghép tạng quốc tế.
