Thực hiện chủ trương chuyển đổi số, Hà Nội lắp hàng loạt camera ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trên các con đường, tuyến phố. Bên cạnh mục tiêu phát hiện, xử lý mọi hành vi vi phạm, Hà Nội còn hướng tới quản lý đô thị nhờ hệ thống camera giám sát tập trung. Nghe nội dung dưới đây.

Điều hành giao thông đô thị

Cách đây một năm, khi nhận tin báo về một vụ va chạm giao thông, đơn vị chức năng của Hà Nội thường sẽ tốn hàng giờ để xác nhận thông tin, vị trí, nắm bắt sơ bộ mức độ nghiêm trọng của vụ việc, rồi mới điều động lực lượng tới hiện trường. Còn nay, tất cả những công đoạn đó có thể sẽ được xử lý tức thì nhờ hệ thống camera AI.

Đại úy Nguyễn Sỹ Đại, Đội Chỉ huy Giao thông và Điều khiển tín hiệu đèn giao thông, Phòng Cảnh sát Giao thông Hà Nội cho biết, nhờ công nghệ phân tích hình ảnh, nhận diện phương tiện, dấu hiệu bất thường..., những vụ va chạm sẽ được truyền về trung tâm điều hành. Điều này giúp lực lượng chức năng nắm rõ diễn biến của từng vụ việc cũng như vị trí xảy ra và mức độ nghiêm trọng, từ đó đưa ra phương án xử lý phù hợp.

Chưa dừng lại ở đó, mọi hình ảnh trong hệ thống camera AI khi truyền về Trung tâm điều khiển tín hiệu đèn giao thông còn trở thành dữ liệu phục vụ công tác điều hành.

Một khu vực thường xuyên có người điều khiển phương tiện đi sai làn hay dồn ứ bất thường... sẽ được phân tích, đánh giá để có phương án xử lý kịp thời.

“Trong camera AI có sẵn hệ thống phần mềm xử lý. Khi hình ảnh được truyền về trung tâm, chúng tôi tiếp tục sàng lọc dữ liệu, trên cơ sở đó xử lý các hành vi vi phạm hoặc tính toán để điều chỉnh chu trình đèn sao cho phù hợp với thực tế lưu lượng từng thời điểm”, Đại úy Nguyễn Sỹ Đại cho biết.

Với người dân, hiệu quả mà hệ thống camera AI mang lại là đi đường thuận lợi hơn, tình trạng ùn tắc thuyên giảm. Thậm chí, trên một số cung đường, nhờ hệ thống camera ghi nhận, phân tích và cảnh báo, người tham gia giao thông còn biết trước mật độ xe của những cung đường phía trước để lựa chọn lộ trình phù hợp, tránh được các điểm ùn tắc.

Theo ông Nguyễn Tuấn Anh, một người dân ở Hà Nội, nhờ hệ thống camera AI, việc xử các trường hợp vi phạm cũng đảm bảo công bằng hơn.

“Trước đây, những trường hợp cố tình vi phạm, như phóng nhanh vượt ẩu, luồn lánh nhưng không bị lực lượng chức năng phát hiện thì không bị phạt. Còn nay, những hành vi như vậy đều bị camera ghi lại và bị xử lý theo quy định”, ông Tuấn Anh chia sẻ.

Giao thông không phải là câu chuyện của mỗi phương tiện tại từng thời điểm mà là hệ thống vận động liên tục, với hàng triệu lượt di chuyển.

Theo ông Phan Anh Hoàng, Trưởng nhóm Nghiên cứu Camera AI tại Trung tâm Camera, Tổng công ty Công nghiệp Công nghệ cao Viettel, nếu chỉ xử lý từng sự cố riêng lẻ, cơ quan quản lý khó có thể nhìn thấy toàn bộ bức tranh. Khi triển khai hệ thống camera AI với dữ liệu được tích lũy theo thời gian, đơn vị chức năng sẽ nhận ra những diễn biến thay đổi theo quy luật và có cơ sở, như những tuyến đường thường xuyên ùn tắc; các khung giờ lưu lượng phương tiện tăng cao; khu vực hay phát sinh vi phạm… Đây là căn cứ quan trọng để đơn vị chức năng chủ động trong việc điều hành, quản lý.

Phòng ngừa và truy vết tội phạm

Thực hiện chủ trương chuyển đổi số, phường Khương Đình đang đầu tư lắp đặt hệ thống camera giám sát. Một số camera sau khi được lắp đặt kết nối vào hệ thống đã trở thành công cụ hỗ trợ cho lực lượng Công an.

Trung tá Tạ Ngọc Thạch, Phó Trưởng Công an phường Khương Đình cho biết hiện có gần 40 mắt camera được lắp đặt tại các tuyến đường, ngõ phố và khu dân cư. Dù chưa hoàn thiện nhưng hệ thống đã làm thay đổi rõ rệt tình hình vi phạm về an ninh trật tự, an toàn giao thông.

“Trước đây, khi có lực lượng chức năng đi kiểm tra, xử lý thì bà con tuân thủ nhưng khi sau đó họ lại tái phạm, lấn chiếm lòng đường vỉa hè để kinh doanh, buôn bán. Còn nay, khi biết có camera giám sát liên tục, họ không dám vi phạm nữa”, Trung tá Tạ Ngọc Thạch cho biết.

Hơn thế, nhờ có hệ thống camera giám sát, công tác điều tra, xử lý các hành vi vi phạm về trật tự, an toàn xã hội cũng thuận lợi và hiệu quả hơn.

“Những hình ảnh từ hệ thống camera là dữ liệu quan trọng trong việc xác minh, truy vết tội phạm. Chẳng hạn khi xảy ra một vụ trộm cắp tài sản, lực lượng chức năng sẽ chủ động hơn trong việc rà soát các khu vực, phương tiện, đối tượng và diễn biến liên quan đến vụ việc. Trong trường hợp cần truy tìm hoặc làm rõ hành trình di chuyển, dữ liệu từ nhiều vị trí camera giúp quá trình xác minh có thêm căn cứ”, Trung tá Tạ Ngọc Thạch cho biết.

Tiếp tục đầu tư, mở rộng hệ thống camera giám sát

Dựa trên hiệu quả từ thực tế, Hà Nội sẽ tiếp lắp đặt hệ thống camera giám sát. Để đảm bảo hiệu quả, Hà Nội vừa công bố các quy định điều kiện đầu tư, mở rộng hệ thống camera giám sát. Đây là nội dung của Đề án “Xây dựng và triển khai hệ thống camera ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trên toàn thành phố” do Phó Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Trương Việt Dũng vừa ký.

Theo đố, việc đầu tư, nâng cấp, mở rộng hệ thống camera giám sát phải tuân thủ các tiêu chuẩn kỹ thuật của Đề án, có ý kiến thẩm định, thống nhất bằng văn bản của các cơ quan chức năng trước khi phê duyệt, triển khai.

Công an Hà Nội được giao chủ trì, phối hợp với các sở, ban, ngành, đơn vị liên quan và UBND cấp xã tham mưu xây dựng kế hoạch tổng thể triển khai thực hiện Đề án.

Điểm đáng chú ý là thành phố đặt ra yêu cầu thống nhất trong quá trình đầu tư, nâng cấp và mở rộng hệ thống camera giám sát. Các sở, ban, ngành và UBND cấp xã phải tuân thủ mục tiêu, yêu cầu và tiêu chuẩn kỹ thuật của Đề án đã được phê duyệt.

Đặc biệt, trước khi phê duyệt, triển khai, việc đầu tư, nâng cấp, mở rộng hệ thống camera giám sát phải có ý kiến thẩm định, thống nhất bằng văn bản của Công an thành phố, Sở Khoa học và Công nghệ và Sở Xây dựng.

Yêu cầu này nhằm bảo đảm sự thống nhất, đồng bộ trong quá trình triển khai hệ thống camera giám sát trên toàn địa bàn thành phố, đồng thời đáp ứng yêu cầu tổ chức thực hiện Đề án hiệu quả, tránh chồng chéo, lãng phí.

UBND thành phố cũng yêu cầu các sở, ban, ngành và UBND cấp xã thực hiện tích hợp, kết nối, khai thác, sử dụng hiệu quả hệ thống camera ứng dụng AI phục vụ công tác quản lý nhà nước theo chức năng, nhiệm vụ được giao.

Công an Hà Nội có nhiệm vụ chủ trì tham mưu xây dựng kế hoạch tổng thể, hướng dẫn, kiểm tra, đôn đốc việc thực hiện; định kỳ tổng hợp, báo cáo UBND thành phố theo quy định.

Các sở, ban, ngành và UBND cấp xã có trách nhiệm tổ chức triển khai những nhiệm vụ thuộc phạm vi quản lý, phối hợp chặt chẽ với Công an Hà Nội nhằm bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ trong quá trình thực hiện Đề án trên toàn địa bàn.