Radio
Podcast
Multimedia
Đến nay, y học vẫn chưa tìm ra nguyên nhân chính xác gây bệnh lạc nội mạc tử cung. Song, có thể hiểu lạc nội mạc tử cung là tình trạng một phần mô nội mạc tử cung “đi lạc” ra ngoài tử cung. Nó có thể xuất hiện ở buồng trứng, vòi tử cung, phúc mạc, thậm chí ở bàng quang hoặc ruột. Điều đặc biệt là dù ở sai vị trí thì những mô này vẫn chịu tác động của nội tiết tố nữ. Vì vậy, mỗi tháng chúng vẫn dày lên rồi chảy máu giống như đang ở trong tử cung.
Nhưng khác với máu kinh trong buồng tử cung có thể thoát ra ngoài, lượng máu này lại bị giữ lại trong cơ thể. Theo thời gian, nó gây viêm, gây đau, hình thành sẹo và làm các cơ quan trong vùng chậu dính vào nhau. Đó cũng là lý do vì sao nhiều phụ nữ bị đau bụng kinh ngày càng nhiều, đau khi quan hệ hoặc gặp khó khăn trong việc mang thai.
Chia sẻ trong chương trình Cùng bạn sống khỏe của VOV2, Ths.BS Đàm Thị Quỳnh Liên – Phó Trưởng khoa Phụ ngoại, BV Phụ sản TW cho biết, bệnh lạc nội mạc tử cung đang có xu hướng gia tăng. Theo thống kê, cứ khoảng 10 phụ nữ trong độ tuổi sinh sản thì có 1 người mắc lạc nội mạc tử cung. Thế nhưng điều đáng tiếc là nhiều bệnh nhân chỉ đến khám sau 5–7 năm kể từ khi xuất hiện những triệu chứng đầu tiên.
“Điều đáng mừng là hiện nay chị em quan tâm đến sức khỏe của mình nhiều hơn, còn các phương tiện chẩn đoán cũng hiện đại hơn, nên chúng tôi phát hiện được bệnh nhiều hơn trước.
Trong phòng khám, tôi thường nghe những câu như: “Đau bụng kinh mà, ai chẳng đau!”, hoặc “Lấy chồng sinh con rồi sẽ khỏi”, hay “Chưa lấy chồng thì làm sao mắc bệnh phụ khoa được”. Đó đều là những quan niệm chưa đúng và cũng là lý do khiến nhiều chị em bỏ lỡ thời điểm điều trị tốt nhất” - Ths.BS Đàm Thị Quỳnh Liên cho biết.
Bệnh lạc nội mạc tử cung không nguy hiểm như nhiều người vẫn tưởng
Lạc nội mạc tử cung không phải là bệnh nguy hiểm nhưng ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống của người bệnh, khiến chị em phải sống chung với những cơn đau kéo dài, có thể ảnh hưởng đến việc học, công việc, đời sống vợ chồng, khả năng sinh sản và cả sức khỏe tinh thần. Tuy nhiên, với sự tiến bộ của y học, ngày nay có nhiều phương pháp để kiểm soát tốt căn bệnh này.
“Sở dĩ nhiều người thường ví căn bệnh này như "ung thư lành tính" là vì các tổn thương lạc nội mạc tử cung có một số đặc điểm giống khối u ác tính. Chúng có thể phát triển theo thời gian, xâm lấn sang các mô lân cận, tái phát sau điều trị và gây tổn thương các cơ quan xung quanh. Tuy nhiên, điểm khác biệt quan trọng là chúng hầu như không di căn theo đường máu hay đường bạch huyết như ung thư thực sự. Vì vậy, lạc nội mạc tử cung không phải là bệnh ung thư và cũng không phải ai mắc bệnh cũng sẽ bị vô sinh. Đây là một bệnh mạn tính, nhưng nếu được phát hiện sớm, điều trị đúng và theo dõi lâu dài thì hoàn toàn có thể kiểm soát tốt, giúp chị em giảm đau, bảo tồn khả năng sinh sản và có một cuộc sống bình thường” – Ths.BS Đàm Thị Quỳnh Liên nhấn mạnh.
Điều trị lạc nội mạc tử cung sẽ được thực hiện cá thể hóa trên từng người bệnh
Mặc dù hiện nay chưa có phương pháp nào có thể chữa khỏi hoàn toàn căn bệnh này nhưng y học hiện đại có nhiều phương pháp giúp kiểm soát bệnh hiệu quả, giảm triệu chứng và hạn chế bệnh tiến triển.
“Với đa số người bệnh, điều trị nội khoa bằng thuốc nội tiết sẽ là lựa chọn đầu tiên. Mục tiêu của các thuốc này là làm giảm hoạt động của các ổ lạc nội mạc tử cung, giúp giảm viêm, giảm đau và hạn chế bệnh tiến triển. Có thể hình dung đơn giản là chúng ta đưa các ổ lạc nội mạc tử cung vào trạng thái "ngủ yên", thay vì để chúng tiếp tục hoạt động theo chu kỳ nội tiết mỗi tháng. Trong một số trường hợp, chẳng hạn như nang lạc nội mạc tử cung ở buồng trứng có kích thước lớn, đau nhiều, nghi ngờ tổn thương phức tạp hoặc ảnh hưởng đến khả năng sinh sản, bác sĩ sẽ cân nhắc chỉ định phẫu thuật” – Ths.BS Đàm Thị Quỳnh Liên nói.
Việc điều trị sẽ được thực hiện theo hướng cá thể hóa cho từng người bệnh, tuổi, mức độ triệu chứng, tổn thương cũng như mong muốn của từng người, đặc biệt là kế hoạch sinh con trong tương lai.
“Ngày nay, chúng tôi không chỉ điều trị lạc nội mạc tử cung, mà điều trị cho một người phụ nữ với những mục tiêu rất riêng của họ. Có người mong hết đau để tiếp tục công việc, có người mong sớm có em bé, có người chỉ đơn giản là có thể sống thoải mái mà không còn phải lo lắng mỗi khi đến kỳ kinh. Đó mới là mục tiêu mà điều trị hiện đại hướng tới”
Điều quan trọng là cần phát hiện sớm và điều trị kịp thời thì việc kiểm soát các triệu chứng của bệnh sẽ đạt hiệu quả cao. Nếu phát hiện muộn, tình trạng viêm, sẹo và dính càng nhiều, việc điều trị sẽ càng phức tạp và cũng có thể ảnh hưởng nhiều hơn đến khả năng sinh sản cũng như chất lượng cuộc sống của người bệnh.
Khi những cơn đau bụng kinh kéo dài, ngày càng nhiều, ngày càng dữ dội bắt đầu ảnh hưởng đến học tập, làm việc là lúc cơ thể báo hiệu dấu hiệu bất thường, chị em nên đi khám.
Ngoài ra, chị em hãy chăm sóc chính mình bằng một lối sống lành mạnh, ngủ đủ giấc, vận động đều đặn, kiểm soát căng thẳng và duy trì cân nặng hợp lý cũng có thể giúp cải thiện triệu chứng và nâng cao chất lượng cuộc sống.
