Siêu vi phẫu – "Nối lại" tương lai cho những ngón tay bé nhỏ

Thách thức nằm ở những mạch máu chỉ 0,5 mm

Nhớ lại thời điểm tai nạn xảy ra, anh Nguyễn Cảnh Lợi, bố của bé gái vẫn chưa hết bàng hoàng. Anh Lợi cho biết, trong khi 2 vợ chồng anh mải bán hàng, cháu N.T vô tình trèo lên máy dập nắp cốc trà sữa và chạm vào nút tự động khiến 2 ngón tay đứt rời.

"Lúc đó vợ chồng tôi hoảng loạn, chỉ biết bế con chạy ngay đến cơ sở y tế gần nhất để sơ cứu rồi mang hai ngón tay bị đứt ra Hà Nội càng nhanh càng tốt. Chúng tôi chỉ hy vọng kịp thời gian để các bác sĩ có thể nối lại cho cháu"- anh Lợi chia sẻ.

Theo ThS.BSNT Nguyễn Trần Thành, Khoa Phẫu thuật Tạo hình, Bệnh viện Đa khoa Xanh Pôn, điều khó nhất trong ca mổ không phải là nối xương hay gân mà là khôi phục hệ thống mạch máu cực nhỏ ở những trẻ dưới 2 tuổi.

"Với những trường hợp này cần phải có kỹ thuật siêu vi phẫu để nối những mạch máu có đường kính khoảng 0,5 mm. Đây là phần khó khăn nhất của ca mổ, còn việc kết hợp xương hay nối gân thì đơn giản hơn"- BS Thành cho biết.

Không giống vi phẫu thông thường, siêu vi phẫu là kỹ thuật được áp dụng khi phải xử lý những mạch máu có kích thước dưới 1 mm. Để thực hiện thành công, bác sĩ phải sử dụng kính hiển vi có độ phóng đại rất lớn cùng các dụng cụ chuyên biệt và trải qua quá trình đào tạo, thực hành nhiều năm.

Đặc biệt, ở trẻ nhỏ, phẫu thuật càng phức tạp hơn do mạch máu rất dễ co thắt, nguy cơ tắc mạch sau mổ cao, trong khi thời gian gây mê kéo dài cũng tiềm ẩn nhiều rủi ro.

Không chỉ nối động mạch và tĩnh mạch, ê-kíp phẫu thuật còn phải đồng thời phục hồi thần kinh, gân gấp, gân duỗi và kết hợp xương để bảo đảm khả năng vận động của ngón tay sau này.

Sau hơn ba giờ căng thẳng trong phòng mổ, điều mà các bác sĩ chờ đợi nhất đã đến: những ngón tay được tái tưới máu thành công. Hai tuần sau phẫu thuật, các ngón tay đều hồng hào, sống tốt và đang tiếp tục hồi phục.

Với gia đình bệnh nhi, đó là kết quả vượt ngoài mong đợi.

"Gia đình chỉ mong nối lại được hai ngón tay cho cháu. Giờ cháu khỏe dần, chơi bình thường. Chúng tôi rất biết ơn các bác sĩ vì đã giúp cháu giữ được bàn tay để sau này sinh hoạt và phát triển như những đứa trẻ khác" – anh Nguyễn Cảnh Lợi xúc động chia sẻ.

Sơ cứu đúng cách quyết định cơ hội thành công

Theo bác sĩ Nguyễn Trần Thành, dù kỹ thuật siêu vi phẫu ngày càng phát triển nhưng khả năng cứu được phần chi đứt rời vẫn phụ thuộc rất lớn vào cách sơ cứu ban đầu.

Khi xảy ra tai nạn, phần chi đứt rời cần được bọc bằng gạc hoặc khăn sạch, đặt trong túi nilon kín rồi ngâm túi vào nước đá đang tan. Tuyệt đối không để phần chi tiếp xúc trực tiếp với đá lạnh vì có thể gây tổn thương mô.

Trong khi đó, vết thương ở người bị nạn chỉ cần băng ép cầm máu. Không nên garo bởi có thể làm tổn thương thêm mạch máu, ảnh hưởng đến khả năng nối lại chi thể.

Các chuyên gia cũng khuyến cáo, "thời gian vàng" để tái tạo chi thể là trong khoảng 6 giờ đầu sau tai nạn. Nếu phần chi được bảo quản lạnh đúng cách, cơ hội nối thành công vẫn có thể kéo dài tới khoảng 12 giờ.