"Âm nhạc và Di sản" đưa nghệ thuật truyền thống đến gần hơn với công chúng

Hà Nội hiện lưu giữ gần 1.800 di sản văn hóa phi vật thể, với nhiều loại hình phong phú, đa dạng. Trong đó có những di sản được UNESCO ghi danh, những di sản được đưa vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia. Đây là nguồn tài sản văn hóa quý giá của Thủ đô, đồng thời đặt ra yêu cầu về việc bảo tồn, trao truyền và phát huy giá trị di sản trong đời sống đương đại.

Với ý nghĩa đó, chương trình “Âm nhạc và Di sản” không chỉ giới thiệu những giá trị đặc sắc của Chèo, Tuồng và Ca trù mà còn tạo không gian để các nghệ nhân, nghệ sĩ và cộng đồng trực tiếp thực hành, trao truyền di sản, đưa nghệ thuật truyền thống đến gần hơn với công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ.

Chương trình quy tụ 06 câu lạc bộ nghệ thuật truyền thống tiêu biểu của Hà Nội, đại diện cho ba loại hình nghệ thuật: Chèo, Tuồng và Ca trù đang được gìn giữ, thực hành tại các địa phương của Thủ đô gồm: Câu lạc bộ Chèo xã Phúc Thịnh; Câu lạc bộ Tuồng thôn Dương Cốc, xã Hưng Đạo; Câu lạc bộ Ca trù thôn Lỗ Khê, xã Thư Lâm; Câu lạc bộ Tuồng thôn Đồng Bảng, xã Vật Lại; Câu lạc bộ Chèo xã Đông Anh và Câu lạc bộ Tuồng Lương Quy, xã Thư Lâm.

Đây đều là những câu lạc bộ có nhiều đóng góp trong việc bảo tồn, truyền dạy và thực hành nghệ thuật truyền thống tại cộng đồng. Không chỉ lưu giữ những giá trị văn hóa lâu đời, các nghệ nhân và nghệ sĩ của các câu lạc bộ còn là những người trực tiếp truyền lửa đam mê cho thế hệ kế cận, góp phần bảo tồn và phát huy các di sản văn hóa phi vật thể của Thăng Long - Hà Nội trong đời sống đương đại.

Không gian chương trình được thiết kế theo hướng mở, kết hợp giữa trình diễn nghệ thuật và trải nghiệm tương tác, giúp công chúng tiếp cận di sản một cách trực quan và sinh động. Bên cạnh hoạt động biểu diễn, khán giả có cơ hội trực tiếp tham gia nhiều trải nghiệm hấp dẫn như hóa trang nhân vật sân khấu, mặc trang phục truyền thống, tìm hiểu về đạo cụ, nhạc cụ, kỹ thuật hóa trang và biểu diễn của từng loại hình nghệ thuật với các câu lạc bộ.

Đặc biệt, chương trình mở ra không gian giao lưu gần gũi giữa công chúng với các nghệ nhân để cùng lắng nghe những câu chuyện về lịch sử hình thành, đặc trưng nghệ thuật, giá trị văn hóa cũng như hành trình gìn giữ các loại hình sân khấu truyền thống trong đời sống hiện đại.

Điểm nhấn của đêm diễn là chuỗi trích đoạn kinh điển được dàn dựng công phu, giới thiệu những giá trị nghệ thuật tiêu biểu của sân khấu truyền thống Việt Nam. Các trích đoạn Chèo nổi tiếng như: "Quan Âm Thị Kính", "Tấm Cám"; các trích đoạn Tuồng đặc sắc gồm "Ngọn lửa Hồng Sơn", "Trưng Nữ Vương đề cờ", "Ngô Quyền định đô" cùng những làn điệu Ca trù cổ đặc sắc được thể hiện bởi các nghệ nhân giàu kinh nghiệm đều mang giá trị nghệ thuật, phản ánh chiều sâu lịch sử, văn hóa và bản sắc dân tộc được lưu truyền qua nhiều thế hệ.

Thông qua việc kết hợp giữa biểu diễn, trải nghiệm và tương tác, chương trình hướng tới xây dựng một không gian văn hóa, nơi công chúng không chỉ thưởng thức nghệ thuật mà còn được trực tiếp khám phá, cảm nhận và kết nối với di sản. Đây cũng là cách tiếp cận mới nhằm đưa nghệ thuật truyền thống đến gần hơn với đời sống đương đại, tạo điều kiện để thế hệ trẻ hiểu, yêu và chủ động tham gia gìn giữ các giá trị văn hóa dân tộc.