Radio
Podcast
Multimedia
Nhãn dinh dưỡng - cơ sở để lựa chọn thực phẩm lành mạnh
Thực phẩm chế biến sẵn ngày càng xuất hiện nhiều trong bữa ăn của các gia đình. Tuy nhiên, mức độ quan tâm của người tiêu dùng đối với thông tin dinh dưỡng trên bao bì vẫn còn khác nhau.
Chị Thanh Xuân ở TP Hà Nội cho biết, khi lựa chọn thực phẩm chế biến sẵn, ngoài hạn sử dụng, chị thường xem bảng thành phần dinh dưỡng để cân nhắc trước khi mua.
“Khi xem nhãn thực phẩm, ngoài xem hạn sử dụng thì em hay đọc bảng thành phần dinh dưỡng để biết lượng calo, lượng đường, lượng natri, chất béo trong sản phẩm là bao nhiêu để tính được giá trị dinh dưỡng thực tế mà mình sẽ nạp vào cơ thể. Nếu mà sản phẩm quá nhiều đường, muối hay chất phụ gia thì em sẽ không mua” chị Xuân chia sẻ.
Tuy nhiên, không phải người tiêu dùng nào cũng hiểu biết tường tận về nhãn dinh dưỡng như chị Thanh Xuân. Chị Thu Hương và chị Trần Thị Thanh ở Hà Nội cho biết, khi mua thực phẩm bao gói sẵn, các chị không mấy để ý đến nhãn dinh dưỡng tvà cũng không hiểu rõ ý nghĩa của các con số thể hiện giá trị dinh dưỡng trong bảng thông tin.
Theo PGS.TS Trương Tuyết Mai, Phó Viện trưởng Viện Dinh dưỡng, thông tin dinh dưỡng trên nhãn các loại thực phẩm bao gói sẵn nhằm giúp người tiêu dùng lựa chọn và sử dụng sản phẩm một cách hợp lý, lành mạnh.
Do đó, khi mua thực phẩm, mọi người nên dành thời gian đọc toàn bộ thông tin dinh dưỡng trên nhãn, thay vì chỉ quan tâm đến hạn sử dụng, tên sản phẩm hay nhà sản xuất.
“Khi đọc bảng thành phần dinh dưỡng, điểm đầu tiên các bạn nên chú ý là đơn vị tính và số khẩu phần (serving). Đây là yếu tố rất quan trọng để chúng ta tính toán lượng chất dinh dưỡng thực tế đưa vào cơ thể. Giá trị dinh dưỡng có thể được ghi trên 100 ml, 100 gam hoặc trên một khẩu phần. Vì vậy, người mua cần xác định rõ bảng thông tin đang tính cho bao nhiêu gam, bao nhiêu ml hoặc bao nhiêu khẩu phần. Chẳng hạn, nếu bảng dinh dưỡng tính trên 100 gam nhưng một gói thực phẩm có trọng lượng tịnh 350 gam thì người tiêu dùng cần quy đổi để biết lượng dinh dưỡng khi sử dụng toàn bộ sản phẩm” PGS.TS Trương Tuyết Mai hướng dẫn.
Sau khi xác định đơn vị tính, người tiêu dùng có thể lần lượt xem các thành phần dinh dưỡng, gồm: tổng năng lượng, chất béo, carbohydrate, chất đạm và natri. Với sản phẩm có bổ sung đường, cần chú ý lượng đường tổng số; với các sản phẩm chiên rán, cần quan tâm đến chất béo và chất béo bão hòa. Nếu trên nhãn dinh dưỡng có thêm thông tin về vitamin và khoáng chất, người tiêu dùng cũng có thể xem để biết lượng các chất này trong mỗi khẩu phần.
Thông tư 30 - đồng bộ hóa quy định về ghi nhãn dinh dưỡng
Mới đây, Bộ Y tế đã ban hành Thông tư 30/2026 / TT-BYT hướng dẫn nội dung, cách ghi thành phần dinh dưỡng, giá trị dinh dưỡng trên nhãn thực phẩm. Theo đó, các thành phần dinh dưỡng phải ghi trên nhãn gồm năng lượng, chất đạm, carbohydrate, chất béo và natri; tùy nhóm sản phẩm còn có yêu cầu ghi thêm đường tổng số hoặc chất béo bão hòa.
Đối chiếu với Thông tư 29/2023/TT-BYT, có thể thấy quy định về các thành phần dinh dưỡng bắt buộc phải ghi trên nhãn thực phẩm gần như được giữ nguyên. Điểm mới của Thông tư 30/2026/TT-BYT chủ yếu là cập nhật căn cứ pháp lý để phù hợp với Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa và Nghị định 37/2026/NĐ-CP, đồng thời thay thế Thông tư 29/2023/TT-BYT kể từ ngày 10/7/2026.
Theo PGS.TS Trương Tuyết Mai, việc ban hành Thông tư 30 góp phần đồng bộ hóa và toàn cầu hóa việc ghi nhãn thông tin dinh dưỡng, nhất là trong bối cảnh thực phẩm chế biến sẵn không chỉ phục vụ thị trường trong nước mà còn được xuất khẩu.
Để Thông tư 30 được triển khai một cách hiệu quả, PGS.TS Trương Tuyết Mai mong muốn các doanh nghiệp tham gia sản xuất, chế biến thực phẩm bao gói sẵn chủ động nghiên cứu các văn bản hướng dẫn, quy định của Chính phủ và cùng tham gia vào mục tiêu phòng ngừa bệnh tật, nâng cao sức khỏe người dân thông qua thực phẩm.
“Xu hướng tiêu dùng trong tương lai sẽ ngày càng hướng tới thực phẩm tự nhiên và những thực phẩm có các hoạt tính sinh học có lợi cho cơ thể, trong đó có thực phẩm hữu cơ. Với thực phẩm chế biến, mục tiêu được đặt ra là giữ được nhiều hơn hương vị và giá trị dinh dưỡng vốn có của thực phẩm tự nhiên. Do đó, các doanh nghiệp nên ứng dụng công nghệ hiện đại, tiên tiến trong chế biến thực phẩm, đưa những thành phần có lợi cho sức khỏe vào sản phẩm, đồng thời kiểm soát và hạn chế hàm lượng muối, đường ở mức quá cao trong mỗi khẩu phần”, PGS.TS Trương Tuyết Mai khuyến nghị.
Đối với người tiêu dùng, việc ghi nhãn dinh dưỡng theo hướng dẫn của Thông tư 30/2026 sẽ là cơ sở để người tiêu dùng biết các chỉ số như: natri (muối), đường tổng số, chất béo bão hòa và tổng năng lượng có trong thực phẩm bao gói sẵn, từ đó cân nhắc sản phẩm có phù hợp với nhu cầu và tình trạng sức khỏe của mình hay không.
"Người tiêu dùng nên lựa chọn thực phẩm một cách thông minh, đặc biệt hạn chế mua và sử dụng những sản phẩm có hàm lượng muối, đường và chất béo bão hòa quá cao để có thể kiểm soát các yếu tố nguy cơ dẫn đến các bệnh lý mạn tính như thừa cân, béo phì, tiểu đường, tăng huyết áp...", PGS.TS Trương Tuyết Mai nhấn mạnh.
