Mời nghe chương trình tại đây:
Gan nhiễm mỡ không còn là bệnh chỉ gặp ở người uống nhiều rượu bia. Lối sống ít vận động, thừa cân, béo phì và các rối loạn chuyển hóa đang khiến căn bệnh này gia tăng nhanh ở cả người trẻ. Điều đáng lo ngại là bệnh thường tiến triển âm thầm, dễ bị bỏ qua nếu không khám sức khỏe định kỳ.
Gan là cơ quan đảm nhiệm nhiều chức năng quan trọng như chuyển hóa chất dinh dưỡng, thải độc và duy trì hoạt động sống của cơ thể. Theo PGS.TS.BS Nguyễn Ngọc Tâm, Phó Trưởng khoa Nội tiết - Cơ xương khớp, Bệnh viện Lão khoa Trung ương, gan nhiễm mỡ đang trở thành một trong những bệnh lý về gan phổ biến nhất hiện nay do sự gia tăng của các yếu tố nguy cơ liên quan đến rối loạn chuyển hóa.
Theo chuyên gia, gan được coi là nhiễm mỡ khi lượng mỡ tích tụ chiếm từ 5-10% khối lượng gan. Bệnh thường được chia thành 3 mức độ, từ nhẹ đến nặng, dựa trên tỷ lệ mỡ tích tụ. Việc phân độ giúp bác sĩ xây dựng kế hoạch theo dõi và điều trị phù hợp, đồng thời dự phòng các biến chứng nguy hiểm.
Một trong những đặc điểm đáng lưu ý của gan nhiễm mỡ là diễn tiến âm thầm. Ở giai đoạn sớm, hầu hết người bệnh không có triệu chứng nên chỉ phát hiện tình cờ khi khám sức khỏe định kỳ. Khi xuất hiện các biểu hiện như mệt mỏi, chán ăn, đầy bụng, khó tiêu hoặc rối loạn tiêu hóa, người bệnh nên đi khám để được đánh giá. Trường hợp có vàng da, vàng mắt hoặc phân bạc màu có thể bệnh đã tiến triển nặng hơn.
PGS.TS Nguyễn Ngọc Tâm cho biết, không phải tất cả người mắc gan nhiễm mỡ đều tiến triển thành xơ gan hoặc ung thư gan. Tuy nhiên, nguy cơ sẽ tăng nếu người bệnh không kiểm soát tốt các yếu tố như thừa cân, béo phì, đái tháo đường, rối loạn mỡ máu hoặc mắc viêm gan virus. Việc thay đổi lối sống và điều trị tốt các bệnh lý nền có thể làm chậm quá trình tiến triển của bệnh.
Để chẩn đoán chính xác, siêu âm thông thường chỉ là bước sàng lọc ban đầu. Người bệnh có thể cần thực hiện thêm siêu âm đàn hồi gan, FibroScan cùng các xét nghiệm đánh giá chức năng gan, men gan và tầm soát viêm gan virus nhằm xác định mức độ tổn thương cũng như nguy cơ xơ hóa gan.
Hiện nay, chưa có thuốc đặc hiệu được phê duyệt để điều trị gan nhiễm mỡ. Vì vậy, nền tảng điều trị vẫn là thay đổi lối sống. Người bệnh nên tăng cường rau xanh, trái cây, ngũ cốc nguyên hạt, hạn chế mỡ động vật, ưu tiên dầu thực vật và xây dựng chế độ ăn phù hợp nếu mắc kèm đái tháo đường hoặc rối loạn mỡ máu.
Bên cạnh đó, duy trì vận động ít nhất 30 phút mỗi ngày, 5 ngày mỗi tuần và không nghỉ tập quá 2 ngày liên tiếp sẽ góp phần cải thiện tình trạng gan nhiễm mỡ, đồng thời giảm nguy cơ tiến triển thành các bệnh lý gan mạn tính./.
