Đây là trường hợp một bạn gái 19 tuổi vừa được điều trị tại BV Phụ sản Hà Nội mới đây cho thấy, chỉ từ triệu chứng đau bụng kinh từ tuổi dậy thì, cũng có thể là dấu hiệu cảnh báo một bất thường bẩm sinh của cơ quan sinh dục cần được phát hiện sớm.
Bệnh nhân nữ sinh năm 2007, có kinh nguyệt từ năm 14 tuổi. Ngay từ những chu kỳ đầu tiên, bệnh nhân thường xuyên đau bụng kinh dữ dội. Gia đình đã đưa đi thăm khám và được phát hiện có tử cung đôi kèm thiểu sản thận một bên - một trong những dấu hiệu gợi ý bất thường bẩm sinh của hệ sinh dục và tiết niệu.
Thời gian gần đây, tình trạng đau bụng ngày càng tăng. Bệnh nhân thường xuyên xuất hiện khí hư bất thường lẫn mủ, kèm những mảnh tổ chức màu đen trong dịch âm đạo nên đã đến Bệnh viện Phụ Sản Hà Nội để thăm khám. Tiếp nhận ca bệnh này, PGS.TS.BS Lê Thị Anh Đào- Trưởng khoa Phụ ngoại A5- BV Phụ sản HN cho biết: “ Qua siêu âm và chụp cộng hưởng từ (MRI), các bác sĩ Khoa Phụ ngoại A5 chẩn đoán bệnh nhân mắc một thể của hội chứng Herlyn-Werner-Wunderlich. Đây là một dị tật bẩm sinh hiếm gặp, đặc trưng bởi bộ ba bất thường gồm tử cung đôi, âm đạo bịt và thiểu sản thận một bên”.
Điểm đặc biệt ở trường hợp này là khoang âm đạo bịt bên phải giãn rất lớn, kích thước khoảng 6 x 3,5 cm, chứa dịch có âm vang không đồng nhất. Theo các bác sĩ, đây là một trong những khối âm đạo bịt chứa dịch lớn nhất từng được ghi nhận tại Khoa Phụ ngoại A5.
PGS.TS.BS Lê Thị Anh Đào cùng các cộng sự đã tiến hành phẫu thuật cho bệnh nhân. Trong quá trình phẫu thuật, các bác sĩ phát hiện khoang âm đạo bịt chứa số lượng lớn mủ. Sau khi mở thông và cắt vạt ngăn âm đạo, một lượng lớn dịch mủ được dẫn lưu ra ngoài cùng nhiều khối tổ chức rắn màu đen kích thước khoảng 7-8 mm.
“Nội soi ổ bụng cho thấy bệnh nhân có hai tử cung hoàn toàn riêng biệt. Phần phụ bên trái bình thường, trong khi phần phụ bên phải bị dính nhiều với mạc nối lớn và đại tràng. Sau khi gỡ dính, chúng tôi phát hiện buồng trứng phải vẫn nguyên vẹn nhưng vòi tử cung phải đã biến dạng thành một khối lớn kích thước khoảng 10 x 8 cm chứa dịch màu vàng dạng gel”- BS Lê Thị Anh Đào cho biết.
Nhận định đây là tổ chức vòi tử cung đã bị áp xe hóa, hoại tử và mất hoàn toàn cấu trúc giải phẫu, ê-kíp phẫu thuật đã tiến hành cắt bỏ toàn bộ tổ chức bệnh lý.
Kết quả giải phẫu bệnh sau mổ cho thấy các khối màu đen được tìm thấy trong khoang âm đạo thực chất là fibrin và hồng cầu thoái hóa, tích tụ trong thời gian dài rồi cô đặc thành các tổ chức rắn. Đặc biệt, nguồn gốc chính của ổ mủ được xác định xuất phát từ vòi tử cung phải bị viêm nhiễm kéo dài dẫn đến hóa mủ và hoại tử.
Theo BS Lê Thị Anh Đào, đa số bệnh nhân mắc hội chứng Herlyn-Werner-Wunderlich bắt đầu xuất hiện triệu chứng sau khi có kinh nguyệt. Dấu hiệu thường gặp nhất là đau bụng kinh ngày càng tăng theo thời gian, đau nhiều dù vẫn có kinh nguyệt đều đặn.
Vì vậy, PGS.TS.BS Lê Thị Anh Đào khuyến cáo các bậc phụ huynh không nên chủ quan khi trẻ vị thành niên thường xuyên đau bụng kinh dữ dội, phải nghỉ học hoặc sử dụng thuốc giảm đau liên tục trong mỗi chu kỳ.
“Lời khuyên của BS là với những cháu gái mới dậy thì khi những chu kỳ kinh thường xuyên đau bụng, mặc dù kinh vẫn chảy thoát ra ngoài nhưng dấu hiệu đau bụng là một dấu hiệu bất thường thì cần phải được siêu âm và khám ở các cơ sở chuyên khoa để phát hiện sớm các trường hợp tử cung đôi và âm đạo bịt để giải phóng được máu kinh tránh để tính huống quá lâu ứ đọng máu kinh dẫn tới tình trạng nhiễm trùng nặng như thế này”- BS Anh Đào khuyến cáo.
Việc thăm khám chuyên khoa sâu có thể giúp phát hiện sớm các bất thường như tử cung đôi, âm đạo bịt hoặc các dị tật đường sinh dục khác. Điều trị kịp thời không chỉ giúp giảm triệu chứng mà còn góp phần bảo tồn chức năng sinh sản, hạn chế các biến chứng nặng nề trong tương lai.
