Kiểm soát rủi ro khi chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm
Một trong những nội dung được các đại biểu quan tâm là đề xuất bãi bỏ thủ tục kiểm tra công tác nghiệm thu về phòng cháy, chữa cháy, tăng trách nhiệm tự nghiệm thu của chủ đầu tư và chuyển sang cơ chế hậu kiểm.
Đại biểu Nguyễn Ngọc Sơn, đoàn Hải Phòng cho rằng, thẩm định thiết kế chủ yếu là kiểm tra hồ sơ, trong khi kiểm tra nghiệm thu giúp xác định công trình thực tế có được xây dựng đúng thiết kế hay không.
Trong quá trình thi công, những thay đổi về vật liệu, lối thoát nạn hoặc hệ thống chữa cháy có thể làm phát sinh nguy cơ mất an toàn mà khâu thẩm định hồ sơ không phát hiện được.
Vì vậy, đại biểu đề nghị không bỏ hoàn toàn cơ chế kiểm tra, giám sát đối với các công trình có nguy cơ cháy, nổ cao, nơi tập trung đông người.
Với các công trình khác, có thể đơn giản hóa thủ tục nhưng cần yêu cầu chủ đầu tư gửi hồ sơ nghiệm thu lên cơ sở dữ liệu về phòng cháy, chữa cháy trước khi đưa công trình vào sử dụng.
Đáng chú ý, đại biểu đề nghị quy định rõ trách nhiệm của chủ đầu tư, đơn vị tư vấn giám sát và tư vấn nghiệm thu. Người ký xác nhận phải chịu trách nhiệm về kết quả, đồng thời cần có biện pháp xử lý đối với hành vi xác nhận sai hoặc đưa công trình vào sử dụng khi chưa đáp ứng yêu cầu về an toàn.
Tháo gỡ khó khăn cho cơ sở hiện hữu
Bên cạnh yêu cầu an toàn, chi phí khắc phục các tồn tại về phòng cháy, chữa cháy tại những công trình đã đưa vào sử dụng cũng là vấn đề được các đại biểu quan tâm.
Đại biểu Vũ Văn Tiến, đoàn Hải Phòng cho rằng các yêu cầu mới có thể khiến chi phí khắc phục tăng cao, gây khó khăn cho doanh nghiệp nhỏ và cơ sở sản xuất, kinh doanh.
Nếu không có giải pháp phù hợp, một số cơ sở có thể phải thu hẹp hoạt động hoặc ngừng kinh doanh, ảnh hưởng đến việc làm và thu nhập của người lao động.
Đại biểu đề nghị xây dựng lộ trình khắc phục khả thi, áp dụng giải pháp kỹ thuật phù hợp với từng loại công trình và mức độ nguy hiểm cháy, nổ. Với những trường hợp không thể đáp ứng một yêu cầu kỹ thuật cụ thể, cần xem xét giải pháp thay thế nhưng vẫn bảo đảm an toàn.
Đồng thời, cần có cơ chế áp dụng thống nhất, tránh tình trạng các cơ sở cùng loại hình, cùng điều kiện hoạt động nhưng phải thực hiện những yêu cầu khác nhau.
Những nội dung đã được thẩm duyệt trước đây và vẫn phù hợp với thực tế cần được xem xét kế thừa, tránh phát sinh thủ tục hoặc chi phí không cần thiết.
Bảo đảm chất lượng thiết bị, không tạo khoảng trống quản lý
Một vấn đề khác được các đại biểu đề cập là quản lý chất lượng phương tiện, thiết bị phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ khi đơn giản hóa các thủ tục trước khi lưu thông trên thị trường.
Đại biểu Nguyễn Đặng Ân, đoàn Lạng Sơn nhấn mạnh vai trò của bình chữa cháy, thiết bị báo cháy và hệ thống chữa cháy tự động. Đây là những thiết bị có thể ít được sử dụng trong điều kiện bình thường nhưng phải hoạt động hiệu quả khi xảy ra sự cố.
Đặc biệt, tại những địa bàn xa lực lượng chữa cháy chuyên nghiệp, phương tiện tại chỗ có ý nghĩa quan trọng trong xử lý ban đầu.
Các đại biểu đề nghị làm rõ trách nhiệm của nhà sản xuất, đơn vị nhập khẩu và kinh doanh về chất lượng, nguồn gốc sản phẩm; đồng thời xây dựng cơ chế truy xuất, cảnh báo và thu hồi thiết bị không đạt tiêu chuẩn.
Việc công khai kết quả đánh giá chất lượng cũng cần được chú trọng để hạn chế nguy cơ sử dụng sản phẩm kém chất lượng hoặc chứng nhận không hợp lệ.
Đối với lĩnh vực quản lý vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ, đại biểu Dương Khắc Mai, đoàn Lâm Đồng đồng tình với việc đơn giản hóa thủ tục, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp.
Tuy nhiên, đại biểu đề nghị làm rõ cơ chế phối hợp, trách nhiệm thu hồi khi doanh nghiệp chấm dứt hoạt động hoặc không còn đáp ứng điều kiện kinh doanh, tránh thất thoát và sử dụng trái phép các phương tiện nguy hiểm.
Đại biểu cũng lưu ý, việc bãi bỏ một số giấy phép phải đi kèm cơ chế quản lý phù hợp, không tạo khoảng trống pháp lý hoặc làm suy giảm yêu cầu về an ninh, trật tự./.
