Radio
Podcast
Multimedia
Mời các bạn nghe trao đổi của phóng viên VOV2 với luật sư Nguyễn Hữu Toại - Giám đốc Công ty Luật TNHH Một thành viên Hữu Toại - Đoàn luật sư thành phố Hà Nội
Những năm gần đây, tình hình cháy, nổ tại các khu công nghiệp trên cả nước diễn biến phức tạp, có xu hướng gia tăng cả về số vụ lẫn mức độ thiệt hại. Đáng lo ngại, phần lớn các vụ cháy xảy ra tại những cơ sở sản xuất, kho bãi chứa nhiều vật liệu dễ bắt lửa như gỗ, giấy, đệm mút, may mặc, nhựa, hóa chất và các loại nguyên liệu có nguy cơ cháy nổ cao.
Theo thống kê của lực lượng chức năng, trong 6 tháng đầu năm 2026, trên phạm vi cả nước đã xảy ra hơn 1.500 vụ cháy, làm 49 người thiệt mạng, 51 người bị thương và gây thiệt hại về tài sản ước tính khoảng 574 tỷ đồng. Trong số đó có 138 vụ cháy xảy ra tại các cơ sở công nghiệp, nhà máy, xưởng sản xuất và kho hàng. Thực tế thời gian qua đã ghi nhận nhiều vụ hỏa hoạn lớn xảy ra tại các doanh nghiệp, đòi hỏi lực lượng chức năng phải huy động số lượng lớn cán bộ, chiến sĩ cùng nhiều phương tiện chuyên dụng để khống chế đám cháy.
Điển hình, ngày 13/7/2026, một vụ cháy lớn xảy ra tại nhà kho của Công ty TNHH MTV Tự động hóa máy giầy Toàn Thịnh Việt Nam thuộc Khu công nghiệp Tây Bắc Ga, phường Hàm Rồng, tỉnh Thanh Hóa. Do bên trong nhà kho chứa nhiều vật liệu dễ cháy, ngọn lửa nhanh chóng bùng phát, lan rộng và tạo ra cột khói đen cao hàng chục mét. Công an tỉnh Thanh Hóa đã huy động gần 200 cán bộ, chiến sĩ cùng nhiều xe chữa cháy, xe chuyên dụng và các phương tiện cứu nạn, cứu hộ để khẩn trương dập lửa, ngăn cháy lan sang các công trình lân cận.
Trước đó, ngày 26/5/2026, hỏa hoạn cũng xảy ra tại Công ty Hàn Việt Halocom, thuộc Khu công nghiệp Thụy Vân, phường Nông Trang, tỉnh Phú Thọ. Ngay sau khi nhận được tin báo, lực lượng Cảnh sát phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ Công an tỉnh Phú Thọ đã điều động 6 xe chữa cháy, hơn 50 cán bộ, chiến sĩ cùng nhiều trang thiết bị hiện đại đến hiện trường. Sau gần hai giờ nỗ lực triển khai nhiều biện pháp nghiệp vụ, đám cháy mới được khống chế hoàn toàn.
Các vụ cháy liên tiếp xảy ra cho thấy, bên cạnh những yếu tố khách quan, vẫn còn không ít doanh nghiệp chưa thực sự quan tâm đúng mức đến công tác phòng cháy, chữa cháy; chưa đầu tư đầy đủ hệ thống báo cháy, chữa cháy tự động; chưa thường xuyên kiểm tra, bảo dưỡng thiết bị hoặc tổ chức huấn luyện kỹ năng xử lý sự cố cho người lao động. Sự chủ quan, lơ là trong quản lý, vận hành hệ thống điện, bảo quản hàng hóa, nguyên vật liệu dễ cháy luôn tiềm ẩn nguy cơ dẫn đến những vụ hỏa hoạn với hậu quả khó lường.
Theo Luật sư Nguyễn Hữu Toại, Giám đốc Công ty Luật TNHH Một thành viên Hữu Toại, Đoàn Luật sư thành phố Hà Nội, pháp luật hiện hành đã quy định rất rõ trách nhiệm của người đứng đầu doanh nghiệp trong việc bảo đảm an toàn phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ. Chủ cơ sở có trách nhiệm tổ chức thực hiện đầy đủ các điều kiện an toàn phòng cháy, chữa cháy; xây dựng phương án chữa cháy; trang bị phương tiện theo quy định; tổ chức lực lượng phòng cháy, chữa cháy tại chỗ; đồng thời thường xuyên kiểm tra, khắc phục các nguy cơ mất an toàn.
Đối với các hành vi vi phạm quy định về phòng cháy, chữa cháy, Nghị định số 106/2025/NĐ-CP của Chính phủ đã quy định nhiều mức xử phạt hành chính nghiêm khắc. Trong đó, người đứng đầu cơ sở có thể bị xử phạt với mức tiền cao nhất lên đến 30 triệu đồng nếu không thành lập Đội phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ chuyên ngành theo quy định. Ngoài ra, tùy từng hành vi vi phạm, doanh nghiệp còn có thể bị áp dụng các biện pháp khắc phục hậu quả hoặc bị đình chỉ hoạt động nếu không bảo đảm các điều kiện an toàn về phòng cháy, chữa cháy.
Luật sư Nguyễn Hữu Toại cũng cho biết, không chỉ dừng lại ở xử phạt hành chính, pháp luật cũng quy định rất nghiêm khắc đối với những trường hợp vi phạm quy định về phòng cháy, chữa cháy gây hậu quả nghiêm trọng. Điều 313 Bộ luật Hình sự năm 2015 (được sửa đổi, bổ sung năm 2017) quy định về tội vi phạm quy định về phòng cháy, chữa cháy nêu rõ: người phạm tội có thể bị phạt tù từ 7 năm đến 12 năm nếu làm chết từ ba người trở lên; gây thương tích hoặc gây tổn hại sức khỏe cho 03 người trở lên với tổng tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 201% trở lên; hoặc gây thiệt hại về tài sản từ 1,5 tỷ đồng trở lên.
Đáng chú ý, ngay cả khi hành vi vi phạm chưa gây ra hậu quả thực tế nhưng có khả năng trực tiếp dẫn đến thảm họa nếu không được ngăn chặn kịp thời, người vi phạm vẫn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự với mức phạt tù từ 3 tháng đến 1 năm. Quy định này thể hiện quan điểm của pháp luật là xử lý nghiêm ngay từ giai đoạn phòng ngừa, nhằm hạn chế tối đa những hậu quả đặc biệt nghiêm trọng do cháy, nổ gây ra.
Có thể thấy, việc bảo đảm an toàn phòng cháy, chữa cháy không chỉ là trách nhiệm pháp lý mà còn là trách nhiệm xã hội của mỗi doanh nghiệp đối với người lao động, đối tác và cộng đồng. Chỉ một phút lơ là, chủ quan có thể khiến doanh nghiệp phải trả giá bằng những tổn thất rất lớn về người, tài sản, uy tín và cả trách nhiệm trước pháp luật./.
