Cục Tuyên huấn tiền thân là Phòng Tuyên truyền và Phòng Huấn luyện thuộc Cục Chính trị, Bộ Quốc phòng, được thành lập ngày 11/5/1946. Trải qua hơn 80 năm xây dựng, chiến đấu và trưởng thành, Cục Tuyên huấn luôn giữ vai trò là cơ quan tham mưu chiến lược đầu ngành về công tác tư tưởng, văn hóa trong Quân đội nhân dân Việt Nam và Dân quân tự vệ.

Trong hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ xâm lược, Cục Tuyên huấn luôn bám sát chiến trường, bám sát hoạt động của bộ đội, tích cực tham mưu, chỉ đạo, hướng dẫn và tiến hành công tác tư tưởng, văn hóa sát mục tiêu, yêu cầu nhiệm vụ. Những hoạt động tuyên truyền, giáo dục, định hướng tư tưởng đã góp phần xây dựng bản lĩnh chính trị, củng cố niềm tin, ý chí và quyết tâm chiến đấu cho cán bộ, chiến sĩ.

Bước vào thời kỳ xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, Cục Tuyên huấn tiếp tục phát huy vai trò nòng cốt trong xây dựng Quân đội vững mạnh về chính trị, giữ vững trận địa tư tưởng của Đảng, nâng cao chất lượng tổng hợp và sức mạnh chiến đấu của Quân đội.

Trung tướng Nguyễn Văn Đức, Cục trưởng Cục Tuyên huấn, Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam cho biết, trong thời kỳ đổi mới, cùng với việc thực hiện chức năng tham mưu chiến lược về công tác tư tưởng, văn hóa, Cục Tuyên huấn đã tham mưu xây dựng, ban hành và triển khai nhiều đề án, quy chế, quy định, chỉ thị, thông tư, hướng dẫn về giáo dục chính trị, quản lý tư tưởng, định hướng dư luận, báo chí, tuyên truyền miệng, thi đua, khen thưởng, văn hóa, văn nghệ, quản lý xuất bản và phát hành.

Trong 5 năm qua, Cục Tuyên huấn đã tham mưu, chỉ đạo, hướng dẫn các cơ quan, đơn vị tổ chức gần 700 chương trình nghệ thuật tổng hợp, hơn 15 trại sáng tác văn học, nghệ thuật với khoảng 1.500 tác phẩm, gần 8.000 cuộc triển lãm; biên soạn và phát hành hơn 1,2 triệu cuốn sách. Cục cũng tham mưu, chỉ đạo thực hiện tốt công tác quản lý báo chí Quân đội, tuyên truyền về nhiệm vụ quân sự, quốc phòng; phối hợp sản xuất, phát sóng nhiều chương trình truyền hình, phim tài liệu, phim dài tập về hình ảnh “Bộ đội Cụ Hồ”.

Công tác tuyên huấn cũng góp phần quan trọng vào việc tổ chức các hoạt động kỷ niệm những ngày lễ lớn, các sự kiện lịch sử quan trọng của đất nước và Quân đội, trong đó có kỷ niệm 70 năm Chiến thắng Điện Biên Phủ, 80 năm Ngày thành lập Quân đội nhân dân Việt Nam và 35 năm Ngày hội Quốc phòng toàn dân, 50 năm Ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước, 80 năm Cách mạng Tháng Tám thành công và Quốc khánh nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

Ngày 28/8/2026, Chủ tịch nước đã ký quyết định phong tặng Cục Tuyên huấn danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân lần thứ hai, ghi nhận những thành tích đặc biệt xuất sắc của Cục trong thời kỳ đổi mới.

Phát biểu tại buổi lễ, Đại tướng Nguyễn Trọng Nghĩa, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Ủy viên Thường vụ Quân ủy Trung ương, Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam nhấn mạnh: “Cục Tuyên huấn phải thực sự là cơ quan đi trước một bước về nghiên cứu, dự báo, định hướng, nhạy bén nhận diện những vấn đề mới, vấn đề phức tạp, những điểm nghẽn về tư tưởng; chủ động tham mưu giải quyết từ sớm, từ cơ sở, không để tích tụ thành vấn đề lớn, không để bị động, bất ngờ về tư tưởng. Phải chuyển mạnh từ tư duy ‘nắm tình hình để xử lý’ sang ‘dự báo để chủ động dẫn dắt’, từ phản ứng trước các vấn đề phát sinh sang chủ động tạo lập môi trường tư tưởng lành mạnh, thống nhất nhận thức, củng cố niềm tin.”

Đại tướng Nguyễn Trọng Nghĩa đồng thời yêu cầu Cục Tuyên huấn tiếp tục đổi mới mạnh mẽ nội dung, phương thức công tác tư tưởng trong môi trường số, chủ động làm chủ không gian mạng và ứng dụng hiệu quả trí tuệ nhân tạo. Cùng với công nghệ, yếu tố con người tiếp tục giữ vai trò quyết định, đòi hỏi đội ngũ cán bộ tuyên huấn phải có bản lĩnh chính trị, trí tuệ, năng lực dự báo, khả năng thuyết phục, sâu sát cơ sở, gần gũi bộ đội và Nhân dân./.