Dù đã nhiều lần bị xử lý, song tình trạng “chặt chém” du khách vẫn tái diễn tại nhiều điểm du lịch trên cả nước, kể cả với những điểm du lịch được coi là phát triển. Điều này không chỉ gây bức xúc trong dư luận mà còn làm lu mờ nỗ lực xây dựng hình ảnh du lịch Việt Nam - điểm đến thân thiện, chuyên nghiệp. Chỉ vừa mới đây thôi, câu chuyện hai lái đò “vòi tiền” du khách tại Lễ hội Chùa Hương ngay trong những ngày đầu khai hội đã thêm một lần nữa khiến dư luận không khỏi bức xúc. Bởi nếu tình trạng này cứ tiếp diễn sẽ làm ảnh hưởng nghiêm trọng tới hình ảnh điểm đến trong mắt du khách.
Ông Nguyễn Công Hoan, Trưởng ban Truyền thông Chuyển đổi số, Hiệp hội Du lịch Việt Nam, Tổng Giám đốc Flamingo Redtours cho rằng dù thời gian qua ngành du lịch có nhiều tin vui và có nhiều sự thay đổi trong việc phục vụ du khách tốt hơn trước, nhưng đâu đó vẫn còn những hiện tượng “chặt chém” du khách, khiến cho tính thân thiện của điểm đến giảm đi rất nhiều. Bên cạnh việc xúc tiến, quảng bá để có được một thương hiệu du lịch thì phải biết giữ gìn thương hiệu.
Chúng ta vừa bước sang năm mới không lâu nhưng những câu chuyện “chặt chém” du khách đã trở thành những “vết xước” cho ngành du lịch. “Tiếng xấu” lan tỏa nhanh hơn nhiều so với các chiến dịch quảng bá được đầu tư công phu. Trong bối cảnh hiện nay, khi các địa phương đang nỗ lực thu hút hàng chục triệu lượt khách mỗi năm, thì những “con sâu làm rầu nồi canh” như thế này đã để lại những ấn tượng xấu trong lòng du khách. Điều này đòi hỏi các cơ quan quản lý và cộng đồng kinh doanh du lịch cần phải nâng cao hơn nữa trách nhiệm cũng như tiến hành các giải pháp phù hợp, nếu không sẽ rất khó để ngăn chặn triệt để vấn nạn này.
Theo ông Nguyễn Công Hoan du lịch là một ngành kinh tế tổng hợp và được xây dựng từ cộng đồng, những người ở địa phương đó. Giá trị của điểm đến phụ thuộc vào tất cả các bên, đặc biệt là cộng đồng những người tham gia cung ứng dịch vụ du lịch.
“Để tạo được thương hiệu điểm đến, cộng đồng tại địa phương phải cùng xây dựng và cùng giữ gìn. Nếu một vài cá nhân vì cái lợi trước mắt làm nguy hại uy tín điểm đến thì du khách sẽ nghĩ điểm đến này là chưa tốt, chưa an toàn. Chỉ cần một thông tin xấu thì độ lan tỏa rất nhanh”. Xây dựng thương hiệu du lịch cần bắt đầu từ sự tử tế. - Ông Nguyễn Công Hoan nhấn mạnh.
Ở một xã hội số, một vụ việc đơn lẻ có thể nhanh chóng lan truyền với tốc độ chóng mặt. Chỉ sau vài giờ, một bài đăng kèm hình ảnh hóa đơn bất thường có thể tiếp cận hàng chục nghìn người. Ấn tượng tiêu cực vì thế không chỉ dừng ở cá nhân du khách, mà tác động tới cộng đồng rộng lớn, làm lung lay niềm tin đối với điểm đến. Du lịch là ngành kinh tế dựa trên trải nghiệm. Khi trải nghiệm bị tổn hại, niềm tin bị xói mòn, hệ quả không thể đo đếm bằng một khoản tiền cụ thể. Chính vì thế, thương hiệu điểm đến không chỉ là khẩu hiệu quảng bá hay hình ảnh danh lam thắng cảnh, đó là tổng hòa của chất lượng dịch vụ, môi trường kinh doanh, mức độ an toàn và đặc biệt là cách ứng xử với du khách.
Ông Nguyễn Công Hoan cho rằng, thương hiệu điểm đến không phải khẩu hiệu mà là cam kết hành động. Sự minh bạch trong giá cả, dịch vụ là cần thiết. Tuy nhiên quan trọng nhất là vận hành, ứng xử như thế nào và quan trọng nhất là phải làm bằng cái tâm.
“Nếu như chúng ta đưa ra những quy định và chỉ làm cho có thì sẽ có tình trạng lách luật, lập lờ hoặc có đường dây nóng nhưng gọi không nghe máy, hoặc phải chờ rất lâu mới được giải quyết. Mặc dù các điểm du lịch hiện nay đều niêm yết giá nhưng đằng sau đó là chất lượng và định lượng không tương xứng thì cũng sẽ khó mà tạo được thương hiệu cho điểm đến” - Ông Nguyễn Công Hoan nhấn mạnh.
Du lịch nước ta đang đứng trước cơ hội lớn để bứt phá. Giữ gìn và nâng cao thương hiệu điểm đến không chỉ là yêu cầu kinh tế, mà còn là trách nhiệm đối với hình ảnh quốc gia. Bởi lẽ, một điểm đến được yêu mến không chỉ nhờ cảnh đẹp, mà trước hết nhờ niềm tin.
“Chặt chém” du khách có thể đem lại lợi nhuận tức thời, nhưng cái giá phải trả là sự suy giảm uy tín lâu dài và rất nhiều hệ lụy khác. Trong nền kinh tế số, niềm tin là đồng tiền có giá trị cao nhất. Mất niềm tin đồng nghĩa với mất thị trường. Xây dựng thương hiệu điểm đến không phải nhiệm vụ của riêng ngành du lịch, mà là trách nhiệm chung của chính quyền, doanh nghiệp và từng người dân. Một thương hiệu điểm đến mạnh phải được xây dựng bằng sự trung thực, chuyên nghiệp và lòng hiếu khách. Mỗi hành vi minh bạch, mỗi nụ cười thân thiện, mỗi bảng giá rõ ràng đều góp phần tạo dựng một hình ảnh quốc gia đáng tin cậy.
