Radio
Podcast
Multimedia
Theo dự thảo quy chế, các cơ sở giáo dục nghề nghiệp được trao quyền chủ động trong việc tổ chức và quản lý hoạt động đào tạo trình độ sơ cấp. Trên cơ sở quy định chung, nhà trường có thể xây dựng kế hoạch đào tạo, phương thức tổ chức giảng dạy, kiểm tra, đánh giá và công nhận kết quả học tập phù hợp với điều kiện thực tiễn.
Đáng chú ý, chương trình đào tạo được thiết kế theo hướng linh hoạt, có thể tổ chức theo mô-đun hoặc tín chỉ, tạo điều kiện để người học chủ động lựa chọn lộ trình học tập phù hợp với nhu cầu và khả năng của bản thân. Trong tổng thời lượng đào tạo, phần thực hành, thực tập phải chiếm tối thiểu 75% thời gian thực học nhằm bảo đảm người học được rèn luyện kỹ năng nghề nghiệp một cách thực chất.
Bên cạnh việc tạo thuận lợi cho người học, dự thảo cũng đặt ra những yêu cầu cụ thể nhằm bảo đảm chất lượng đào tạo.
Theo đó, người học chỉ được tham gia thi kết thúc môn học hoặc mô-đun khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện, trong đó có yêu cầu tham gia tối thiểu 80% thời lượng học tập theo quy định. Đồng thời, điểm trung bình các bài kiểm tra thường xuyên và kiểm tra định kỳ phải đạt từ 5,0 trở lên.
Xóa bỏ sự phân biệt về hình thức học tập trên văn bằng
Một trong những điểm mới đáng chú ý của dự thảo là định hướng công nhận bình đẳng các phương thức đào tạo trong giáo dục nghề nghiệp. Theo đó, hoạt động đào tạo được tổ chức linh hoạt với hai hình thức gồm đào tạo chính quy và đào tạo thường xuyên; ba phương thức gồm đào tạo trực tiếp, đào tạo từ xa và đào tạo kết hợp giữa trực tiếp với từ xa; cùng ba cách thức tổ chức đào tạo gồm niên chế, tích lũy tín chỉ và phối hợp giữa cơ sở đào tạo với doanh nghiệp.
Điểm nhấn quan trọng là kết quả học tập theo hình thức trực tuyến hoặc kết hợp được công nhận có giá trị tương đương với đào tạo trực tiếp. Dự thảo cũng xác định cơ sở đào tạo phải bảo đảm chất lượng đào tạo trực tuyến tương đương đào tạo trực tiếp thông qua các điều kiện về chương trình, đội ngũ giảng dạy, học liệu, hạ tầng công nghệ và quy trình kiểm tra, đánh giá.
Theo định hướng mới, văn bằng và chứng chỉ tốt nghiệp sẽ được quản lý, cấp phát thống nhất và không ghi hình thức đào tạo. Đây được xem là bước tiến nhằm xóa bỏ những định kiến lâu nay giữa người học theo các phương thức khác nhau, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi hơn cho việc liên thông và phát triển học tập trong hệ thống giáo dục quốc dân.
Tuy nhiên, dự thảo vẫn đặt ra các yêu cầu bảo đảm chất lượng đối với những nội dung mang tính đặc thù. Các hoạt động đánh giá kỹ năng thực hành, thực tập, thí nghiệm và thao tác nghề nghiệp phải được tổ chức trực tiếp tại cơ sở đào tạo hoặc địa điểm hợp pháp nhằm bảo đảm năng lực thực hành thực chất của người học.
Để nâng cao chất lượng đào tạo nghề và bảo đảm an toàn cho người học, dự thảo đưa ra các quy định cụ thể về quy mô lớp học.
Theo đó, đối với chương trình trung học nghề, sĩ số lớp học lý thuyết không vượt quá 45 học sinh. Trong khi đó, lớp thực hành, thực tập hoặc lớp học tích hợp được giới hạn tối đa 18 người học. Riêng các ngành, nghề nặng nhọc, độc hại hoặc nguy hiểm, quy mô lớp học không quá 10 người nhằm bảo đảm điều kiện an toàn lao động trong quá trình đào tạo.
Đưa doanh nghiệp vào sâu hơn trong quá trình đào tạo nghề
Một điểm mới quan trọng của dự thảo là bổ sung quy định về đào tạo tại doanh nghiệp như một cách thức phối hợp tổ chức đào tạo giữa cơ sở giáo dục nghề nghiệp và doanh nghiệp. Đây là bước cụ thể hóa chủ trương tăng cường gắn kết giữa giáo dục nghề nghiệp với thị trường lao động và hoạt động sản xuất, kinh doanh.
Theo dự thảo, người học được học tập, thực hành, thực tập trong môi trường làm việc thực tế của doanh nghiệp dưới sự hướng dẫn của nhà giáo và chuyên gia, kỹ thuật viên có kinh nghiệm. Qua đó, quá trình đào tạo được mở rộng từ nhà trường đến môi trường lao động thực tế, giúp người học phát triển năng lực nghề nghiệp sát với yêu cầu công việc.
So với quy định hiện hành, doanh nghiệp được tham gia sâu hơn vào quá trình đào tạo, không chỉ tiếp nhận học sinh, sinh viên thực tập mà còn tham gia hướng dẫn, hỗ trợ rèn luyện kỹ năng nghề, đánh giá kết quả học tập và phối hợp bảo đảm chất lượng đầu ra của chương trình đào tạo.
Việc tăng cường sự tham gia của doanh nghiệp giúp người học nâng cao kỹ năng nghề nghiệp và khả năng thích ứng với công việc sau tốt nghiệp; đồng thời tạo điều kiện để các cơ sở giáo dục nghề nghiệp cập nhật kịp thời yêu cầu về kỹ năng, công nghệ và nhu cầu nhân lực của thị trường lao động, qua đó nâng cao chất lượng đào tạo và hiệu quả kết nối giữa đào tạo với sử dụng lao động.
Dự thảo Thông tư hướng tới xây dựng một quy chế đào tạo thống nhất trong toàn hệ thống giáo dục nghề nghiệp, tạo điều kiện mở rộng cơ hội học tập linh hoạt, tăng cường công nhận kết quả học tập và thúc đẩy sự tham gia của doanh nghiệp trong đào tạo, qua đó nâng cao chất lượng nguồn nhân lực./.
