Anh P.B.D (quê ở Thanh Hóa) đi làm phu hồ ở khu vực chợ hoa Quảng An. Trong lúc kéo thanh sắt để làm móng nhà thì bất ngờ bị chính thanh sắt đó đè lên khiến một phần bàn tay trái bị đứt rời. Ngay sau khi bị thương, anh P.B.D đã hướng dẫn người đi cùng bảo quản phần bàn tay đứt rời bằng nước đá lạnh rồi nhanh chóng đến BV Đa khoa Xanh Pôn.

ThS.BS Nguyễn Trần Thành, Khoa Phẫu thuật tạo hình – thẩm mỹ, BV Đa khoa Xanh Pôn cho biết, bệnh nhân nhập viện lúc 23h00 đêm, sau khi khám nhận thấy bệnh nhân bị tổn thương bao gồm toàn bộ ngón 3, ngón 4 và ngón 5, kèm theo tình trạng dập nát nghiêm trọng các mạch máu, gân, xương và thần kinh. Đây là một trong những dạng tổn thương phức tạp nhất trong lĩnh vực vi phẫu.

“Sau khi vào cấp cứu, đầu tiên chúng tôi đã bảo quản phần bàn tay đứt rời bằng cách băng vào trong gạc ẩm, sau đó bọc vào túi nilon rồi bảo quản phần chi thể đứt rời đấy trong nước đá đang tan. Còn phần nửa bàn tay tức là phần mà đứt rời còn lại thì tiến hành băng ép để cầm máu. Sau đó, bệnh nhân được làm các xét nghiệm cơ bản, chụp X quang và được chuyển lên phòng mổ luôn” – Ths.BS Nguyễn Trần Thành cho biết.

Khác với những trường hợp đứt rời do vật sắc gây ra, tổn thương do đè ép và dập nát khiến các mạch máu bị phá hủy trên diện rộng. Điều đó đồng nghĩa với việc các bác sĩ không thể thực hiện kỹ thuật nối trực tiếp như thông thường.

Trong trường hợp này, với sự chỉ đạo của TS.BS Uông Thanh Tùng – Trưởng khoa, ê-kíp phẫu thuật phải thực hiện đồng thời nhiều kỹ thuật phức tạp, bao gồm làm sạch tổn thương, kết hợp xương, nối gân, nối thần kinh và đặc biệt là ghép mạch máu để có thể tái lưu thông lại phần ngón tay bị đứt rời.

“Ghép mạch máu tức là với những tổn thương mà động mạch dập nát thì thường mình sẽ phải cắt đi hai đầu đoạn dập nát. Khi đấy, mình sẽ không thể nối trực tiếp lại được bởi vì nó sẽ gây thiếu hụt và mình sẽ phải lấy tĩnh mạch đảo chiều để ghép lại cho động mạch, tức là lấy tĩnh mạch của chính bệnh nhân ở vùng mu hay cẳng cay đảo chiều để nối lên, khôi phục lưu thông máu cho bệnh nhân”.

Ca phẫu thuật kéo dài suốt 5 giờ đồng hồ. Sau 9 ngày điều trị, cả 3 ngón tay của bệnh nhân đều được nối lại, hồng hào, có dấu hiệu sống tốt.

“Trước khi đến đây, tôi nghĩ là với bàn tay bị đứt rời thế này chắc chỉ khâu vá thôi chứ không hồi phục được. Không ngờ, tay lại lành lặn nhanh thế này. Bây giờ không cảm giác đau, chỉ tê thôi. Rất mừng vì đội ngũ bác sĩ Bệnh viện Xanh Pôn kịp thời cứu chữa, vẫn cử động được là thấy mừng quá” – Bệnh nhân P.B.D chia sẻ.

Theo ThS.BS Nguyễn Trần Thành, phẫu thuật chỉ quyết định khoảng 50% khả năng thành công. Một nửa còn lại phụ thuộc vào quá trình tập phục hồi chức năng. Người bệnh có thể phải trải qua ít nhất hai cuộc phẫu thuật và mất từ 6 tháng đến 1 năm để khôi phục vận động cũng như cảm giác ở bàn tay.

Tai nạn lao động luôn tiềm ẩn những nguy cơ khó lường. Chỉ một khoảnh khắc bất cẩn cũng có thể khiến người lao động phải đối mặt với những thương tổn nghiêm trọng, thậm chí mất đi một phần cơ thể.

Các bác sĩ khuyến cáo, khi gặp trường hợp đứt rời chi thể, người dân cần bọc phần chi thể bị đứt trong khăn sạch, ẩm, sau đó cho vào túi nilon kín và đặt trong thùng nước đá đang tan. Phần cơ thể bị tổn thương cần được băng ép để cầm máu, hạn chế garo nhằm tránh làm tổn thương thêm hệ thống mạch máu. Người bệnh cần được đưa đến cơ sở y tế có khả năng thực hiện vi phẫu trong thời gian sớm nhất.

Vi phẫu nối chi không còn là kỹ thuật hiếm gặp tại Việt Nam. Nhiều bệnh viện tuyến tỉnh đã có thể thực hiện thành công phương pháp này. Với sự phát triển của y học hiện đại, tại khoa Phẫu thuật tạo hình – thẩm mỹ, Bệnh viện Xanh Pôn, bệnh nhi nhỏ nhất từng được nối chi thể thành công mới chỉ 18 tháng tuổi.