Ngày 15/9, Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD-ĐT) có thông tin về tình hình cung ứng sách giáo khoa (SGK) phục vụ năm học 2026 - 2027.

Theo đó, tính đến ngày 14/9, nhu cầu SGK của cả nước là 245,94 triệu bản, trong khi kế hoạch in của Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam (NXBGDVN) là 228,9 triệu bản. Hiện đơn vị này đã cung ứng đến các địa phương khoảng 236,60 triệu bản SGK.

Tính đến 18 giờ ngày 14/9, các địa phương còn thiếu 3.916.370 cuốn SGK (tương đương khoảng 1,5% tổng nhu cầu).

Trên cơ sở nhu cầu được các địa phương xác nhận, Bộ GD-ĐT đã chỉ đạo NXBGDVN tiếp tục điều chuyển, cung ứng bổ sung ngay trong ngày 15/9; ưu tiên xử lý các trường hợp học sinh chưa có sách hoặc còn thiếu nhiều đầu sách, nhất là tại các trường nội trú ở địa bàn biên giới, trường ở vùng sâu, vùng xa, vùng có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn và đối với học sinh thuộc diện được hỗ trợ, cấp hoặc cho mượn SGK.

Bộ yêu cầu các địa phương tiếp tục rà soát, cập nhật, báo cáo trước 16 giờ ngày 15/9, để xử lý ngay những trường hợp còn thiếu, bảo đảm mọi học sinh có đủ SGK phục vụ học tập.

Ảnh: NXBGDVN
Ảnh: NXBGDVN

Đề cập về nguyên nhân thiếu SGK, Bộ GD-ĐT cho biết có nhiều yếu tố tác động. Trong đó, năm học 2026-2027 lần đầu tiên sử dụng một bộ SGK thống nhất trên toàn quốc theo Nghị quyết 71-NQ/TW; một số địa phương thực hiện chính sách hỗ trợ, cấp SGK.

Việc sắp xếp đơn vị hành chính và tổ chức lại mạng lưới trường, lớp làm thay đổi nhu cầu. Thời gian từ khi nhu cầu được xác định đầy đủ đến thời điểm phải đáp ứng rất ngắn. Những yếu tố này làm nhu cầu SGK biến động lớn, phát sinh trong thời gian ngắn, trong khi quá trình sản xuất, in và cung ứng cần có thời gian chuẩn bị.

Ngoài yếu tố khách quan, Bộ GD-ĐT cũng thẳng thắn nhận trách nhiệm trong công tác dự báo, tổng hợp và phân tích nhu cầu SGK trong điều kiện mới chưa theo kịp thực tế. Việc đánh giá năng lực tổ chức sản xuất, quản trị và mạng lưới cung ứng của NXBGDVN chưa đầy đủ.

Giải pháp khắc phục một số hạn chế trong tổ chức cung ứng, điều phối nguồn sách của NXBGDVN chưa đủ nhanh và linh hoạt.

Công tác đăng ký, dự báo và phối hợp cung ứng tại một số địa phương cũng chưa chủ động dẫn đến khoảng cách giữa nhu cầu thực tế và thông tin phục vụ cung ứng.

Đồng thời, việc cập nhật nhu cầu phát sinh, nhất là sau những thay đổi về tổ chức trường, lớp, chính sách hỗ trợ SGK và nhu cầu mua thêm của học sinh, cha mẹ học sinh, ở một số địa phương chưa kịp thời.

Giải pháp trước mắt, Bộ GD-ĐT nhấn mạnh sẽ tập trung xử lý số SGK còn thiếu; điều chuyển sách giữa các địa bàn, tiếp tục in và cung ứng bổ sung theo nhu cầu thực tế; ưu tiên cung ứng cho các địa phương, cơ sở giáo dục và học sinh còn thiếu sách.

Trong thời gian chờ bản in, SGK điện tử được cung cấp miễn phí tại địa chỉ taphuan.nxbgd.vn/tap-huan; các cơ sở giáo dục đồng thời khai thác sách tại thư viện và sách cũ còn sử dụng được, hạn chế ảnh hưởng đến việc học tập của học sinh.

NXBGDVN phải rà soát năng lực sản xuất, quản trị và mạng lưới cung ứng; khắc phục các điểm nghẽn, tăng cường điều phối và xây dựng cơ chế phản ứng nhanh khi nhu cầu biến động.

Về lâu dài, Bộ GD-ĐT cho biết, sẽ rà soát, đề xuất hoàn thiện cơ chế quản lý SGK theo hướng xác định đây là sản phẩm, dịch vụ công, mặt hàng thiết yếu đặc thù. Quản trị toàn bộ chuỗi cung ứng dựa trên dữ liệu thống nhất; xác định rõ trách nhiệm của cơ quan quản lý nhà nước, địa phương và doanh nghiệp.

Xây dựng cơ chế dự phòng, điều phối linh hoạt, bảo đảm cung ứng chủ động, ổn định ngay từ đầu mỗi năm học.

Rà soát nội dung sách giáo khoa chưa phù hơp

Liên quan đến một số nội dung về sách giáo khoa được dư luận quan tâm, Bộ GD-ĐT cho biết đang dự thảo kế hoạch rà soát, điều chỉnh Chương trình giáo dục phổ thông và SGK theo hướng giảm tính hàn lâm, tăng thực hành, trải nghiệm; tăng cường giáo dục toàn diện và cập nhật những yêu cầu mới.

Bên cạnh đó chỉ đạo các cơ quan chuyên môn rà soát những nội dung, ngữ liệu trong SGK được phản ánh là chưa phù hợp.

"Mọi nội dung được xem xét điều chỉnh phải được đánh giá trên cơ sở khoa học, chuyên môn, quy định của pháp luật và yêu cầu của Chương trình giáo dục phổ thông; bảo đảm tính chuẩn mực, giáo dục, kế thừa và ổn định. Đối với những nội dung được xác định qua rà soát là chưa phù hợp, Bộ sẽ chỉ đạo nghiên cứu, xử lý theo đúng quy trình và thẩm quyền", báo cáo của Bộ GD-ĐT nêu.

Cũng theo Bộ GD-ĐT, việc rà soát, điều chỉnh được thực hiện tổng thể, có lộ trình, bảo đảm chất lượng giáo dục, không làm gián đoạn hoặc gây xáo trộn không cần thiết đối với hoạt động dạy và học.