Những năm 1966-1967, sau khi cầu Long Biên (Hà Nội) bị không quân Mỹ đánh phá, bến phà Khuyến Lương trở thành tuyến giao thông đặc biệt quan trọng, bảo đảm mạch vận tải chi viện cho chiến trường.
Trong trận bom ác liệt ngày 27/10/1967, 5 thanh niên xung phong Đội N49 đã anh dũng hy sinh khi đang làm nhiệm vụ lắp cầu phao. Bốn liệt sĩ được đưa lên bờ an táng, riêng liệt sĩ Tạ Văn Minh đến nay vẫn chưa tìm thấy hài cốt.
Đối với những người còn sống, ký ức về ngày định mệnh ấy chưa bao giờ phai nhạt. Bà Trần Thị Lộc, cựu thanh niên xung phong Đội N49, xúc động nhớ lại những người đồng đội cùng nhập ngũ khi tuổi đời còn rất trẻ.
Đặc biệt, hình ảnh liệt sĩ Tạ Văn Minh, người cùng Khu đoàn Hoàn Kiếm vẫn luôn in đậm trong tâm trí bà Lộc qua bức ảnh kỷ niệm chụp trước ngày lên đường.
Hơn 40 năm qua, bà Ngô Thị Chi vẫn tình nguyện trông coi, quét dọn Nhà bia tưởng niệm bến phà Khuyến Lương.
Dù tuổi cao, sức khỏe giảm sút sau nhiều lần điều trị bệnh, bà Chi vẫn đều đặn mở cửa đón các đoàn đến dâng hương, lau dọn khu tưởng niệm bằng tất cả sự thành kính. Với bà, đó là cách bày tỏ lòng biết ơn đối với những người đã hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc.
Trong khi đó, với gia đình liệt sĩ Tạ Văn Minh, nỗi đau vẫn còn dang dở. Sau gần 60 năm, hài cốt của ông vẫn chưa được tìm thấy.
Chị Lương Thị Dung, cháu gái liệt sĩ Tạ Văn Minh chia sẻ, gia đình luôn đau đáu mong một ngày có thể tìm được người thân để đưa về quê hương, hoàn thành tâm nguyện của nhiều thế hệ.
Theo Tiến sĩ Nguyễn Văn Đính, Chủ tịch Hội Cựu Thanh niên xung phong thành phố Hà Nội, bến phà Khuyến Lương là một "địa chỉ đỏ", ghi dấu sự hy sinh anh dũng của lực lượng thanh niên xung phong Thủ đô trong những năm kháng chiến chống Mỹ.
Việc tổ chức lễ tưởng niệm hằng năm không chỉ nhằm tri ân các anh hùng liệt sĩ mà còn góp phần giáo dục truyền thống cách mạng, để thế hệ trẻ hiểu hơn về những cống hiến, hy sinh của cha anh.
Thông điệp ấy đang được tiếp nối bằng sự hiện diện của đông đảo đoàn viên, thanh niên tại Nhà bia tưởng niệm bến phà Khuyến Lương.
Chị Nguyễn Thị Thanh Hải, Bí thư Đoàn Thanh niên xã Phú Nghĩa cho biết, các đoàn viên tới đây không chỉ để dâng hương mà còn để lắng nghe những câu chuyện từ các cựu thanh niên xung phong, qua đó hiểu rõ hơn giá trị của hòa bình và trách nhiệm gìn giữ truyền thống.
"Chúng em mong muốn thông qua hoạt động này sẽ góp phần giáo dục lịch sử, bồi đắp lòng biết ơn và lý tưởng sống đẹp cho đoàn viên, thanh niên", chị Hải chia sẻ.
Cùng chung suy nghĩ đó, anh Nguyễn Quang Hưng, Bí thư Đoàn Thanh niên phường Lĩnh Nam cho rằng, được tham gia lễ tri ân là niềm vinh dự của tuổi trẻ địa phương.
Theo anh Hưng, những hoạt động "đền ơn đáp nghĩa" không chỉ thể hiện lòng biết ơn đối với các anh hùng liệt sĩ mà còn giúp thế hệ trẻ ý thức rõ hơn trách nhiệm tiếp nối truyền thống yêu nước bằng những hành động thiết thực trong học tập, lao động và cống hiến.
Những nén hương thành kính được thắp lên tại bến phà Khuyến Lương không chỉ là lời tưởng nhớ những người đã ngã xuống vì độc lập, tự do của Tổ quốc, mà còn là sự kết nối giữa quá khứ và hiện tại.
Khi ký ức lịch sử được gìn giữ bằng tình đồng đội, lòng biết ơn và trách nhiệm của thế hệ trẻ, những giá trị cao đẹp của lực lượng thanh niên xung phong sẽ tiếp tục được lan tỏa, để "địa chỉ đỏ" Khuyến Lương mãi là biểu tượng của lòng yêu nước và sự hy sinh cao cả./.
