Hà Nội tầm nhìn 100 năm: Tạo trục không gian mới cho phát triển

Trước yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới, HĐND thành phố Hà Nội khóa XVII đã thông qua Quy hoạch tổng thể Thủ đô với tầm nhìn 100 năm theo hướng tích hợp, đồng bộ, lấy con người làm trung tâm. Song hành với đó là các định hướng xây dựng đô thị thông minh, tăng cường liên kết vùng và đẩy mạnh hội nhập quốc tế nhằm mở rộng dư địa phát triển.

Ngày 17/3, Tổng Bí thư Tô Lâm ký ban hành Nghị quyết số 02-NQ/TW của Bộ Chính trị về "Xây dựng và phát triển Thủ đô Hà Nội trong kỷ nguyên mới" trong đó nhấn mạnh quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn dài hạn 100 năm, ổn định theo không gian phát triển mở, cấu trúc đô thị “đa tầng, đa lớp, đa cực, đa trung tâm”, lấy sông Hồng làm trục cảnh quan sinh thái - văn hóa chủ đạo; gắn kết chặt chẽ với vùng Thủ đô, vùng đồng bằng sông Hồng, vùng Trung du, miền núi phía bắc và các hành lang kinh tế quốc gia, quốc tế…

Theo KTS Trần Huy Ánh - Ủy viên Thường vụ Hội Kiến trúc sư Hà Nội, Nghị quyết 02-NQ/TW xác định sông Hồng là trục cảnh quan sinh thái, văn hóa chủ đạo. Điều này cho thấy tư duy rất mới trong cách nhìn nhận vai trò của dòng sông đối với tương lai phát triển của Thủ đô.

"Nghị quyết 02 /NQ-TW ghi nhận giá trị Đổi thay - Thách thức của những biến động thiên nhiên và xã hội, là điểm tựa để hỗ trợ Thủ đô vượt qua thách thức, điều đó thể hiện rõ khi xác định “sông Hồng là trục cảnh quan sinh thái, văn hóa chủ đạo. Muốn phát triển nhanh thì dựa vào Kinh tế nhưng muốn phát triển xa thì dựa vào Văn hoá… Chính vì vậy sông Hồng không phải là đại lộ mà là trục cảnh quan sinh thái, văn hóa chủ đạo".

Cũng theo KTS Trần Huy Ánh, Hà Nội cần phải bám vào Nghị quyết 02/NQ-TW để các trục không gian mới không tạo ra sự phát triển lệch pha giữa các khu vực cũng như để cân bằng giữa phát triển đô thị và bảo tồn di sản, văn hóa của Thủ đô. Qua đó tạo ra các không gian bảo tồn sinh thái, bảo tàng nhân sinh sống động. Cân đối chất lượng sống đô thị cũng như vành đai xanh sinh thái tuần hoàn bao quanh thành các hệ sinh thái tự chủ, đảm bảo cân bằng dòng lưu chuyển vật chất tuần hoàn tái sinh giữa đô thị nông thôn bền vững… Nhờ đó, các không gian di sản, văn hóa của Hà Nội được bảo tồn và phát triển, phục hồi mối liên kết bền chặt của phố nghề tới làng nghề từ lễ hội đến sinh kế, từ cung ứng thực phẩm sạch tới tái chế nước thải, rác thải".

Trong bản quy hoạch Tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm, Hà Nội sẽ phát triển thành đa cực, cụ thể là 9 cực và mô hình thành phố trong thủ đô tại phía Bắc và phía Tây được kỳ vọng sẽ giải nén cho vùng lõi Thủ đô. KTS Trần Huy Ánh cho rằng, với các tuyến đường sắt cao tốc kết nối Hà Nội với Lào Cai, Hải Phòng, Lạng Sơn, Gia Bình, Hạ Long, đường sắt cao tốc Bắc Nam, các đô thị kế cận trong bán kính R60-100km trở thành các cực trung tâm mới của Thủ đô vừa chia sẻ gánh nặng hạ tầng, nhà ở, vành đai thực phẩm cho Hà Nội vừa tạo đà tăng trưởng các địa phương trong vùng. Các đô thị vệ tinh có khoảng giãn cách tạo ra vành đai Xanh sinh thái Tuần hoàn cho các đô thị với nhau và với Hà Nội.

Từ trung tâm chính trị, hành chính, Hà Nội đang chuyển mình trở thành hạt nhân liên kết, dẫn dắt phát triển. Quy hoạch Thủ đô vì thế không còn là câu chuyện riêng của Hà Nội mà là bài toán chung của đồng bằng sông Hồng và xa hơn là của cả quốc gia. Khi quy hoạch được nhìn nhận với tầm nhìn mở và dài hạn, Hà Nội không chỉ phát triển cho chính mình mà còn mở đường cho sự thịnh vượng chung của đất nước trong kỷ nguyên mới.