Từ trốn tránh đến chủ động đưa con đi tiêm vaccine

Ngày mùng 5 hàng tháng, các bà mẹ ở bản Nậm Cha, xã Nậm Tăm, tỉnh Lai Châu lại đưa con đến điểm trạm y tế để tiêm vaccine phòng bệnh. Chị Lý Thị Nụn cho biết, từ khi mang thai đến khi sinh con, chị luôn thực hiện tiêm phòng đầy đủ theo hướng dẫn của cán bộ y tế.

“Khi mang thai, em tiêm phòng đầy đủ. Sinh ra thì có giấy mời ngày nào là tiêm, để phòng chống các bệnh cho các bé. Nếu không tiêm, đến khi bị bệnh chắc sẽ bị nặng hơn”, chị Nụn cho biết.

Với chị Sảng Thị Thảng ở bản Nậm Cha, tiêm vaccine phòng bệnh cũng là việc không thể thiếu trong quá trình nuôi con nhỏ. Ba người con của chị đều được tiêm đầy đủ, đúng lịch, nhờ đó các bé lớn lên khỏe mạnh, ít ốm đau, bệnh tật.

Trải qua 11 năm làm nhân viên y tế bản Nậm Cha, anh Lý A Quẩy nhận thấy rất rõ sự chuyển biến về nhận thức của các bà mẹ về tiêm chủng nói riêng và chăm sóc sức khỏe cho trẻ nói chung. “Bây giờ bà con người dân đã có ý thức phòng chống dịch bệnh nên không còn những ổ dịch như trước, chỉ cần phát hiện trơ]ngf hợp nào mắc bệnh là điều trị luôn”, anh Lý A Quẩy chia sẻ.

Không riêng ở xã Nậm Tăm, tại xã Khổng Lào của tỉnh Lai Châu, công tác tiêm chủng cho trẻ em cũng được thực hiện đều đặn, thường xuyên. Anh Phàn A Sử, nhân viên y tế bản Ma Nghé, xã Khổng Lào cho biết, nếu như trước đây, khi ốm đau, bà con chủ yếu cúng lý, phụ nữ sinh nở tại nhà, trẻ em không được đưa đi tiêm phòng thì giờ đây thực trạng đó đã hoàn toàn thay đổi. Các bà mẹ mang thai được tiêm phòng uốn ván đầy đủ. Trẻ sinh ra được quản lý, theo dõi, đến lịch tiêm chủng là có nhân viên y tế bản tới tận nhà nhắc các gia đình đưa trẻ đi tiêm. Nhờ đó, nhiều năm qua, những dịch bệnh truyền nhiễm nguy hiểm hầu như đã vắng bóng, không còn rình rập như trước kia.

Hành trình nỗ lực để mọi trẻ em vùng cao đều được tiêm chủng

Mỗi mũi vắc xin được tiêm không chỉ giúp các em bé vùng cao phòng bệnh, mà còn cho thấy một chuyển biến rõ rệt trong nhận thức của bà con các dân tộc vùng cao: từ chỗ né tránh nay đã chủ động trong chăm sóc sức khỏe cho trẻ ngay từ những năm tháng đầu tiên của cuộc đời. Có được sự thay đổi ấy là nhờ sự chỉ đạo quyết liệt của chính quyền các cấp và ngành y tế cũng như sự nỗ lực bền bỉ của đội ngũ cán bộ nhân viên y tế tuyến cơ sở.

18 năm làm việc trong ngành y tế cũng là từng ấy thời gian y sĩ Hoàng Thị Hoàn, cán bộ Trạm y tế xã Nậm Tăm, gắn bó với chương trình tiêm chủng mở rộng. Nếu ở đồng bằng, người dân chủ động đưa trẻ đến điểm tiêm thì tại những vùng sâu, vùng xa, cán bộ y tế phải mang vắc xin lên tận bản, thậm chí đến từng gia đình để tiêm cho trẻ, thậm chí đến từng gia đình để tiêm cho trẻ, bất kể mưa hay nắng, ngày thường hay Chủ nhật.

“Ngày mưa chúng tôi vẫn phải đi tiêm. Trên đường đi mưa rất to, mưa tạt vào cả mặt, ngã mấy lần. Có lúc còn suýt nữa lao xuống vực. Có khi phải đi bộ, leo đồi mấy cây số mới đến nơi”, y sĩ Hoàng Thị Hoàn kể.

Điều dưỡng Phạm Văn Thủy, người từng công tác tại Đội y tế dự phòng của Trung tâm Y tế huyện Sìn Hồ, cũng có nhiều kỷ niệm trong những chuyến đi chống dịch, tiêm chủng tại các bản làng vùng cao. Có những chuyến đi trong điều kiện thời tiết khó khăn, việc bị ngã xe, nước cuốn khi vượt suối là chuyện bình thường.

Nhưng vượt qua những chặng đường trơn trượt, hiểm trở mới chỉ là một phần nhiệm vụ. Khó khăn, thử thách lớn hơn là làm sao thuyết phục được các gia đình đồng ý đưa trẻ đi tiêm chủng.

Để từng bước lay chuyển nhận thức của người dân, đội ngũ cán bộ y tế đã phối hợp với cộng tác viên y tế thôn bản đi từng ngõ, gõ từng nhà, rà từng trường hợp tuyên truyền, vận động để người dân hiểu về lợi ích của vaccine.

“Nhiều người vẫn không muốn cho con tiêm nhưng chúng tôi phải giải thích cho người dân hiểu được lợi ích của việc tiêm vắc xin để sau này phòng bệnh”, điều dưỡng Phạm Văn Thủy chia sẻ.

Nhờ sự kiên trì, nỗ lực của đội ngũ cán bộ, nhân viên y tế mà dần dần, tỉ lệ tiêm chủng ở xã vùng cao, vùng sâu, vùng xa như Nậm Tăm đã được nâng lên rõ rệt, hiện nay đạt trên 93%. Với những cán bộ trực tiếp làm công tác tiêm chủng như y sĩ Hoàng Thị Hoàn, điều khiến chị hạnh phúc là người dân đã hiểu được tầm quan trọng của vaccine và chủ động đưa con em đi tiêm chủng

Không riêng tại xã Nậm Tăm, trong những năm qua, tỉnh Lai Châu đã triển khai đầy đủ các loại vaccine trong Chương trình Tiêm chủng mở rộng, tỷ lệ tiêm chủng thường xuyên đạt trên 95%.

Bác sĩ Nguyễn Thế Phong, Phó Giám đốc Sở Y tế Lai Châu cho biết, do địa hình chia cắt, đường sá đi lại khó khăn, để người dân ở vùng sâu, vùng xa dễ dàng tiếp cận dịch vụ y tế, ngành y tế đã tổ chức các điểm tiêm cố định tại trạm y tế và cả các điểm tiêm lưu động tại những bản xa trung tâm.

BS Nguyễn Thế Phong cũng đánh giá cao những nỗ lực thầm lặng của đội ngũ cán bộ nhân viên y tế tuyến cơ sở để đưa những liều vắc xin đến được với trẻ em vùng cao.

“Trong thời gian tới, ngành y tế Lai Châu tiếp tục duy trì kết quả tiêm chủng cho phụ nữ mang thai và trẻ em, phấn đấu để trẻ được tiêm đầy đủ, đúng lịch hơn. Đồng thời, để tránh gián đoạn vaccine, ngành y tế chủ động rà soát đối tượng, dự trù nhu cầu từ năm trước để xây dựng kế hoạch cung ứng cho năm sau. Thời gian qua, với sự hỗ trợ của Bộ Y tế và Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương, Lai Châu luôn được cung cấp vaccine đầy đủ, đảm bảo công tác tiêm chủng cho trẻ”, BS Nguyễn Thế Phong cho biết.