Mời nghe chương trình tại đây:
Theo thống kê của Bộ Y tế, Việt Nam hiện có khoảng 3,5 triệu người mắc đái tháo đường, con số này được dự báo có thể tăng gần gấp đôi trong những thập kỷ tới. Đáng chú ý, tỷ lệ người chưa được chẩn đoán và điều trị còn rất cao, trong khi bệnh ngày càng có xu hướng trẻ hóa.
Thạc sĩ, bác sĩ Phan Diễm Quỳnh – khoa Đái tháo đường, Bệnh viện Nội tiết Trung ương – cho biết, người bệnh hoàn toàn có thể chủ động kiểm soát bệnh nếu duy trì theo dõi đường huyết đúng cách, kết hợp tuân thủ điều trị, chế độ ăn uống và luyện tập.
Đường huyết là chỉ số phản ánh lượng glucose trong máu. Hiện nay, người bệnh có thể theo dõi tại nhà bằng máy đo đường huyết mao mạch (lấy máu đầu ngón tay) hoặc các thiết bị hiện đại như hệ thống theo dõi đường huyết liên tục (CGM), giúp cập nhật chỉ số theo thời gian thực.
Theo bác sĩ Quỳnh việc theo dõi đường huyết tại nhà giúp người bệnh nắm bắt biến động đường máu theo bữa ăn, vận động và thuốc điều trị, từ đó điều chỉnh kịp thời và hạn chế biến chứng như tim mạch, thận, mắt hay tổn thương thần kinh.
Tuy nhiên, thực tế cho thấy nhiều người bệnh vẫn mắc phải các sai lầm phổ biến khi đo đường huyết tại nhà, khiến kết quả thiếu chính xác. Một số lỗi thường gặp như: không rửa tay sạch trước khi đo; tay còn dính đường hoặc thực phẩm trên da; sát khuẩn nhưng chưa để cồn khô đã tiến hành lấy máu; hoặc dùng que thử đã hết hạn sử dụng. Ngoài ra, việc bóp quá mạnh đầu ngón tay khiến máu bị pha loãng, hoặc thao tác sai khi đưa que thử vào máy cũng có thể làm sai lệch kết quả.
Không chỉ vậy, nhiều người còn có thói quen đo không đúng thời điểm, ví dụ đo ngay sau ăn hoặc không đảm bảo đủ thời gian nhịn ăn trước khi đo đường huyết đói, dẫn đến việc hiểu sai tình trạng kiểm soát đường máu của bản thân.
Về chỉ số an toàn, bác sĩ Quỳnh khuyến cáo mục tiêu đường huyết lúc đói thường trong khoảng 4,4–7,2 mmol/L, đường huyết sau ăn dưới 10 mmol/L và HbA1c cần được cá thể hóa theo từng người bệnh.
Ngoài ra, người bệnh nên ghi chép kết quả đo theo ngày, bữa ăn và tình trạng sức khỏe để bác sĩ dễ dàng đánh giá hiệu quả điều trị. Việc theo dõi định kỳ, thường khoảng 3 tháng/lần, giúp kiểm soát bệnh tốt hơn và phát hiện sớm nguy cơ tiến triển nặng.
Với người mắc bệnh đái tháo đường, nếu được điều trị tốt và có chế độ chăm sóc hợp lý, đa số người bệnh sẽ có cuộc sống bình thường. Vì vậy, người bệnh cần chủ động theo dõi sức khỏe, tuân thủ điều trị và xây dựng lối sống lành mạnh; đồng thời gia đình cũng cần đồng hành, hỗ trợ để người bệnh kiểm soát tốt đường huyết và phòng ngừa các biến chứng./.
