Những điểm mới quan trọng của cuộc bầu cử Quốc hội khóa XVI

Công tác thông tin, tuyên truyền có vai trò đặc biệt quan trọng

Sáng 6/2, Bộ VHTT&DL chủ trì, phối hợp tổ chức hội nghị tập huấn tuyên truyền cuộc bầu cử ĐBQH khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026–2031. Hội nghị được tổ chức trên quy mô toàn quốc theo hai hình thức trực tiếp và trực tuyến, với sự tham gia của 1022 đại biểu (239 đại biểu điểm cầu Trung ương và 783 đại biểu các điểm cầu địa phương).

Phát biểu khai mạc, Thứ trưởng Thường trực Bộ VHTT&DL Lâm Thị Phương Thanh cho biết, cuộc bầu cử ĐBQH khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 – 2031 là sự kiện chính trị quan trọng của đất nước, ngày hội lớn của toàn dân, nhằm lựa chọn những đại biểu tiêu biểu đại diện cho ý chí, nguyện vọng và quyền làm chủ của Nhân dân; đồng thời góp phần xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam ngày càng vững mạnh.

Bà Lâm Thị Phương Thanh cho rằng, công tác thông tin, tuyên truyền có vai trò đặc biệt quan trọng, góp phần tạo sự thống nhất trong nhận thức, đồng thuận trong xã hội, cổ vũ tinh thần tham gia tích cực của cử tri, bảo đảm cuộc bầu cử được tổ chức dân chủ, đúng pháp luật, an toàn, tiết kiệm và thực sự là ngày hội của toàn dân. Trong thời gian qua, các cơ quan báo chí, hệ thống thông tin cơ sở, đội ngũ phóng viên, biên tập viên, tuyên truyền viên trong cả nước đã luôn đồng hành cùng các nhiệm vụ chính trị trọng tâm của đất nước, trong đó có công tác bầu cử các nhiệm kỳ trước, góp phần quan trọng vào thành công chung.

"Tuy nhiên, bối cảnh hiện nay cũng đặt ra nhiều yêu cầu mới đối với công tác tuyên truyền, đặc biệt là sự phát triển nhanh của môi trường số, mạng xã hội và sự gia tăng của các thông tin sai lệch, xuyên tạc. Do đó, việc chuẩn bị sớm, tập huấn kỹ lưỡng, thống nhất nội dung, phương thức tuyên truyền là hết sức cần thiết", bà Lâm Thị Phương Thanh nhấn mạnh.

Thứ trưởng Bộ VHTT&DL cũng cho biết, hội nghị nhằm trang bị, cập nhật những nội dung cốt lõi, định hướng tuyên truyền, kỹ năng nghiệp vụ và phương thức tổ chức thông tin phù hợp, cũng như trao đổi, giải đáp những thắc mắc để các cơ quan báo chí, đội ngũ làm công tác thông tin, tuyên truyền triển khai hiệu quả nhiệm vụ trong thời gian tới.

"Tôi tin tưởng rằng, với tinh thần trách nhiệm cao, sự chủ động, sáng tạo của đội ngũ những người làm công tác báo chí, thông tin, tuyên truyền trong cả nước, công tác tuyên truyền cuộc bầu cử nhiệm kỳ tới sẽ đạt được kết quả tích cực, góp phần quan trọng vào thành công chung của cuộc bầu cử", Thứ trưởng Thường trực Bộ VHTT&DL nhấn mạnh.

Những điểm mới quan trọng của cuộc bầu cử ĐBQH khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026–2031

Tại Hội nghị, Tiến sĩ Nguyễn Hải Long, Vụ trưởng Vụ Công tác đại biểu, Ủy ban Công tác đại biểu của Quốc hội nêu khái quát quy trình bầu cử và những vấn đề quan tâm lưu ý trong công tác thông tin, tuyên truyền bầu cử và giới thiệu về các điểm mới của cuộc bầu cử ĐBQH khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026–2031.

Thông tin về điểm mới trong công tác chuẩn bị bầu cử lần này, Tiến sĩ Nguyễn Hải Long nhấn mạnh ý nghĩa của việc ứng dụng chuyển đổi số vào quy trình bầu cử để triển khai nhanh chóng từ trung ương đến địa phương.

"Lần đầu tiên chúng ta thực hiện đăng ký hồ sơ online. Thứ hai là đưa rất nhiều thông tin công khai lên cổng thông tin Hội đồng bầu cử quốc gia. Trên trang này sẽ cập nhật toàn bộ dữ liệu người ứng cử đại biểu Hội đồng nhân dân, đại biểu Quốc hội để mọi người dân đều theo dõi được. Dự kiến, tới đây người dân có thể mở ứng dụng VneID trên điện thoại để xem được toàn bộ thông tin của ứng cử viên Hội đồng nhân dân chính quyền hai cấp và đại biểu Quốc hội nơi mình sinh sống mà không phải đi tìm xem như trước đây. Tức là chúng ta sẽ đưa thông tin thường xuyên, liên tục và thuận lợi nhất cho người dân", TS Nguyễn Hải Long chia sẻ.

TS Nguyễn Hải Long cho biết thêm, trong cuộc bầu cử lần này, lần đầu tiên Bộ Công an thực hiện lập danh sách cử tri trên ứng dụng VneID . “Trước đây không tránh khỏi trường hợp một cử tri vừa được lập danh sách ở nơi sinh sống, vừa được lập danh sách ở nơi làm việc hiện tại. Còn với việc lập danh sách cử tri trên VneID sẽ không có chuyện trùng lặp”, ông Long làm rõ.

Tại cuộc tập huấn, Phó trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương Đinh Thị Mai cũng bổ sung thêm nhiều điểm mới đáng chú ý của cuộc bầu cử lần này.

Thứ nhất là rút ngắn nhiệm kỳ Quốc hội khóa XV và HĐND các cấp nhiệm kỳ 2021-2026; ấn định ngày bầu cử vào ngày 15/3 - sớm hơn khoảng 2 tháng so với các cuộc bầu cử trước; rút ngắn thời gian từ khi kết thúc nộp hồ sơ ứng cử đến ngày bầu cử từ 70 còn 42 ngày.

Điểm mới thứ hai là điều chỉnh thẩm quyền xác định khu vực bỏ phiếu và tổ chức phụ trách bầu cử theo mô hình chính quyền địa phương 2 cấp; đa dạng hóa phương thức vận động bầu cử, bên cạnh hình thức tiếp xúc cử tri trực tiếp, cho phép tổ chức trực tuyến hoặc kết hợp trực tiếp với trực tuyến với điều kiện bảo đảm kỹ thuật, an toàn thông tin và an ninh mạng.

Một điểm mới quan trọng nữa là lần đầu tiên có cơ chế cho phép Hội đồng Bầu cử quốc gia chủ động điều chỉnh thời gian và hướng dẫn các tổ chức phụ trách bầu cử khi phát sinh tình huống thực tế, đảm bảo tiến độ và hiệu quả tổ chức bầu cử.