Tết không phải là thời điểm để miễn trách nhiệm bị xử phạt. Một số hành vi vi phạm pháp luật phổ biến trong dịp này kèm chế tài xử phạt mà mọi người cần lưu ý:
1. Sử dụng, tàng trữ pháo trái phép
Nghị định 282/2025/NĐ-CP (hiệu lực từ 15/12/2025) quy định: Sử dụng pháo trái phép bị phạt 20.000.000 - 40.000.000 đồng (Điều 13, khoản 4). Việc tàng trữ, mua bán, vận chuyển pháo trái phép cũng bị xử phạt theo các mức tương ứng trong cùng nghị định. Việc đốt pháo nổ, kể cả “chơi cho vui” vẫn chịu chế tài nặng hơn trước đây theo Nghị định 144/2021/NĐ-CP.
2. Điều khiển phương tiện sau khi uống rượu bia
Điều khiển xe sau khi uống rượu bia không chỉ “lỗi đạo đức” mà là vi phạm hành chính nghiêm trọng: Theo Nghị định 168/2024/NĐ-CP, người điều khiển phương tiện có nồng độ cồn vượt mức quy định sẽ bị phạt tiền, trừ điểm, tước Giấy phép lái xe (Điều 6). Ở mức cao hơn, có thể phạt đến 40.000.000 đồng và tước giấy phép đến 24 tháng.
3. Xúi giục, ép buộc người khác uống rượu bia
Không phải chỉ uống rượu bia mới bị phạt mà còn cả việc xúi giục, kích động, ép buộc người khác uống cũng là hành vi bị xử lý. Luật Phòng, chống tác hại của rượu bia 2019, Điều 5 nghiêm cấm hành vi này. Việc “mời rượu quá trớn” có thể là căn cứ xử phạt hành chính theo luật này.
4. Gây rối trật tự công cộng, đánh nhau, đua xe trái phép
Các hành vi như tụ tập đánh nhau, gây hỗn loạn ở nơi công cộng thì tuỳ mức độ và hậu quả, có thể bị xử phạt hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự theo Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung), đặc biệt là Điều 318 (gây rối trật tự công cộng).
5. Đánh bạc, tổ chức đánh bạc, cá cược trái phép
Việc tụ tập đánh bạc, tổ chức cá cược, kể cả trong dịp Tết, theo Nghị định 144/2021/NĐ-CP, có thể bị phạt tiền nghiêm, từ vài triệu đồng tuỳ mức độ vi phạm. Nếu hành vi đó gây hậu quả nghiêm trọng, có thể bị xem xét trách nhiệm hình sự theo Bộ luật Hình sự.
6. Mê tín dị đoan, phản cảm tại lễ hội
Những hành vi như bói toán trục lợi, xúc phạm khu di tích, thả tiền xuống ao hồ… mặc dù có vẻ “vui” nhưng cũng bị xử lý theo quy định tại Nghị định 144/2021/NĐ-CP và các văn bản chuyên ngành tuỳ tính chất. Việc “lợi dụng lễ hội để trục lợi” có thể bị xem xét xử phạt hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự nếu gây hậu quả nghiêm trọng./.
