Vốn vay giữ bè cá giữa biển

Nuôi cá lồng bè ở đảo Lý Sơn, tỉnh Quảng Ngãi đem lại thu nhập cao hơn xong cũng đòi hỏi vốn lớn và đi kèm rủi ro cũng lớn. Chỉ riêng tiền thức ăn cho cá đã ngốn hàng trăm triệu đồng mỗi tháng. Không có vốn vay ngân hàng, nhiều hộ dân ở đây khó duy trì sản xuất chứ chưa nói mở rộng quy mô.

Anh Huỳnh Ngọc Thảo ở thôn Đông An Hải có gần 14 năm nuôi cá lồng bè trên biển. Hai bè cá bớp của gia đình hiện có 75 ô lồng, tổng vốn đầu tư khoảng 2 tỷ đồng, trong đó một nửa là vốn vay Agribank.

“Không có nguồn vốn thì mình làm ít hơn. Vốn tự có không đủ nên phải nhờ ngân hàng hỗ trợ cho vay thêm mới mở rộng được”, anh Thảo nói.

Hiện gia đình anh duy trì khoảng 50 ô nuôi cá bớp thương phẩm. Mỗi ô nuôi khoảng 100 con, trọng lượng bình quân 4-5kg/con. Bình quân mỗi năm, sản lượng thu hoạch khoảng 20 tấn cá.

Anh Huỳnh Ngọc Thảo chăm sóc cá bớp tại bè nuôi ở đặc khu Lý Sơn. Gia đình anh hiện vay 1 tỷ đồng vốn Agribank để duy trì sản xuất.

Nhưng theo anh Thảo, nghề nuôi biển bây giờ không còn “dễ ăn” như trước. Giá cá bớp hiện chỉ khoảng 170 nghìn đồng/kg trong khi chi phí thức ăn quá cao.

“Một tháng tiền thức ăn khoảng 300 triệu đồng. Giá cá mà được 200 nghìn đồng/kg thì còn có lời chứ 170 nghìn đồng/kg, trừ chi phí xong thì lợi nhuận rất thấp”, anh Thảo tính toán.

Nguồn vốn vay 1 tỷ đồng của Agribank được gia đình anh dùng chủ yếu để mua thức ăn cho cá theo mùa vụ.

“Không vay thì không xoay nổi vốn. Tiền thức ăn mỗi ngày đã hết cả chục triệu đồng”, anh nói thêm.

Agribank hiện là ngân hàng có dư nợ lớn nhất tại đặc khu Lý Sơn, tập trung vào lĩnh vực nông nghiệp, thủy sản và kinh tế biển đảo.

Rủi ro lớn nhất với người nuôi cá trên biển ở Lý Sơn là thời tiết và môi trường nước. Đợt cá chết hàng loạt vừa qua khiến gia đình anh Thảo thiệt hại nặng. Trong tổng số 5.000 con cá nuôi thì chết tới 4.000 con.

“Cá chết bán rẻ lắm, chỉ khoảng 70 nghìn đồng/kg. Nhiều bè ở đây còn chết sạch luôn”, anh Thảo kể.

Sau đợt thiệt hại, phía ngân hàng đã giảm lãi suất cho vay xuống khoảng 0,7%/tháng để hỗ trợ người dân khôi phục sản xuất.

Doanh nghiệp trồng tỏi cần vốn để giữ mùa vụ

Không chỉ ngư dân, nhiều doanh nghiệp ở Lý Sơn cũng đang đi lên từ nguồn vốn tín dụng nông nghiệp nông thôn.

Công ty TNHH Thương mại và dịch vụ Phú Sinh của anh Nguyễn Văn Nhật là một trong những đơn vị đầu tiên liên kết với nông dân trồng tỏi, hành theo hướng sinh học rồi bao tiêu sản phẩm. Từ mô hình thử nghiệm 1ha cuối năm 2022, đến nay doanh nghiệp đã phát triển vùng nguyên liệu liên kết khoảng 39ha. Anh Nhật là người tiên phong đưa tỏi Lý Sơn thành sản phẩm OCOP 5 sao quốc gia.

Nhưng thời điểm doanh nghiệp thành lập lại đúng vào lúc dịch Covid-19 bùng phát.

“Lúc đó gần như doanh nghiệp ở ranh giới sinh tử”, anh Nhật nhớ lại.

Khoản vay đầu tiên 1 tỷ đồng từ Agribank giúp doanh nghiệp duy trì hoạt động, có vốn thu mua nông sản cho người dân. Trong giai đoạn khó khăn, phía ngân hàng còn cho chậm đóng lãi từ 10 - 15 ngày để doanh nghiệp xoay dòng tiền.

Sau dịch, khi tham gia chương trình OCOP và đầu tư chế biến sâu các sản phẩm từ tỏi, doanh nghiệp tiếp tục được nâng hạn mức tín dụng lên 3 tỷ đồng để mở rộng nhà xưởng, mua máy móc và thu mua nông sản bằng tiền mặt cho bà con.

“Làm nông sản thì rất cần vốn lưu động. Mình mua tỏi cho dân chủ yếu phải thanh toán tiền mặt ngay”, anh Nhật nói.

Cán bộ Agribank khảo sát vùng nguyên liệu hành, tỏi liên kết với doanh nghiệp tại đặc khu Lý Sơn.

Theo ông Nguyễn Văn Huy, Chủ tịch UBND đặc khu Lý Sơn, Agribank hiện là ngân hàng chiếm thị phần lớn nhất trên địa bàn, đồng hành với người dân từ vay vốn đóng tàu, mua ngư lưới cụ đến đầu tư nuôi trồng thủy sản và sản xuất nông nghiệp.

Hiện nay, toàn đặc khu có khoảng 57 hộ nuôi lồng bè với khoảng 1.200 lồng nuôi thủy sản. Tuy nhiên, nghề nuôi biển còn nhiều rủi ro do thiếu vùng quy hoạch riêng, dễ bị ảnh hưởng khi thời tiết cực đoan và ô nhiễm nguồn nước.

Trong khi đó, cây tỏi và hành vẫn là sinh kế chính của nhiều hộ dân trên đảo. Nhưng sản xuất nông nghiệp ở Lý Sơn cũng luôn đối mặt tình trạng “được mùa mất giá, được giá mất mùa”. Với người dân và doanh nghiệp ở đây, vốn vay Agribank không chỉ để đầu tư sản xuất mà còn để kịp thu mua nông sản cho bà con mỗi mùa thu hoạch.

Ông Huỳnh Tấn Lực, Giám đốc Agribank Chi nhánh Quảng Ngãi cho biết, đến cuối tháng 4 năm nay, Agribank Chi nhánh Lý Sơn có dư nợ khoảng 702 tỷ đồng, nguồn vốn huy động hơn 604 tỷ đồng. Nguồn vốn chủ yếu tập trung cho lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn và thủy sản.

Theo bà Lê Thị Của, Giám đốc Agribank Chi nhánh Lý Sơn, thì chỉ tính riêng dư nợ cho vay nông nghiệp, nông thôn và nuôi trồng thủy sản hiện đạt gần 494 tỷ đồng; dư nợ lĩnh vực thủy sản hơn 43 tỷ đồng.

Agribank Lý Sơn và nguồn vốn “tam nông”:

* Tổng dư nợ tại đặc khu Lý Sơn: khoảng 702 tỷ đồng;

* Khách hàng còn dư nợ: 1.251 khách hàng;

* Dư nợ cho vay nông nghiệp, nông thôn và nuôi trồng thủy sản: gần 494 tỷ đồng;

* Riêng dư nợ lĩnh vực thủy sản: hơn 43 tỷ đồng;

* Nguồn vốn huy động: hơn 604 tỷ đồng.

Với người dân ở đảo, vốn tín dụng không chỉ để làm ăn mà còn là nguồn lực để giữ nghề, bám biển và duy trì sinh kế giữa rất nhiều khó khăn của một đặc khu tiền tiêu./.