Hoàn thiện pháp luật, khơi thông nguồn lực văn hóa, du lịch

Nâng cao hiệu quả quản lý quỹ du lịch, minh bạch nguồn lực

Góp ý về cơ chế tài chính cho Quỹ Hỗ trợ phát triển du lịch và Quỹ Bảo tồn di sản văn hóa, đại biểu Vũ Danh Hiệp, Đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Cần Thơ cho rằng cần đánh giá thực chất hiệu quả hoạt động của các quỹ, đồng thời hoàn thiện quy định quản lý tài chính để bảo đảm sử dụng nguồn lực đúng mục đích.

Theo đại biểu Vũ Danh Hiệp, thực tiễn hoạt động của Quỹ còn bộc lộ nhiều hạn chế. Nhiệm vụ quảng bá, xúc tiến du lịch có sự chồng chéo; việc phê duyệt ngân sách chậm ảnh hưởng đến tiến độ triển khai, thậm chí khiến một số hoạt động xúc tiến bị hủy bỏ. Quỹ cũng chưa xây dựng được hệ thống chỉ số đánh giá hiệu quả xúc tiến du lịch để làm căn cứ đề xuất bổ sung nguồn lực.

Đại biểu đề nghị nếu Quỹ hoạt động không hiệu quả, không huy động được nguồn lực thì cần xem xét giải thể theo quy định. Việc xử lý vốn điều lệ đã cấp, các khoản chi hoạt động và những nội dung không còn phù hợp cần được thực hiện đúng quy định pháp luật, bảo đảm hiệu quả sử dụng ngân sách nhà nước.

Đối với Quỹ Bảo tồn di sản văn hóa, đại biểu Vũ Danh Hiệp lưu ý việc áp dụng các định mức chi ngân sách nhà nước có thể chưa phù hợp với những nhiệm vụ đặc thù, nhất là mua di vật, cổ vật, bảo vật quốc gia tại các phiên đấu giá quốc tế, nơi giá được hình thành theo cơ chế thị trường.

Đại biểu đề nghị quy định rõ việc sử dụng nguồn lực của Quỹ theo đúng mục đích bảo tồn di sản và mục đích do nhà tài trợ chỉ định. Việc mua hiện vật cần căn cứ kết quả thẩm định giá, kết hợp ý kiến của hội đồng chuyên môn về giá trị lịch sử, văn hóa, khoa học; trường hợp đấu giá phải xác định trước mức giá tối đa.

Cùng với đó, báo cáo tài chính hằng năm cần được công khai, kèm danh mục, giá trị tài trợ và kết quả sử dụng nguồn lực. Cơ chế quản lý tài chính cần được hướng dẫn cụ thể, vừa bảo đảm minh bạch, vừa tạo điều kiện khuyến khích tổ chức, cá nhân đóng góp cho công tác bảo tồn di sản.

Bảo tồn di sản vùng dân tộc thiểu số gắn với thực tiễn địa phương

Đề cập đến Luật Di sản văn hóa, đại biểu Tráng A Dương, Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Lào Cai nhấn mạnh ý nghĩa của việc sửa đổi luật nhằm phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp, đồng thời tháo gỡ những vướng mắc trong quá trình triển khai tại cơ sở.

Theo đại biểu, di sản văn hóa ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi không chỉ có giá trị lịch sử, văn hóa mà còn gắn bó mật thiết với đời sống tâm linh, sinh hoạt cộng đồng và các lễ hội truyền thống.

Một số di sản đã được Nhà nước công nhận, trong khi những di sản khác vẫn đang trong quá trình đề nghị công nhận.

Thực tế cho thấy, việc bảo vệ di sản tại vùng sâu, vùng xa còn nhiều khó khăn. Địa hình núi cao, điều kiện địa chất phức tạp và tác động của mưa lũ có thể gây sạt lở, làm hư hại, thậm chí khiến di sản bị mất đi.

Đại biểu cho rằng, bảo tồn di sản văn hóa vùng đồng bào dân tộc thiểu số là nhiệm vụ cấp thiết, cần được quan tâm trong quá trình sửa đổi các quy định pháp luật. Cơ chế bảo vệ phải phù hợp với điều kiện thực tế của từng địa phương, góp phần gìn giữ không gian văn hóa, tín ngưỡng và bản sắc của cộng đồng.

Đồng bộ pháp luật, tháo gỡ rào cản hành chính

Từ góc độ kỹ thuật lập pháp, đại biểu Hoàng Văn Nghĩa, Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Quảng Ngãi đề nghị tiếp tục rà soát tính thống nhất giữa dự thảo luật sửa đổi, các văn bản hợp nhất và nghị định hướng dẫn thi hành.

Đối với Luật Di sản văn hóa, đại biểu kiến nghị đơn giản hóa thủ tục đề nghị UNESCO hỗ trợ khẩn cấp đối với di sản, chuyển sang cơ chế liên thông để rút ngắn thời gian xử lý.

Đồng thời, hồ sơ xác nhận di tích xuống cấp cần có biên bản kiểm tra hiện trạng thực địa, với sự tham gia xác nhận của chính quyền cấp xã, nhằm hạn chế nguy cơ hợp thức hóa hồ sơ và bảo đảm chất lượng tu bổ.

Đối với Luật Báo chí và Luật Quảng cáo, đại biểu chỉ ra nguy cơ chồng chéo trong quy định cấp phép sản xuất kênh phát thanh, truyền hình chuyên quảng cáo và thủ tục thông báo thay đổi đặc điểm kỹ thuật, nội dung kênh.

Đại biểu đề nghị làm rõ quy trình, bảo đảm thống nhất giữa hai luật, tạo thuận lợi cho cơ quan báo chí phát triển hoạt động kinh tế báo chí./.