Huyết áp thấp có nguy hiểm?

Huyết áp là áp lực giúp đưa máu nuôi các cơ quan của cơ thể bao gồm não, tim, thận... Chính vì thế khi huyết áp tăng cao hay hạ thấp thì sự nuôi dưỡng của các cơ quan này gần như là sẽ không được đảm bảo nên huyết áp cũng nguy hiểm tương tự như huyết áp cao. Tuy nhiên, huyết áp thấp lại không được quan tâm một cách đúng mức và không được sàng lọc trong các chương trình khám sức khỏe định kỳ, theo dõi bệnh lý mạn tính nên các bệnh nhân cũng ít để ý đến.

Trao đổi với phóng viên VOV2, PGS.TS Đỗ Văn Chiến – Phó Chủ nhiệm Khoa Hồi sức tim mạch, BV TW Quân đội 108 cho biết, huyết áp bình thường có chỉ số tâm thu từ 90–120 mmHg và tâm trương từ 60–80 mmHg. Khi các chỉ số này thấp hơn mức trên, đặc biệt dưới 90/60 mmHg, có thể được xem là huyết áp thấp.

Tuy nhiên, không phải ai có huyết áp thấp cũng là bệnh lý. Với một số người, đặc biệt là người trẻ, mức huyết áp 90/60 mmHg có thể là bình thường nếu không kèm theo triệu chứng. Điều đáng lo ngại là khi huyết áp giảm đột ngột hoặc kéo dài gây ảnh hưởng đến việc tưới máu các cơ quan, nhất là não và tim.

“Huyết áp cao là bệnh mạn tính, chỉ cần dùng thuốc thường xuyên. Còn huyết áp thấp đôi khi là một tình huống mang tính chất cấp tính. Ví dụ như một người đang có huyết áp khoảng 120mmHg mà đột ngột tụt xuống còn 70, 80mmHg. Đó là sự bất thường và khá nguy hiểm vì nó báo hiệu cho nhiều vấn đề như: tình trạng thiếu máu não, đột quỵ não, nhồi máu cơ tim, suy tim dẫn đến hậu quả chỉ số huyết áp thấp rất nhanh. Lúc này gia đình cần đưa bệnh nhân đến cơ sở y tế ngay để chữa bệnh. Tuy nhiên, có nhiều tình huống, huyết áp thấp đến mức không có triệu chứng gì. Đó là nguyên nhân khiến bệnh dễ bị bỏ sót” – PGS.TS Đỗ Văn Chiến cho biết.

Thực tế khám lâm sàng, PGS.TS Đỗ Văn Chiến cho biết, nhiều trường hợp nhập viện cấp cứu do tụt huyết áp có liên quan đến các bệnh lý tim mạch nền như bệnh động mạch vành, suy tim, hở van tim. Ngoài ra, các tình huống như mất máu, nôn nhiều, tiêu chảy, hoặc sử dụng thuốc lợi tiểu cũng có thể khiến thể tích tuần hoàn giảm nhanh, dẫn đến tụt huyết áp cấp.

Một điểm đáng lưu ý là huyết áp thấp đôi khi diễn biến âm thầm, không có triệu chứng rõ rệt nên dễ bị bỏ qua. Trong khi đó, ở một số người, chỉ cần huyết áp giảm nhẹ cũng có thể gây chóng mặt, choáng váng, đau ngực, thậm chí ngất xỉu.

Mỗi người nên biết chỉ số huyết áp bình thường của bản thân là bao nhiêu. Đối với người trẻ, chỉ số huyết áp thấp là 90/60, vẫn hoạt động bình thường mà không gây thiếu máu thì lâu dần họ cũng thích nghi với chỉ số này.

Tuy nhiên với những người mà đang có huyết áp bình thường hoặc huyết áp cao mà tự dưng bị tụt xuống thì rõ ràng là có vấn đề. Vì vậy, người đã mắc bệnh lý nền thì nên đo huyết áp ít nhất 1 lần/ngày. Sau đó, nếu cơ thể cảm thấy mệt mỏi, đau đầu, choáng váng thì nên đo huyết áp thêm để phòng ngừa nguy cơ đối với sức khỏe.

“Mọi người nên nhớ, huyết áp không bao giờ cố định mà luôn luôn có một con số dao động, lúc thì hơi cao một chút, lúc hơi thấp một chút. Nếu mỗi người biết lắng nghe cơ thể mình thì cũng dễ dàng nhận ra vấn đề của mình sớm. Thực tế, chúng tôi gặp tương đối nhiều trường hợp bị nhồi máu cơ tim với triệu chứng mệt mỏi ở nhà một thời gian tương đối dài, khi đến bệnh viện thì đã muộn. Đối với những trường hợp này, chúng tôi xử lý không mang lại hiệu quả như mong muốn.

Bên cạnh đó, đối với não, chúng ta để huyết áp thấp trong thời gian dài quá cũng không có lợi cho não bởi vì não là cơ quan mà nó yêu cầu cần tưới máu oxy liên tục và lâu dài. Chính vì thế huyết áp thấp cũng có thể gây ra đột quỵ trên nền bệnh nhân bị hẹp động mạch cảnh” – PGS.TS Đỗ Văn Chiến khuyến cáo.

Việc đo huyết áp cần thực hiện đúng cách: nghỉ ngơi trước khi đo, tránh sử dụng chất kích thích, không đo khi quá no hoặc quá đói và nên đo nhiều lần để có kết quả chính xác.

Trong trường hợp xuất hiện các triệu chứng như chóng mặt, mệt mỏi, đau ngực hoặc nghi ngờ tụt huyết áp, người bệnh cần đến cơ sở y tế để được kiểm tra và xác định nguyên nhân bởi hạ huyết áp có thể là biểu hiện của những bệnh lý nghiêm trọng tiềm ẩn.