Sức hút từ những ngành được kỳ vọng

Khi lựa chọn nghề nghiệp, nhiều bạn trẻ thường dành sự chú ý cho những ngành đang có triển vọng, nhu cầu xã hội lớn hoặc mở ra nhiều cơ hội việc làm.

Mai Anh ở Thanh Xuân, Hà Nội lựa chọn Thương mại điện tử bởi nhận thấy lĩnh vực này phát triển mạnh sau đại dịch Covid-19, cùng với sự thay đổi trong thói quen mua sắm và sự phát triển của công nghệ.

Quang Trung ở Mỹ Đình, Hà Nội lại quan tâm tới ngành Quản lý đô thị và công trình sau khi nhận thấy hạ tầng, cảnh quan và môi trường đô thị có vai trò quan trọng đối với sự phát triển kinh tế - xã hội.

Trong khi đó, Minh Hoàng ở Hà Đông tìm thấy hứng thú trong lĩnh vực tài chính nhờ sự kết hợp giữa công nghệ, máy tính và những con số. Quỳnh Chi ở Hải Dương lại nhìn thấy triển vọng của Tâm lý học khi nhu cầu quan tâm tới đời sống tinh thần ngày càng gia tăng.

Những lựa chọn này cho thấy triển vọng thị trường và nhu cầu xã hội có ảnh hưởng không nhỏ tới quyết định nghề nghiệp của người trẻ. Tuy nhiên, một ngành đang được đánh giá nhiều tiềm năng ở hiện tại có đồng nghĩa với một lựa chọn có thể theo đuổi lâu dài?

Nghề “hot” chỉ nên là một yếu tố tham khảo

Theo PGS.TS Chu Cẩm Thơ, Phó Tổng Thư ký Hội Tâm lý Giáo dục Việt Nam, một nghề đang “hot” không đồng nghĩa với một nghề có thể theo đuổi lâu dài.

Chuyên gia cho rằng, khi định hướng nghề nghiệp, những nghề đang được thị trường quan tâm chỉ nên xem là một thành tố để tham khảo. Điều quan trọng hơn là mỗi người phải hiểu mình có thể làm được gì, đồng thời xem xét bối cảnh gia đình, điều kiện học tập và những cơ hội thực tế có giúp mình theo đuổi lựa chọn đó hay không.

“Nghề hot cũng không phải dành cho tất cả mọi người, quan trọng là có phù hợp với mình hay không”, PGS.TS Chu Cẩm Thơ nhấn mạnh.

Vì vậy, thay vì lựa chọn nghề chỉ vì mức lương cao, doanh nghiệp đang tuyển dụng nhiều hay số đông cùng theo đuổi, người trẻ cần nhìn nhận quyết định nghề nghiệp một cách lý trí hơn.

PGS.TS Chu Cẩm Thơ, Phó Tổng Thư ký Hội Tâm lý Giáo dục Việt Nam

Chuẩn bị năng lực thay vì chạy theo dự báo

Theo PGS.TS Chu Cẩm Thơ, rất khó để xác định một nghề đang phát triển bền vững hay chỉ là một “cơn sốt” nhân lực trong một giai đoạn.

Cơ cấu nghề nghiệp hiện nay thay đổi nhanh dưới tác động của toàn cầu hóa, nhu cầu nhân lực trong khu vực và trên thế giới, cũng như những làn sóng đầu tư mới có thể làm xuất hiện thêm nhiều vị trí việc làm. Do đó, khó có thể khẳng định một “cơn sốt” nhân lực sẽ kéo dài trong bao lâu.

Trong bối cảnh ấy, chuyên gia cho rằng cách tiếp cận theo bộ năng lực vẫn là hướng chuẩn bị phù hợp. Một người có sức khỏe tốt, thái độ sống tích cực, yêu lao động, chăm chỉ và có kỹ năng chuyên môn vững sẽ có nền tảng tốt hơn để đứng vững trong thị trường lao động.

Người trẻ cũng cần thường xuyên cập nhật thông tin để hiểu những thay đổi đang diễn ra, nhưng cập nhật không có nghĩa là liên tục chạy theo những nghề mới nổi.

Bên cạnh đó, người trẻ cần nghiêm khắc và có kỷ luật với bản thân trong quá trình rèn luyện. Khi duy trì được điều này, mỗi người sẽ có tâm thế sẵn sàng thay đổi nếu xã hội cần, công việc cần hoặc bản thân nhận thấy một hướng đi mới phù hợp hơn.

Những “cơn sốt” nghề nghiệp vẫn có thể đem lại nhiều cơ hội. Những người có năng lực thích ứng cao, sẵn sàng thay đổi có thể tận dụng để tạo ra bước phát triển lớn. Tuy nhiên, mỗi người cần tự xem mình có thực sự phù hợp với sự thay đổi nhanh đó hay phù hợp hơn với một con đường ổn định.

Theo PGS.TS Chu Cẩm Thơ, mỗi lựa chọn đều có mặt thuận lợi và hạn chế. Vì vậy, chuẩn bị tốt năng lực cho bản thân vẫn là yếu tố giúp mỗi người chủ động trước những biến động của thế giới việc làm.