Mì vằn thắn vốn là món ăn có nguồn gốc từ Quảng Đông (Trung Quốc), du nhập vào Việt Nam từ những năm 1930. Nước mì trong, thơm vị tôm he, ngọt thanh – đó là lý do mà nhiều người thích ăn món ăn này.
“Tôi thích ăn món ăn này vì bát mì có nhiều topping như sủi cảo, tôm, thịt xá xíu, rau… nước dùng lại thanh, sợi mì dai không ngấy, ăn với cải cúc thì hợp hơn. Nhà tôi hay ăn ở phố Hòa Mã, nghe nói chủ cửa hàng có vợ người gốc Hoa nên nấu ngon. Bây giờ ở trên mạng bán nhiều, hôm nào thích ăn mà không ra nhà hàng được thì đặt mua trên mạng về nhà ăn” – chị Nguyễn Thu Hường ở Long Biên cho biết.
Tuy nhiên, vừa qua, thông tin về việc cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP.HCM phát hiện một hộ kinh doanh ở phường Tân Tạo sản xuất hơn 2.800 tấn mì tươi có chứa hàn the, thủy tinh lỏng và phẩm màu suốt 12 năm qua khiến nhiều người tiêu dùng không khỏi hoang mang. Trước đó, một cơ sở khác tại phường Phú Thạnh cũng bị khởi tố vì hành vi tương tự với khoảng 800 tấn mì tươi được tiêu thụ ra thị trường trong vòng 3 năm.
Điều khiến dư luận lo lắng hơn cả là số mì tẩm hóa chất này chủ yếu được đưa vào các chợ dân sinh, hàng quán ăn uống.
Theo Ths Ngô Xuân Dũng – chuyên gia lĩnh vực công nghệ thực phẩm, đây không chỉ là hành vi gian lận thương mại mà còn là mối đe dọa trực tiếp tới sức khỏe cộng đồng.
Ông Dũng cho biết, hàn the (Borax) là hợp chất muối của Borat và Natri, từng bị lạm dụng trong sản xuất giò chả, bún, mì vì giúp sản phẩm dai, giòn và bảo quản lâu hơn. Tuy nhiên, do độc tính đối với sức khỏe, chất này đã bị cấm sử dụng trong chế biến thực phẩm tại Việt Nam từ nhiều năm nay.
Thủy tinh lỏng hay còn gọi là Natri Silicat hoặc Kali Silicat, vốn là hóa chất công nghiệp dùng trong sản xuất keo dán, vật liệu xây dựng, chất chống cháy, chất tẩy rửa. Đây hoàn toàn không phải là phụ gia thực phẩm.
“Thủy tinh lỏng không phải là phụ gia thực phẩm thông thường, nếu sử dụng trong sản xuất mì tươi thì là hành vi đặc biệt rất nguy hiểm. Đây không chỉ là hành vi gian lận thương mại mà còn đe dọa trực tiếp đến sức khỏe cộng đồng” – Ths Ngô Xuân Dũng nói.
Theo Ths Ngô Xuân Dũng, các đối tượng biết các hóa chất trên nguy hiểm đến sức khỏe nhưng vẫn làm để bán cho người tiêu dùng vì lý do lợi nhuận. Các chất như hàn the hay chất kiềm giúp sợi mì dai hơn, giòn hơn, vàng đẹp mắt và kéo dài thời gian bảo quản. Nhờ đó, cơ sở sản xuất giảm hao hụt, không cần đầu tư kho lạnh hay nguyên liệu chất lượng cao.
Điều đáng nói, người tiêu dùng rất khó nhận biết vì các hóa chất này thường không màu, không mùi và ít làm thay đổi vị giác ở nồng độ thấp.
“Tác hại của các hóa chất phụ thuộc vào liều lượng và thời gian phơi nhiễm. Đối với hàn the, nếu sử dụng thường xuyên có thể ảnh hưởng đến gan, thận, hệ thần kinh, hệ sinh sản và gây rối loạn chuyển hóa. Trẻ em, phụ nữ mang thai, người già và người có bệnh nền là nhóm dễ tổn thương hơn cả.
Trong khi đó, thủy tinh lỏng có tính kiềm mạnh, có thể gây kích ứng niêm mạc miệng, họng, dạ dày, ruột, gây viêm đường tiêu hóa và rối loạn hấp thu nếu tiếp xúc kéo dài. Đáng lo hơn, hóa chất công nghiệp đôi khi chứa các tạp chất đặc biệt là kim loại nặng có thể gây ra những tác động còn nguy hiểm hơn. Đó là sau khi ăn, các tác động ngộ độc cấp tính xảy ra ít hơn mà đa số là thường sau một thời gian phơi nhiễm ở liều lượng nhỏ nhưng mà kéo dài nhiều năm và gây những hậu quả âm thầm, khó nhận ra”.
Dù rất khó nhận biết bằng mắt thường nhưng Ths Ngô Xuân Dũng khuyến cáo người tiêu dùng nên lưu ý một số dấu hiệu bất thường như: Sợi mì dai bất thường, nấu lâu vẫn giữ độ dai giòn, để ngoài nhiệt độ thường lâu mà không bị chua hay nhớt, sợi mì có màu vàng óng, có mùi hắc nhẹ hoặc mùi kiềm, giá bán quá rẻ so với mặt bằng chung thì nên tránh.
Người tiêu dùng nên chọn mua mì tươi tại các cơ sở uy tín, có nhãn mác, địa chỉ, ngày sản xuất rõ ràng; bảo quản lạnh đúng cách và chỉ mua lượng vừa đủ dùng trong ngày.
