PGS.TS. Phạm Minh Thông - giảng viên Đại học Nam Australia, cựu học sinh trường THPT chuyên Lương Văn Chánh, Đắk Lắc có tên trong danh sách nhận Giải thưởng Nishino (The Nishino Prize), được trao chính thức vào ngày 13-15/07 này tại Kuala Lumpur, Malaysia.

Giải thưởng Nishino được trao tại mỗi kỳ Hội nghị EASEC (East Asia-Pacific Conference on Structural Engineering and Construction), diễn ra định kỳ hai năm một lần. Đây là một trong những giải thưởng uy tín trong khu vực châu Á – Thái Bình Dương trong lĩnh vực kỹ thuật kết cấu và xây dựng dành cho kỹ sư trẻ (dưới 45 tuổi) đến từ khu vực châu Á – Thái Bình Dương.

Người được trao giải phải có những đóng góp nổi bật và thể hiện tiềm năng phát triển vượt trội trong tương lai. Các đóng góp này có thể đến từ hoạt động nghiên cứu, phát triển công nghệ hoặc thực hành chuyên môn trong lĩnh vực kỹ thuật kết cấu và xây dựng.

Việc được trao Giải thưởng Nishino không chỉ ghi nhận thành tựu đã đạt được, mà còn khẳng định vị thế và triển vọng của cá nhân trong cộng đồng khoa học và kỹ thuật quốc tế. Đây là sự công nhận có tính cạnh tranh cao, được trao cho những cá nhân xuất sắc có ảnh hưởng rõ rệt đến sự phát triển của ngành.

Trước đó, PGS.TS. Phạm Minh Thông được biết đến là nhà khoa học thuộc top 2% nhà khoa học có chỉ số trích dẫn cao trên thế giới, được trao giải Nhà nghiên cứu trẻ xuất sắc của Hiệp hội lớn nhất về vật liệu cốt sợi (FRP) trong xây dựng - Viện Quốc tế (IIFC) vào năm 2025.

Kiên định với sự lựa chọn

Câu nói của ông ngoại: “Thành công mỗi ngày sẽ đưa đến thành công một tuần, một tháng, một năm và cả cuộc đời…” dường như đã ngự trị trong tâm trí của Phạm Minh Thông anh trên suốt hành trình học thuật, để học cách đối mặt, vượt qua lần thất bại. Năm 2011, Phạm Minh Thông mang theo cả ước mơ của mình và niềm tự hào của bố mẹ tới Đại học Wollongong (Úc) bắt đầu làm nghiên cứu sinh.

Chính trong giai đoạn (2011 - 2014), mặc dù có nhiều sự lựa chọn, nhưng anh đã kiên định đặt nền móng đầu tiên cho hướng nghiên cứu ứng dụng vật liệu cốt sợi trong tăng cường và gia cường kết cấu, với các nghiên cứu thực nghiệm và mô phỏng ban đầu. Đề tài này đã mang về cho anh giải thưởng Nghiên cứu sinh tiến sĩ xuất sắc nhất khoa.

Sau khi tốt nghiệp, anh chuyển sang Đại học Curtin (Tây Úc) để nghiên cứu sau tiến sĩ rồi đến vị trí giảng viên cao cấp. Theo anh, điều làm nên sự khác biệt trong chuỗi nghiên cứu của một nhà khoa học xây dựng đó là cách tiếp cận toàn diện.

Từ ý tưởng thiết kế, thực nghiệm kiểm chứng, mô hình phần tử hữu hạn để khảo sát sâu hơn, và cuối cùng là đề xuất công thức thiết kế có thể chuyển giao cho kỹ sư trong thực tế. Đặc biệt, các công trình nghiên cứu được triển khai không chỉ dưới tác động tĩnh mà còn chịu các tải trọng động phức tạp như va đập, nổ và động.

“Tôi tin rằng, chính phương pháp làm nghiên cứu bài bản, hướng tới các vấn đề thực tiễn và có chiều sâu học thuật đã giúp thuyết phục Hội đồng danh dự của IIFC trao giải thưởng Nhà nghiên cứu trẻ xuất sắc. Đó không chỉ là vinh dự cá nhân, mà còn là sự ghi nhận cho những nỗ lực nghiêm túc và kiên định trong suốt hành trình hơn 10 năm qua”, PGS.TS. Thông nói.

PGS.TS. Phạm Minh Thông hiện tập trung nghiên cứu vào việc thay thế thép bằng vật liệu phi kim loại, nhẹ, bền, không rỉ và có khả năng chống chịu môi trường rất tốt. Ngoài ra, anh còn nghiên cứu về vật liệu mới giúp tạo ra các liên kết vừa bền, vừa có khả năng “hồi phục” sau chấn động, kết cấu không bị lệch vĩnh viễn mà có thể trở về trạng thái ban đầu.

"Tôi rất tâm đắc với câu nói "muốn vươn cao thì hãy đứng trên vai người khổng lồ, điều này có nghĩa hãy làm việc và hợp tác với những người giỏi và nhóm nghiên cứu thật mạnh” - PGS. TS. Thông chia sẻ.

Đối với các kỹ sư trẻ và nhà nghiên cứu đang theo đuổi nghiên cứu ở lĩnh vực này, PGS.TS Phạm Minh Thông lưu ý đây không phải là một lĩnh vực dễ đi tắt hay thành công nhanh chóng, khi nghiên cứu xuất phát từ nhu cầu thật không chỉ tạo ra giá trị hữu ích mà còn duy trì động lực rất tự nhiên cho người làm khoa học.

“Điều quan trọng nhất là phải duy trì sự tò mò khoa học và lòng tin vào giá trị của nghiên cứu. Sẽ có lúc bạn thấy cô đơn, nghi ngờ bản thân, nhưng nếu giữ được lửa đam mê, cộng với sự chuẩn bị kỹ lưỡng và thái độ học hỏi không ngừng, bạn sẽ từng bước tìm được tiếng nói riêng trong cộng đồng khoa học”, PGS.TS. Thông bộc bạch.

Định hướng nghiên cứu của PGSTS Phạm Minh Thông là tiếp tục phát triển ba nhóm nghiên cứu chính nhằm nâng cao khả năng ứng dụng thực tiễn và mở rộng giới hạn kỹ thuật của vật liệu này trong xây dựng. Bên cạnh đó, anh cũng tích cực tham gia các hướng nghiên cứu liên ngành tại Việt Nam và đẩy mạnh phát triển các sản phẩm 100% “made in Vietnam” (từ ý tưởng, vật liệu đến thiết bị do các nhóm trong nước làm chủ).