Giờ học môn Giáo dục địa phương do cô giáo Phạm Bảo Anh đứng lớp ở Trường THPT Việt Đức, Hà Nội được thực hiện bằng tiếng Anh với sự tương tác hào hứng của cả cô và trò.

Màn hình lớp học hiển thị những phóng sự ngắn về những làng nghề của Thủ đô Hà Nội với phạm vi được giới hạn của tiết học là 10 địa chỉ văn hóa làng nghề Hà Nội: làng gốm Bát Tràng, làng Vòng với nghề làm cốm, làng đúc đồng Ngũ Xã, làng giò chả Ước Lễ, làng lụa Vạn Phúc, nón lá làng Chuông…

Không gian lớp học được phủ hoàn toàn bằng ngôn ngữ tiếng Anh, từ phần bài giảng của cô giáo, các câu hỏi, bài tập và học sinh trả bài, thảo luận, thuyết trình bằng tiếng Anh. Bên cạnh những kỹ năng nghe nói, đọc viết, học sinh được làm việc nhóm và sử dụng điện thoại thông minh để tương tác khiến các em thực sự hứng thú với giờ học và vận dụng mọi khả năng tương tác với cô giáo, với các bạn.

Bạch Tùng Lâm một học sinh của lớp tự tin chia sẻ: Nhờ vốn tiếng Anh khá tốt nên em thường đọc sách, xem video bằng tiếng Anh và có sự chuẩn bị trước cho bài học nên khi vào lớp em tiếp thu bài rất tốt. Theo Tùng Lâm, những kiến thức mà cô dạy các em trên lớp đủ để học sinh có thể chia sẻ với bạn bè quốc tế về những danh lam thắng cảnh của Hà Nội.

Được học tiếng Anh từ tiểu học nên khả năng tiếng Anh của Vũ Yến Trang khá tốt, em đặc biệt thích cách học mới như giờ giáo dục địa phương hôm nay.

''Được học trong những giờ học tiếng Anh như thế này sẽ tạo môi trường rất tốt để các con có thể rèn luyện được kỹ năng tiếng Anh. Sau những tiết học con được trang bị kiến thức về văn hóa, hiểu biết hơn về các danh lam thắng cảnh để có thể tự tin giới thiệu quảng bá cho các bạn học sinh tham gia các kỳ trao đổi tại trường'', Yến Trang hào hứng chia sẻ.

Cô giáo Phạm Bảo Anh giáo viên đứng lớp cho biết: Học sinh Việt Đức có nền tảng tiếng Anh tương đối tốt, hầu hết đạt trình độ B1, B2 có em đạt C1, C2. Vì vậy việc đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ 2 trong nhà trường đối với trường THPT Việt Đức không quá khó. Các thầy cô dạy tiếng Anh ở trường THPT Việt Đức có chuyên môn tốt và có sự phối hợp với các thầy cô giáo ở các bộ môn khác để soạn bài giảng phù hợp với mức độ tiếp thu của học sinh và phù hợp với yêu cầu đầu ra của đề án.

Để từng bước đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ 2 trong nhà trường, bước đầu nhà trường đưa môn giáo dục địa phương vào giảng dạy bằng tiếng Anh. Theo cô Bảo Anh, nếu thầy cô và học sinh đồng lòng thì việc đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ 2 hoàn toàn có tính khả thi.

Cô giáo Nguyễn Hồng Hạnh giáo viên tiếng Anh cho biết những bài giảng này được ghi lại, sau khi được kiểm định đánh giá hoàn thiện sẽ được lưu trữ, chia sẻ như một tài nguyên, kho dữ liệu cho các trường học khác.

Theo cô Hạnh, những giờ học này rất khác biệt so với những giờ học tiếng Anh thông thường vì nó tích hợp được cả kiến thức, kỹ năng sử dụng tiếng Anh và ứng dụng công nghệ. Dạy học theo cách này không yêu cầu học sinh phải nói tiếng Anh thật hay, hay chia động từ cho chuẩn mà lúc này kiến thức các bạn cần là nội dung bài học. Như vậy, lúc này học sinh không bị nặng nề về mặt ngữ pháp cũng như không bị áp lực là mình có phải nói đúng ngữ pháp... mà mục tiêu là các bạn có thể hiểu được ngôn ngữ ở dạng kiến thức khác, điều này thực tế hơn với các bạn học sinh khi ra đời.

TS Nguyễn Bội Quỳnh, Hiệu trưởng trường THPT Việt Đức cho biết, để triển khai dự án đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ 2 trong trường học, nhà trường đã chủ động đưa ra nhiều giải pháp đồng bộ.

Trường còn xây dựng "Mô hình lớp học không biên giới". Tại đây, các em học sinh có cơ hội giao tiếp trực tuyến hoặc trực tiếp với học sinh các nước trên thế giới thông qua ngôn ngữ chung là Tiếng Anh.

Phát triển hệ thống câu lạc bộ hợp tác quốc tế, câu lạc bộ Tiếng Anh với lực lượng nòng cốt là những học sinh giỏi Tiếng Anh của trường nhằm nhân rộng mô hình sử dụng ngoại ngữ, tạo nên các "vùng Tiếng Anh" (English zone) ở khắp mọi nơi trong nhà trường.

Nhà trường tận dụng lợi thế từ những phụ huynh có trình độ ngoại ngữ và am hiểu chuyên môn để tạo không gian sinh ngữ cho học sinh đồng thời kết nối với các chuyên gia ở các trường đại học để tổ chức các bài giảng bằng Tiếng Anh.

Ngoài ra, trường THPT Việt Đức cũng phối hợp với một số trường đại học trên thế giới để giảng dạy trực tuyến các mô-đun ngắn (như về kinh tế) bằng Tiếng Anh. Từ đó, những học sinh tiếp thu tốt sẽ hỗ trợ, "tiếp sức" cho các bạn còn yếu hơn.

Bên cạnh đó việc đẩy mạnh truyền thông đa kênh, quảng bá mạnh mẽ các mặt mạnh của học sinh THPT Việt Đức - một ngôi trường vốn giảng dạy nhiều ngoại ngữ.

Với mong muốn học sinh sử dụng Tiếng Anh như một sinh ngữ – tức là phải nói được, dùng được trong thực tế, thoát ly khỏi tư duy chạy theo điểm số hay chỉ làm các bài kiểm tra hàn lâm trên lớp, nhà trường đã tạo môi trường để các em giao tiếp tự tin, không sợ sai ngữ pháp. Ở đây, mục tiêu hướng đến của nhà trường là làm cho ngôn ngữ có sức sống kết hợp với kiến thức bài học, dựa trên sự tương tác chủ động của học sinh.

Hiện tại, nhà trường đang thí điểm đưa tiếng Anh vào một số tiết học. Ở môn Giáo dục địa phương, trong 8 chủ đề của chương trình, trường chọn 2 chủ đề phù hợp (như Chủ đề Hà Nội hoặc Khoa học tự nhiên) để dạy bằng Tiếng Anh. Ban đầu thí điểm ở 1 lớp, sau đó mở rộng quy mô lên 3 lớp học chung tại hội trường với 2 giáo viên cùng hỗ trợ/trợ giảng. Trong học kỳ I, trường triển khai 1 tiết Địa lý lớp 11 (về các tổ chức quốc tế, có nhiều từ viết tắt Tiếng Anh) và 1 bài Lịch sử (về danh nhân văn hóa). Sang học kỳ II, trường sẽ tiếp tục mở rộng các bài dạy phù hợp.

Một giờ học không chỉ có một giáo viên đứng lớp mà có sự hỗ trợ của giáo viên trợ giảng, cùng nguồn tư liệu, học liệu số rất phong phú. Giáo viên đóng vai trò điều phối, còn học sinh là trung tâm, chủ động thực hành nói Tiếng Anh. Sự linh hoạt nằm ở người điều phối lớp học. Mô hình giờ học sáng tạo của thầy trò trường THPT Việt Đức rất cần sự chung tay trí tuệ của các nhà trường để xây dựng bộ giáo án dùng chung, thành nguồn học liệu số cho đổi mới phương pháp giảng dạy góp phần hiện thực hóa đề án ''Đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ 2 trong trường học''.