Radio
Podcast
Multimedia
Sự kiện là một trong những hoạt động nhằm nâng cao nhận thức, thúc đẩy thực hành chăm sóc sức khỏe phù hợp và tăng cường sự quan tâm, chỉ đạo của các cấp, các ngành đối với công tác chăm sóc sức khỏe bà mẹ và trẻ em. Tham dự lễ phát động có Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên, Phó Chủ tịch Thường trực UBND thành phố Huế Hoàng Hải Minh cùng đại diện các bộ, ban, ngành Trung ương, các tổ chức quốc tế và đông đảo cán bộ y tế, người dân địa phương.
Tuần lễ Làm mẹ an toàn năm 2026 sẽ được triển khai từ ngày 01 đến 07/10/2026 với chủ đề “Kiểm soát đường huyết thai kỳ - Mẹ an tâm, con khỏe mạnh” nhấn mạnh tầm quan trọng của việc chủ động tầm soát, quản lý đường huyết giai đoạn trước và trong mang thai quyết định sức khỏe lâu dài của người mẹ và sự phát triển toàn diện của trẻ.
Trong bài phát biểu tại sự kiện, Thứ trưởng Bộ Y tế Lê Xuân Tuyên nhấn mạnh, "Làm mẹ an toàn" là một trong các nội dung quan trọng của công tác chăm sóc sức khỏe sinh sản, với mục tiêu nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe cho bà mẹ và trẻ sơ sinh, nhằm giảm tỷ lệ tai biến sản khoa, giảm tử vong mẹ và tử vong sơ sinh.
Để hiện thực hóa mục tiêu đó, trong thời gian qua, công tác chăm sóc sức khỏe bà mẹ và trẻ em, sức khỏe sinh sản ở Việt Nam đã có nhiều chuyển biến tích cực, được cộng đồng quốc tế đánh giá cao. Gần 30 năm qua, các chỉ số về sức khỏe bà mẹ và trẻ em mà Việt Nam đạt được ở mức khá tốt so với nhiều quốc gia có mức thu nhập bình quân đầu người tương đương và là điểm sáng trong việc thực hiện các Mục tiêu thiên niên kỷ. Tỷ lệ tử vong mẹ đã giảm trên 5 lần, từ mức 233/100.000 trẻ đẻ sống năm 1990 xuống còn trên 44/100.000 trẻ đẻ sống năm 2024, đứng thứ 4 trong khu vực Đông Nam Á; tỷ suất tử vong trẻ em dưới 1 tuổi giảm hơn 4 lần từ 44‰ xuống còn 11,6‰; tỷ suất tử vong trẻ em dưới 5 tuổi đã giảm gần 4 lần, từ mức 58‰ xuống còn 18,2‰. Tuy nhiên, so với các nước phát triển, khoảng cách khá lớn: tử vong mẹ ở Nhật Bản 2,8/100.000, ở Pháp 5,7/100.000, Đức 4,6/100.000 trẻ đẻ sống; tỷ suất tử vong trẻ em dưới 5 tuổi ở Nhật Bản, Thụy Điển, Phần Lan chỉ từ 1‰ đến 2‰.
Bên cạnh những kết quả đạt được, Việt Nam còn tồn tại sự chênh lệch đáng kể về tử vong mẹ, tử vong trẻ em giữa các vùng địa lý, giữa các vùng kinh tế- xã hội và giữa các nhóm dân tộc. Cùng với đó là sự gia tăng của các bệnh không lây nhiễm trong thai kỳ. Trong đó, đái tháo đường thai kỳ nổi lên như một thách thức ngầm đáng lo ngại, ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng sức khỏe lâu dài của cả người mẹ và thai nhi. Đái tháo đường là một rối loạn chuyển hóa thường gặp trong thai kỳ, diễn biến âm thầm và có thể ảnh hưởng đến sức khỏe của cả mẹ và trẻ. Do đó việc khám thai định kỳ, thực hiện sàng lọc theo hướng dẫn của cán bộ y tế và quản lý kịp thời có ý nghĩa quan trọng trong dự phòng biến chứng.
Theo khảo sát từ các bệnh viện chuyên khoa sản, tỷ lệ phát hiện bệnh đã gia tăng mạnh từ khoảng 3–4% (giai đoạn 2001–2004) lên tới khoảng 20% trên tổng số thai phụ được khám sàng lọc trong những năm gần đây. Thai phụ mắc đái tháo đường thai kỳ có tỷ lệ sinh non lên tới 26% (cao gấp gần 3 lần so với mức 9,7% ở thai phụ bình thường), đồng thời đối mặt với nguy cơ cao bị tiền sản giật, tăng tỷ lệ mổ lấy thai, và có tới 50% số trường hợp sẽ tiến triển thành đái tháo đường týp 2 trong vòng 5–10 năm sau sinh.
Đối với thai nhi, bệnh làm gia tăng đáng kể nguy cơ thai to, hạ đường huyết sơ sinh, suy hô hấp và tử vong chu sinh. Mặc dù nguy hiểm, phần lớn thai phụ mắc đái tháo đường thai kỳ hoàn toàn có thể kiểm soát hiệu quả chỉ bằng việc điều chỉnh chế độ ăn uống và vận động hợp lý nếu được phát hiện sớm.
Nhằm mang lại hiệu quả thiết thực, Bộ Y tế đề nghị các địa phương, các đơn vị tập trung thực hiện tăng cường chuyên môn kỹ thuật như: Nâng cao năng lực sàng lọc, chẩn đoán và quản lý đái tháo đường thai kỳ theo hướng dẫn của Bộ Y tế; đồng thời đẩy mạnh dịch vụ chăm sóc, tư vấn sau sinh tại nhà trong tuần đầu và 42 ngày sau đẻ.
Bên cạnh đó, Bộ Y tế cũng đề nghị các cơ quan y tế và truyền thông cần đẩy mạnh công tác giáo dục sức khỏe: Khuyến khích phụ nữ mang thai khám thai định kỳ đúng lịch, chủ động thực hiện sàng lọc đái tháo đường thai kỳ và sinh con tại cơ sở y tế, cũng như thực hiện tư vấn chế độ dinh dưỡng và vận động khoa học.
Đối với các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh, Bộ Y tế yêu cầu công khai thông tin dễ tiếp cận bằng việc bố trí danh mục và luồng dịch vụ rõ ràng để người dân dễ dàng sử dụng dịch vụ sàng lọc, quản lý và chuyển tuyến kịp thời khi cần thiết.
Ngoài ra, các cấp, các ngành cần tích cực triển khai hiệu quả Chương trình can thiệp giảm tử vong trẻ em dưới 5 tuổi đến năm 2030 đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt, hướng tới mục tiêu “Không một bà mẹ, không một trẻ em nào bị bỏ lại phía sau”.
