Từ “anh hùng bàn phím” đến hành vi vi phạm pháp luật

Chỉ với một chiếc điện thoại, một tài khoản mạng xã hội và vài thao tác đơn giản, bất kỳ ai cũng có thể đăng tải một bình luận, chia sẻ một thông tin, thậm chí đưa ra những lời chỉ trích, xúc phạm đối với người khác. Trên không gian mạng, không khó để bắt gặp những bình luận gay gắt, những lời lẽ miệt thị, quy chụp, thậm chí là đe dọa. Có người cho rằng đó chỉ là một câu nói vui, một phút nóng giận hay đơn giản là “nói trên mạng thì có ai biết mình là ai”.

Nhưng thực tế, ranh giới giữa một lời bình luận thiếu suy nghĩ và hành vi vi phạm pháp luật đôi khi rất mong manh. Khi bàn phím trở thành công cụ để xúc phạm danh dự, bôi nhọ người khác, vu khống, đe dọa hoặc phát tán thông tin sai sự thật, người viết không còn đơn thuần là một “anh hùng bàn phím”.

Thời gian gần đây, tình trạng đăng tải, chia sẻ thông tin sai sự thật trên mạng xã hội tiếp tục tiềm ẩn nhiều diễn biến phức tạp, gây hoang mang dư luận, ảnh hưởng đến uy tín của các tổ chức, cá nhân. Trước thực trạng đó, lực lượng Công an trên địa bàn TP Quảng Ninh đã tăng cường công tác nắm tình hình, kịp thời phát hiện, xác minh và xử lý nhiều trường hợp vi phạm. Đây cũng là lời cảnh báo đối với mỗi người dùng mạng xã hội về trách nhiệm kiểm chứng thông tin trước khi đăng tải, chia sẻ, góp phần xây dựng môi trường mạng an toàn, lành mạnh, văn minh và có văn hóa.

Luật sư Nguyễn Ngọc Hùng, Trưởng văn phòng Luật sư Kết nối, Đoàn Luật sư thành phố Hà Nội cho rằng, dưới góc nhìn pháp lý và xã hội, điều đáng lo ngại nhất từ hiện tượng “anh hùng bàn phím” chính là sự vô cảm, ảo tưởng về quyền lực của sự vô danh, thiếu hiểu biết pháp luật, không lường trước được hậu quả pháp lý có thể xảy ra.

Theo Luật sư Nguyễn Ngọc Hùng, pháp luật quy định rất rõ: Hành vi “chia sẻ”, “phát tán” thông tin sai sự thật cũng là một hành vi vi phạm độc lập, không phụ thuộc vào việc bạn có phải là người viết ra thông tin đó hay không. Việc chia sẻ, đăng lại các nội dung trái pháp luật đều phải chịu trách nhiệm trước pháp luật.

"Theo Điều 95 Nghị định 174/2026/NĐ-CP, từ ngày 01/7/2026, người lợi dụng mạng xã hội để cung cấp, chia sẻ thông tin giả mạo, thông tin sai sự thật, xuyên tạc, vu khống, xúc phạm uy tín của cơ quan, tổ chức, danh dự, nhân phẩm của cá nhân sẽ bị phạt tiền từ 20 - 30 triệu đồng đối với tổ chức. Đồng thời, người vi phạm còn bị buộc gỡ bỏ thông tin vi phạm theo quy định. Tuỳ theo tính chất mức độ của hành vi, hậu quả có thể xảy ra, mức độ tham gia, thì người chia sẻ, phát tán cũng có nguy cơ bị truy cứu trách nhiệm hình sự nếu có căn cứ rõ ràng".

Vì vậy, để góp phần phòng chống tin giả, tin sai sự thật, người dân cần tuân thủ bộ quy tắc ứng xử trên không gian mạng, nguyên tắc “5K” (không tin ngay; không vội đăng tải, bình luận; không thêm bớt thông tin; không vội chia sẻ; không kích động).

Theo Trung tá Hoàng Ngọc Tuệ, Đội trưởng, Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao, thành phố Quảng Ninh, chính kiến là quyền nhưng bày tỏ thế nào để đúng pháp luật, có trách nhiệm và xây dựng mới là điều quan trọng.

"Lực lượng chức năng sẽ tăng cường triển khai các biện pháp đấu tranh, xử lý đối với các hội, nhóm, fanpage trên mạng xã hội và các cá nhân là nguồn phát tán thông tin xấu, độc, sai sự thật. Kiên quyết xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật đối với các hành vi gây ảnh hưởng đến tình hình an ninh trật tự…".

Không gian mạng là một phần không thể tách rời của đời sống hiện đại. Ở đó, mỗi người vừa là người tiếp nhận thông tin, vừa có thể trở thành người tạo ra và lan truyền thông tin. Tự do ngôn luận không đồng nghĩa với tự do xúc phạm.Phản biện không đồng nghĩa với vu khống. Chia sẻ thông tin không đồng nghĩa với quyền phát tán mọi thứ mình nhìn thấy. Và mỗi cú nhấp chuột đều cần đi cùng với trách nhiệm.

Cẩn trọng trước khi bình luận. Kiểm chứng trước khi chia sẻ. Suy nghĩ trước khi đăng tải. Và hãy thể hiện mình là người sử dụng mạng xã hội văn minh, có văn hóa./.