Radio
Podcast
Multimedia
Trong bối cảnh kinh tế số đang phát triển nhanh chóng, năng lượng xanh được ví như “hạ tầng của hạ tầng”, là nền móng cho các ngành công nghiệp tương lai. Hiện nay, quá trình chuyển dịch năng lượng đang diễn ra mạnh mẽ ở nước ta. Quy hoạch điện VIII được Chính phủ phê duyệt đã thúc đẩy việc hình thành hệ sinh thái công nghiệp năng lượng mới dựa trên năng lượng xanh. Theo định hướng đến năm 2030, điện thương phẩm đạt khoảng từ 500 - 557 tỷ kWh, đồng thời tăng mạnh tỷ trọng điện gió, điện mặt trời, điện sinh khối và các nguồn năng lượng mới. Việt Nam đang hướng tới đảm bảo “an ninh năng lượng” bằng hệ thống năng lượng thông minh, hiện đại và bền vững.
Ông Hoàng Quang Phòng, Phó Chủ tịch Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam cho biết, năng lượng xanh không chỉ là chiến lược tương lai mà là nhiệm vụ bắt buộc khi các thách thức đã hiện hữu và ngày càng có dấu hiệu gay gắt hơn. “Việt Nam đã đưa ra nhiều giải pháp trong đó kế hoạch chuyển đổi năng lượng được ưu tiên. Lĩnh vực năng lượng tái tạo đã có những bước phát triển”, ông Phòng khẳng định.
Những năm gần đây, hình ảnh những cánh đồng điện gió, những trang trại điện mặt trời trải dài hay các dự án điện sinh khối từ phụ phẩm nông nghiệp đã trở nên quen thuộc. Chỉ trong một thời gian ngắn, Việt Nam đã trở thành một trong những quốc gia phát triển điện từ năng lượng xanh nhanh nhất Đông Nam Á.
Các dự án năng lượng xanh đi vào vận hành không chỉ bảo vệ môi trường mà còn mang lại sinh kế cho người dân, hệ thống giao thông được đầu tư, nhiều lao động địa phương có việc làm ổn định như phân tích của tiến sĩ Nguyễn Quốc Việt, Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu Kinh tế và Chính sách. Sau khi triển khai cơ chế phát triển các nguồn năng lượng tái tạo, Việt Nam được đánh giá rất cao về sự phát triển nhanh chóng của tỷ trọng năng lượng tái tạo, nhất là điện mặt trời và điện gió trong cơ cấu tổng năng lượng điện. Việt Nam đã rất quyết tâm và thực sự thành công trong việc chuyển đổi cơ cấu năng lượng để hướng tới thực hiện các cam kết phát thải ròng bằng 0.
Đằng sau những tấm pin mặt trời hay những turbine gió khổng lồ là cuộc cạnh tranh về công nghệ, dữ liệu hay khả năng quản lý và việc sử dụng năng lượng hiệu quả mới giữa các nền kinh tế. Trong kỷ nguyên số, năng lượng và dữ liệu đang trở thành hai nguồn tài nguyên chiến lược. Hiện nay, một hệ thống năng lượng xanh hiện đại không thể tách rời công nghệ số khi trí tuệ nhân tạo đang được ứng dụng để dự báo sản lượng điện gió, điện mặt trời. Hệ thống lưới điện thông minh đang từng bước thay thế mô hình quản lý truyền thống. Tiến sĩ Ngô Đức Lâm, nguyên Phó Viện trưởng Viện Năng lượng cho rằng, chuyển đổi năng lượng và chuyển đổi số phải đi song hành bởi nếu thiếu công nghệ số việc tích hợp tỷ trọng lớn năng lượng tái tạo vào hệ thống điện sẽ gặp nhiều khó khăn.
Chưa bao giờ khoảng cách giữa công nghệ số và ngành năng lượng lại gần nhau như hiện nay. Tuy nhiên, hành trình chuyển đổi sang năng lượng xanh không chỉ đối mặt với thách thức về công nghệ lưu trữ năng lượng mà còn áp lực về vốn đầu tư và nguồn nhân lực chất lượng cao. Theo phân tích của PGS – TS Nguyễn Thường Lạng, giảng viên cao cấp Viện Thương mại và Kinh tế quốc tế, Đại học Kinh tế quốc dân, kỷ nguyên số đòi hỏi đội ngũ kỹ sư không chỉ hiểu về điện mà còn phải làm chủ trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, tự động hóa và an ninh mạng theo một chiến lược bài bản. Có như thế, cơ hội mở ra cho công nghệ Việt là rất lớn.
Cuộc cách mạng năng lượng đang diễn ra hàng ngày, trong từng hành động nhỏ của từng người dân và các doanh nghiệp. Việt Nam với lợi thế về nắng, gió và đường bờ biển dài cùng quyết tâm mạnh mẽ của Chính phủ, cộng đồng doanh nghiệp và người dân nên việc chuyển đổi sang năng lượng xanh hoàn toàn khả thi.
Theo PGS-TS Trần Đình Thiên, nguyên Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam, năng lượng xanh là cơ hội để Việt Nam tái cấu trúc nền kinh tế, nâng cao năng lực cạnh tranh và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu. Phát triển năng lượng cần đáp ứng được nhu cầu ngày càng cao về bảo vệ môi trường.
Trong kỷ nguyên số, năng lượng xanh tạo ra lợi thế cạnh tranh và động lực phát triển mới, mở ra cơ hội lớn cho đất nước. Việt Nam có 16.600 MW điện mặt trời các loại và gần 6.000 MW điện gió. Việc điều chỉnh Quy hoạch tổng thể năng lượng quốc gia đến năm 2050 đã xác định phát triển đồng bộ các lĩnh vực điện năng kết hợp công nghệ hiện đại để xây dựng hệ thống năng lượng quốc gia xanh, bền vững và an toàn. Điều đó cho thấy, Đảng và Nhà nước luôn dành sự quan tâm lớn cho phát triển năng lượng quốc gia, phục vụ cho phát triển kinh tế - xã hội bền vững./.
