Xóa sổ tình trạng nuôi nhốt gấu: Không thể cứ mãi "vận động"

Nghe bài viết tại đây:

Theo thông tin của Chi cục kiểm lâm tỉnh Thái Nguyên, cá thể gấu được cứu hộ là gấu ngựa cái, hơn 20 năm tuổi, nặng khoảng 160kg và đã được gắn chip quản lý từ năm 2005. Đây là cá thể đã trải qua thời gian dài bị nuôi nhốt, cần được chăm sóc và phục hồi trong môi trường phù hợp hơn.

Ngay khi đạt được sự thống nhất, Chi cục Kiểm lâm tỉnh Thái Nguyên với vai trò cơ quan quản lý chuyên ngành, phối hợp với các cơ quan đơn vị liên quan đã nhanh chóng hoàn tất các thủ tục chuyển giao. Cùng với đó, các tổ chức bảo tồn triển khai đội ngũ chuyên môn thực hiện các bước kỹ thuật nhằm bảo đảm quá trình cứu hộ diễn ra an toàn, đúng quy trình.

Ông Nguyễn Tiến Dũng – Chi cục phó, Chi cục Kiểm lâm tỉnh Thái Nguyên cho biết, trước đây trên địa bàn tỉnh số lượng gấu nuôi nhốt khoảng 5 con. Trong quá trình vận động, người dân đã giao nộp 4 con.

"Năm ngoái chúng tôi đã thành lập đoàn đến tuyên truyền, chủ nhà của con gấu còn lại vẫn chưa đồng ý giao nộp bởi vì lý do cá thể đã được nuôi hơn 20 năm có nhiều tình cảm với người nuôi". Yêu cầu của chủ gấu là nếu giao nộp cơ quan chức năng thì phải có kinh phí hỗ trợ gia đình. "Hiện nay không có nguồn kinh phí để hỗ trợ các chủ nuôi khi giao nộp nên chúng tôi tiếp tục tuyên truyền vận động", ông Dũng thông tin.

Sau khi hộ gia đình tự nguyện giao nộp, trong ngày 15/6, đoàn cứu hộ di chuyển cá thể gấu ngựa nói trên từ Thái Nguyên đến Trung tâm Cứu hộ gấu Việt Nam tại Vườn quốc gia Bạch Mã, thành phố Huế.

Tại trung tâm cứu hộ, các cá thể gấu sẽ được chăm sóc theo chế độ phúc lợi chuyên biệt, với không gian sống gần gũi tự nhiên, chế độ dinh dưỡng hợp lý và theo dõi thú y chặt chẽ.

"Các văn bản quy phạm của Nhà nước ta đã đầy đủ, ngày càng chặt chẽ. Chi cục kiểm lâm đã phối hợp chặt chẽ với chính quyền địa phương trong việc đồng thuận tuyên truyền vận động. Chúng tôi phải kiên trì, không thể ép buộc, cưỡng chế, phải “mưa dầm thấm lâu”, ông Dũng chia sẻ kinh nghiệm.

Trong bối cảnh Việt Nam đang tiến gần hơn bao giờ hết tới mục tiêu chấm dứt hoàn toàn tình trạng nuôi nhốt gấu lấy mật, việc Thái Nguyên trở thành tỉnh/thành phố thứ 23 không còn gấu nuôi nhốt là một dấu mốc ý nghĩa, và rất đáng ghi nhận.

Bà Bùi Thị Hà – PGĐ Trung tâm Giáo dục Thiên nhiên (ENV) cho rằng, đây là động lực để các địa phương còn lại tiếp tục đẩy nhanh tiến độ, góp phần khẳng định cam kết của Việt Nam trong bảo tồn động vật hoang dã. Đặc biệt, Hà Nội đang là điểm nóng lớn nhất về nuôi nhốt gấu và do đó cần phải có những hành động mạnh mẽ và dứt điểm hơn từ chính quyền và cơ quan chức năng để thực hiện mục tiêu này.

"Thành công của Thái Nguyên cho thấy khi chính quyền địa phương có quyết tâm, lực lượng kiểm lâm chủ động vào cuộc và các tổ chức bảo tồn phối hợp chặt chẽ trong công tác vận động, mục tiêu không còn gấu nuôi nhốt hoàn toàn có thể đạt được", bà Hà chia sẻ.

Sau khi Thái Nguyên hoàn thành việc chuyển giao cá thể gấu cuối cùng, Việt Nam hiện chỉ còn 138 cá thể gấu tại khoảng 50 cơ sở nuôi nhốt ở 11 tỉnh, thành phố. Trong đó, Hà Nội là địa phương còn nhiều gấu nhất, chiếm gần một nửa tổng số gấu nuôi nhốt trên cả nước và tập trung chủ yếu tại xã Phúc Thọ. Đây cũng là điểm nghẽn lớn nhất trong hành trình đưa Việt Nam về đích trên chặng đường chấm dứt nuôi nhốt gấu.

Theo Trung tâm Giáo dục Thiên nhiên (ENV), một trong những trở ngại lớn nhất hiện nay nằm ở tốc độ tự nguyện chuyển giao tại các điểm nóng. Hiện nay, tất cả các cá thể gấu đang nuôi nhốt tại các trang trại tư nhân đã được đăng ký, gắn chíp và trong bối cảnh không có định hướng khác từ các cơ quan quản lý Nhà nước, quá trình chuyển giao hiện nay phụ thuộc nhiều vào sự hợp tác và phối hợp của chủ nuôi.

"Một bộ phận chủ gấu vẫn trì hoãn chuyển giao do còn tâm lý chờ đợi được bồi hoàn, vẫn kỳ vọng thu lợi từ gấu hoặc vẫn âm thần khai thác gấu trái phép. Do đó, chỉ khi các cơ quan chức năng tăng cường kiểm tra, giám sát cũng như làm rõ quan điểm của Nhà nước về việc “không bồi hoàn” mới có thể xóa bỏ “động lực” này của các chủ nuôi và từ đó thúc đẩy hoạt động tự nguyện giao nộp gấu cho Nhà nước", bà Hà nhấn mạnh.

Trong bối cảnh cả nước đang tiến rất gần mục tiêu chấm dứt hoàn toàn nuôi nhốt gấu, ENV, cũng như các tổ chức bảo vệ động vật hoang dã khác kỳ vọng Hà Nội sẽ có những hành động quyết liệt hơn để giải quyết dứt điểm "điểm nóng" Phúc Thọ.

Bên cạnh đó, việc đẩy mạnh truyền thông tại cộng đồng, phát huy vai trò của chính quyền cơ sở và huy động người dân cùng tham gia vận động các chủ gấu tự nguyện chuyển giao cũng rất quan trọng. Khi cộng đồng đồng lòng ủng hộ mục tiêu chấm dứt nuôi nhốt gấu, sức ép xã hội sẽ trở thành động lực tích cực giúp Hà Nội đẩy nhanh tiến độ, qua đó không còn là địa phương có số lượng gấu nuôi nhốt lớn nhất cả nước và góp phần đưa Việt Nam sớm đạt được mục tiêu "mốc 0" trên hành trình dài hơi chấm dứt nuôi nhốt gấu này.